Aqtóbede apatty mektepter azaımaq

Aıtalyq osydan bir jyl bu­rynǵy, ıaǵnı 2017 jyldyń qań­taryndaǵy derekterge súıen­sek, dál osy kezeńde Aqtóbe oblysynda tórt mektep apatty jaǵ­­daıda jumys istepti. Osyn­d­aı tehnıkalyq qorytyndy ja­sal­ǵannan keıin atalǵan apatty mektepterdiń ornyna jańa bi­lim berý ǵımarattaryn turǵyzý jó­nin­­de shuǵyl sheshim qabyldandy. So­ǵan sáıkes oblys ákimdigi men bilim bas­qarmasy tarapynan Bilim já­ne ǵy­­lym mınıstrligine tıisti qujat­tar usynyldy. Mem­leket tarapynan qa­jetti qara­jat qa­ras­tyrylyp, qys­qa mer­zim ishin­de aımaqtaǵy apatty mek­tep­­terdiń oryndaryn aýystyrý múm­­kin­digi jasaldy.

Bul rette árqaısynyń jaı-jap­­sa­ryna toqtala ketýdiń arty­q­­shylyǵy joq sekildi. Ob­lys­taǵy apatty mek­tepterdiń ba­synda Qandyaǵash qala­syn­daǵy №1 orta mektebi turǵan edi. Jaǵ­daı belgili bolǵannan keıin 600 oryn­ǵa arnalǵan mektep qurylysy bastal­dy. Jańa ǵımarat 2017 jyldyń 1 qyrkúıegi kúni paıdalanýǵa berildi. Bilim ordasy qurylysyna qajetti qa­rajat Ulttyq qordan bólindi. Budan keıingi kezekte Mártók aýdanyndaǵy Rodnıkov orta mektebi jóninde mynandaı sóz júr. Osydan bir jarym jyl buryn oblys ákimi Berdibek Saparbaev jumys saparymen Rodnıkov aýylyna kelmeı me?! Osy kezde óńir basshysy eski mekteptiń jaı-kúıine erekshe nazar aýdarady. Ásirese  oqý ordasynyń teń jartysy paıdalanylmaı bos turǵanyn kórip tań qalady. Bularyń qalaı dep mektep dırektoryna saýal qoısa, ol naqty jaýap bere almaı kúmiljı beripti. О́ıtkeni olar alǵashqyda mekteptiń bos bóligi apatty jaǵdaıda ekenin jasyrǵysy kelgenge uqsaıdy. «Aýrýyn jasyrǵan óledi» degendeı, sálden soń bári de ashyq aı­tylyp, kóp keshikpeı jańa mektep qu­rylysy bastalyp ketedi. Atalǵan aýyldaǵy 320 oryndyq mekteptiń qury­ly­syna da qara­jat Ulttyq qordan bólingen. Mek­tep qurylysy nebári segiz aı­dyń ishinde aıaqtalǵany úlken me­reı boldy. Jańa bilim ordasy 2017 jyldyń 30 jeltoqsany kúni jańa jyl qarsańynda iske qosylǵanyna kýámiz.

Jańa bilim shańyraǵynyń paı­da­lanýǵa berilýi arqyly apat­ty mek­tep­terdiń máselesi túbegeıli sheshi­min  tap­ty. Sondaı-aq oqýshylarǵa búgingi jo­ǵa­­ry ta­laptar men standarttarǵa saı sa­­­paly bilim alýyna jaǵdaı týdy. Jańa ny­­sandardaǵy oqý kabınetteriniń bári de sońǵy úlgidegi qural-jabdyqtarmen jab­dyqtalǵan. Kitaphana men ashana ju­mys isteıdi. Sondaı-aq sport pen she­ber­ha­na zaldary da jetkinshekter ıgi­li­gine be­rilgen.

Al qalǵan eki apatty kúıdegi mek­tep­tiń jaı-kúıi jóninde ne deýge bolady? Buǵan qatysty óz oı-pikirin Aqtóbe oblystyq bilim basqarmasynyń basshysy Lázzat Orazbaeva bylaısha jetkizdi.

– Bul eki mekteptiń máselesi bıyl tolyq­taı sheshimin tabady. Qazir Muǵal­jar aýdanyna qarasty Saǵashıli aýylynda or­a mekteptiń qurylysy qyzý qar­qynmen júrgizilýde. Ǵımarat 320 oqýshyǵa arnalǵan. Jo­ba­nyń jalpy quny – 779 mıllıon teńge. Al sońǵy apatty jaǵdaıdaǵy mekteptiń máse­le­sine kelsek, Muǵaljar aýdanyn­daǵ­y Qumjarǵan aýylynda 60 oryndyq ne­gizgi mekteptiń qu­ry­ly­syn bastaý bel­gi­lendi. Jer­gilikti bıýdjet esebinen qar­jy­lan­dyrylatyn jobanyń quny 295 mıllıon teńgeni quraıdy.

Aqtóbe – óz aýmaǵyna Eýropa­nyń eki memleketi syıyp ke­te­tin irgeli óńir. Turǵyndar sany da jyl saıyn ese­lep ósip ke­ledi. Mundaı syndarly kezeń­de óńirdiń shalǵaı aýyldary men eld­i mekenderindegi shaǵyn jı­naq­­­taý­­­shy mektepterdiń jaı-kúıi qan­daı deń­­geıde eken degen oryndy saýal tý­yn­­daıdy. Bul rette ob­lystyq bilim bas­­qarmasynda ja­ńa qurylystar salý men mek­tep­­terdi ońtaılandyrý jónin­de 2020 jylǵa deıingi jospar ja­sal­ǵan. Osy aýqymdaǵy ju­mys­tar júıeli júr­gi­zi­lip keledi deýge tolyq negiz bar.

Aıtalyq 2018 jyldyń ba­syn­daǵy derekter men kórset­kish­terge kóz salsaq, oblys aýmaǵynda sa­man men qamystan jáne aǵashtan salynǵan 50 shaǵyn mektep bar ekenine kózimiz jetedi. Kishi já­ne shaǵyn mektepterdiń sany oblys­ta byltyr 65 bolǵanyn eskersek, es­ki mektepterdi joıý men aýystyrý isin­de júıelilik pen jitilik bar eke­nine birden kóz jetkize alamyz. Iаǵnı jú­ıe­­li júrgizilgen jumystardyń ná­tı­­­je­sinde eski mektepter sany bir jyl­­­dan astam ýaqyttyń ishinde 15 bir­­lik­ke tó­men­degen. Sondaı-aq sońǵy eki-úsh jyl­dyń ishinde jergilikti bıýdjet esebinen 1290 oryndyq on mektep paı­­dalanýǵa berildi. Onyń bári derlik es­­ki jáne apatty jaǵdaıdaǵy aýyl mek­tepteri.

Aýyl mektepterin jańǵyrtý isinde bı­yl belgilengen jobalar men jos­par­lar da qomaqty. Bul kezde eski mek­tep­terdiń ornyna jer­gilikti bıýdjet qarajaty ese­bi­nen 9 jańa mektep boı kóter­mek.

Temir QUSAIYN, «Egemen Qazaqstan»

Aqtóbe oblysy