Qupııasy kóp ortalyq

Oblys ortalyǵyndaǵy Oqýshylar saraıynda jumys jasaıtyn «Haıýanattar baǵyna» baryp, kádimgideı-aq ań-tań qalady ekensiń. Balyqtar, tasbaqalar deısiz be, ártúrli qustar, baýyrymen jorǵalaýshylar, sútqorektiler, tıinder, totyqustardyń da túr-túrin kóresiz. Ǵajaıyp orman ishin aralap júrgendeı áserde qalasyz. Qalanyń kúndelikti ý-shýynan serpilip, az da bolsa, tynyǵyp shyǵasyz. Haıýanattar baǵynda 54-ten astam jan-janýardyń túrlerin kezdestire alasyz. – Balalar janýarlardy óz qoldary­men kútip-baǵady. Árqaısysy osy shaǵyn haıýanat­tar baǵynda teńiz dońy­zyn, tasbaqalar, totyqustar jáne taǵy da basqa qolǵa úıretilgen janýar­larǵa óz qol­darymen tamaq beredi. Haıýanat­tarmen qarym-qatynasta bolǵan ár bala jaý­apkershilikke, meıirimdilikke tárbıe­lenip, janýarlar ómiri jaıly qy­zyqty málimetke qanyǵady. Bul jer­de ómir súretin árbir janýardyń haıýa­nattar baǵyna kelý syrlary bar, – deıdi «Eko­mır» úıir­mesiniń jetekshisi Irına Mat­veeva. Oqýshylar saraıyndaǵy «Eko­mır» úıirmesine kelgen árbir oqýshy ekolo­gııalyq bilim alady. Al qustarǵa erekshe qamqor bolý – bul úıirmeniń basty baǵyty. Balalar qus­tar jaıly kóp aqparat alyp, qys mez­gilinde qustarǵa jemsaýyttar jasap, «Qustar merekesi» qarsańynda ártúrli shyǵarmashylyq saıystarǵa qatysady. Biz aralap kórip júrgen shaǵyn ǵana Haıýanattar baǵy 30 jyldan astam ýaqyt jumys jasap keledi. – Bizdiń saraıǵa kelgen ár bala óz janyna jaqyn ispen aınalysa alady. Ǵylymı joba jazý, ǵarysh álemin zertteý, robototehnıka salasynda ju­mys jasaý, án shyrqap, bı bıleý, ádemi sýret salyp, sándi kıim tigý, shash­ta­raz ónerimen aınalysyp, tipti haıýa­nattarǵa qamqor bolyp, tabıǵat álemin zert­teýge múmkindikteri bar, – deıdi Oqý­shy­lar saraıynyń qyzmetkeri Ásem Aıýpova. Biz Ásel aıtyp turǵan «An­tares» atalatyn astronomııa or­talyǵynyń jas astronomdarymen de tanystyq. Bul jerde ǵaryshty zertteýshi bolashaq astro­nomdar oqyp-úırenýde. Jas astronomdarǵa arnalǵan observatorııa alańyn da kórdik. Observatorııanyń baqylaý, kó­rý alańy, astronomııa sa­baǵy óte­tin bólmeleri bar eken. Tele­s­­koppen aspan álemine kóz salyp, avto­mattandyrylǵan basqarý pýltinde otyrýǵa da bolady. Qýattylyǵy ártúrli úsh teleskop ornatylǵan. Balalar, astronomııa jáne astrofızıka ilimderin zerttep, bilimderin tolyqtyra alady. Qazir Pavlodar qalasyndaǵy Oqý­shylar saraıyna oblys orta­lyǵynda turatyn 6 jastan 18 jasqa deıingi 3231 oqýshy turaqty túrde keledi. Saraıda 257 úıirme men klýb jumys jasaıdy. Oblys ortalyǵyna saparlap kelgen ǵaryshker Aıdyn Aıymbetov: «Áli-aq kórersizder, osyndaı saraıdan, osyndaı kishkentaı observatorııalardan keıin úlken qupııalar ashylady», degen bolatyn. Farıda BYQAI, «Egemen Qazaqstan»