Prezıdent Qasym-Jomart Toqaevtyń tapsyrmasymen Senat tóraǵasy, Álemdik jáne dástúrli dinder kóshbasshylary sezi Hatshylyǵynyń basshysy Máýlen Áshimbaev Birikken Arab Ámirlikterinde ótken dástúrli sheıh Zaıd atyndaǵy «Adamzat baýyrlastyǵy» syılyǵyn saltanatty tapsyrý rásimi aıasyndaǵy is-sharalarǵa qatysty.
Bıyl atalǵan syılyqqa áıelder men qyzdardyń bilim alý quqyqtaryn qorǵaý salasynda eńbek etip júrgen aýǵanstandyq quqyq qorǵaýshy Zarka Iаftalı, Palestınanyń Taawon gýmanıtarlyq uıymy jáne Ázerbaıjan men Armenııa arasyndaǵy beıbit kelisim ıe boldy. Osy oraıda, Prezıdent Qasym-Jomart Toqaev syılyq ıelerine beıneúndeý joldady. Memleket basshysy Ázerbaıjan Respýblıkasynyń Prezıdenti Ilham Álıev pen Armenııa Respýblıkasynyń Premer-mınıstri Nıkol Pashınıandy quttyqtap, eki eldiń beıbit kelisimge qol jetkizý jolyndaǵy belsendi is-qımyly tarıhı mańyzǵa ıe betburys ekenin atap ótti.
– Ázerbaıjan men Armenııanyń beıbit kelisim jolynda qol jetkizgen jetistigi tarıhtyń betburys kezeńi sanalady. Bul qadam dıalog júrgizip, jaýapkershilik pen ustamdylyq tanyta bilsek, uzaq jylǵa sozylǵan qaqtyǵystyń da túıinin tarqatýǵa bolatynyn dáleldeıdi. Memleketterdiń jik-jikke bólinýi ulǵaıyp, ózara qarym-qatynastarǵa kóptep syzat túse bastaǵan zamanda bul tájirıbe tatýlasýdyń álsizdik emes, myqtylyqtyń belgisi ekenin kórsetedi, – dedi Qasym-Jomart Toqaev.
Sondaı-aq Qazaqstan memleketimizge artylǵan senimdi, sonyń ishinde beıbit kelisimderdiń negizgi bir kezeńin Almatyda ótkizý týraly sheshimdi joǵary baǵalaıtyny aıtyldy.
– Bul jaǵdaı «syndarly dıalog – ornyqty damýdyń kepili» degen ortaq kózqarasymyzdy aıǵaqtaıdy. Qazaqstan Eýrazııa keńistigindegi jáne odan tysqary jerlerdegi beıbitshilikti, senim men yntymaqtastyqty nyǵaıtýǵa baǵyttalǵan bastamalardy dáıekti túrde qoldap keledi, – dedi Memleket basshysy.
Sapar aıasynda M.Áshimbaev «Bolashaq urpaq aldyndaǵy ýáde» taqyrybyna arnalǵan dóńgelek ústelge qatysyp, sóz sóıledi. Is-sharaǵa syılyq laýreattary, qazylar alqasynyń músheleri, halyqaralyq uıymdardyń ókilderi men jas kóshbasshylar qatysty.
M.Áshimbaev óz sózinde elimizdiń beıbitshilik pen konfessııaaralyq dıalog qundylyqtaryn ilgeriletý jolyndaǵy tájirıbesine toqtaldy. Sondaı-aq elimizdiń bastamasymen júzege asyrylyp kele jatqan, fılosofııalyq turǵydan adamzattyń baýyrlastyǵy ıdeıasymen úndes Álemdik jáne dástúrli dinder kóshbasshylary seziniń qyzmetin aıtyp ótti.
– Qazaqstan adamzattyń baýyrlastyǵyn nyǵaıtýǵa arnalǵan bastamalardy jáne dıalog, ózara qurmet pen beıbit qatar ómir súrý qundylyqtaryn dáripteýdi tolyq qoldaıdy. Byltyr qyrkúıek aıynda Astanada Álemdik jáne dástúrli dinder kóshbasshylarynyń VIII sezi ótti. Onyń nátıjesinde konfessııaaralyq dıalogti odan ári nyǵaıtýdy kózdeıtin birqatar halyqaralyq bastamany qamtyǵan «Astana beıbitshilik deklarasııasy-2025» qujaty qabyldandy. Rýhanı kóshbasshylar Prezıdenttiń jańa jahandyq beıbitshilik qozǵalysyn qalyptastyrý jónindegi úndeýine qoldaý bildirdi. Aldaǵy ýaqytta bul baǵytta nátıjeli yntymaqtastyq ornatýǵa zor múmkindik bar, – dedi M.Áshimbaev.
M.Áshimbaevtyń aıtýynsha, elimiz jalpyadamzattyq qundylyqtardy jáne ózara túsinistik pen yntymaqtastyq mádenıetin ilgeriletý jolynda barlyq elmen, ınstıtýttarmen, izgi nıetti jandarmen birlesip, belsendi jumys isteýge daıyn.
Sonymen qatar Senat tóraǵasy BAÁ Federaldy Ulttyq Keńesiniń tóraǵasy Sakr ál-Gobashpen kezdesti. Onda taraptar Qazaqstan men Birikken Arab Ámirlikteriniń strategııalyq seriktestigin keńeıtý jáne parlamentaralyq yntymaqtastyqty damytý máselelerin talqylady. Eki eldiń zań shyǵarýshy organdarynyń birlesken jobalardy ilgeriletýdegi róli de erekshe ataldy. Naqty aıtqanda, ınvestısııalyq baılanysty jáne sıfrlandyrý salasyndaǵy ózara is-qımyldy arttyrýǵa basa mán berildi. Suhbat barysynda elimiz ben Birikken Arab Ámirlikteriniń beıbitshilik, senim jáne halyqaralyq turaqtylyq máselelerine qatysty ustanymdary úndes ekeni aıtyldy.
– Prezıdent Q.Toqaev Birikken Arab Ámirlikterimen qarym-qatynasty júıeli túrde nyǵaıtýǵa aıryqsha mán berip otyr. Ol Ámirlikter elimizdiń senimdi strategııalyq seriktesteriniń biri ekenin únemi aıtyp keledi. Qazaqstan men BAÁ-ni damý jolyndaǵy ortaq ustanymdardy biriktiredi. Bul – dástúr men mádenı biregeılikti saqtaı otyryp, ony jarqyn bolashaq jolyndaǵy batyl qadamdarmen, ınnovasııamen jáne álemge ashyqtyqpen úılestire bilý, – dedi M.Áshimbaev.
Budan basqa, M.Áshimbaev Musylman aqsaqaldary keńesiniń bas hatshysy Muhammed Ábdelsalammen, О́zbekstan Respýblıkasy Prezıdenti Ákimshiliginiń basshysy Saıda Mırzııoevamen, Kavkaz musylmandary basqarmasynyń tóraǵasy Sheıh-ýl-ıslam Allashúkir Pashazademen, Qasıetti Taq janyndaǵy Mádenıet jáne bilim jónindegi dıkasterııanyń prefektisi Hose Tolentıno de Mendonsamen, Dıkasterııanyń dinaralyq dıalog jónindegi prefektisi kardınal Djordj Kývakadpen, Japonııadaǵy «Soka Gakkaı» iri zaıyrly býddıstik uıymynyń vıse-prezıdenti Hırosýgý Terasakımen, IýNESKO-nyń burynǵy Bas dırektory Irına Bokovamen kezdesti.