AО́K-ti sıfrlandyrý aıasynda «Qaskeleń tájirıbe sharýashylyǵy» JShS bazasynda «Naqty eginshilikti damytý úshin ınnovasııalyq agrotehnologııalyq parki» («Qaskeleń» agroparki) pılottyq jobasy qurylǵan bolatyn jáne onyń júzege asyrý jumystarymen Qazaqstan Respýblıkasy Premer-Mınıstriniń orynbasary – Aýyl sharýashylyǵy mınıstri О́mirzaq Shókeev tanysty, dep habarlaıdy AShM baspasóz qyzmeti.
«Qaskeleń» agroparki 6 iri ǵylymı ınstıtýttar konsorsıýmy negizinde 1630 ga jer kóleminde júgeri, soıa, jazdyq bıdaı jáne arpa jáne suranysqa ıe aýyl sharýashylyǵy dándi-daqyldaryn ósirip-óndirý boıynsha qurylǵan.
Naqty eginshilik elementterin engizý fermerlerge óndiristiń tıimdiligin joǵarylatýǵa múmkindik beredi. Mundaı elementterge elektrondy jer kartasy, naqty meteoderekter, sensorlar men datchıkter, joǵary kameralarmen jabdyqtalǵan ártúrli ushaqtardy paıdalana otyryp aerofototúsirilim jasaý, kosmomonıtorıng, paralleldi júrgizý júıelerin paıdalaný, qashyqtan basqarý jáne basqa sheshimder jatady.
Mundaı tehnologııalardy engizý aýyl sharýashylyǵynda táýekelderdi basqarýdyń jańa deńgeıine kóshýge múmkindik beredi; telemetrııa jáne qashyqtan kirý júıeleri, qysqa ýaqyt ishinde úlken aýmaqtardan ártúrli málimetterdi alýǵa jáne taldaýǵa jáne tehnologııalyq úderister men operasııalardy túzetý boıynsha ýaqtyly sheshimder qabyldaýǵa múmkindik berdi.
Mysaly, dıfferensıaldy qoldanýdyń arqasynda tyńaıtqyshtar men ósimdikterdi qorǵaý ónimderin tıimdi paıdalaný, sýarý júıesinde sý men energııa shyǵynyn únemdeý úshin sýarý rejımderin ózgertý, júktiń birkelki bólinýine baılanysty aýyl sharýashylyq tehnıkasynyń logıstıkasyn josparlaý jáne tıisinshe, onyń ónimdiligin arttyrýǵa múmkindik beredi. Osynyń bári josparlanǵan shyǵyndardy 70% -ǵa deıin azaıtýǵa múmkindik beredi jáne nátıjesinde aýyl sharýashylyǵy daqyldarynyń ónimdiligin arttyrady.
Mınıstrlik tarapynan AО́K-ti damytýdyń barlyq negizgi baǵyttary boıynsha osyndaı biliktilik ortalyqtaryn qurý boıynsha júıeli jumys júrgizilýde. Ýnıversıtetter, ǴZI men tájirıbelik sharýashylyqtar bazasynda osy tehnologııalardy tıimdi oqytý jáne taratý uıymdastyrylýda.
Jalpy Aýyl sharýashylyǵy mınıstrligi AО́K-ti aýqymdy sıfrlandyrý úshin AО́K-ti memlekettik retteý júıesin sıfrlandyrý, óndiristik salany tehnologııalyq qaıta jaraqtandyrý syndy eki úlken tapsyrma qoıyp otyr.
Sıfrlandyrý AО́K-ti memlekettik retteýdiń tórt baǵytyn damytýdyń mańyzdy quraly bolyp tabylady, olar: AО́K sýbektilerin qarjylandyrýdyń qoljetimdiligi, ótkizý naryǵyn jáne eksportty damytý, memlekettik baqylaý men qadaǵalaýdyń tıimdiligi, sý jáne bıoresýrstardy tıimdi basqarý.
Atalǵan baǵyttar boıynsha AО́K-tegi 101 memlekettik qyzmet kórsetý men oǵan baılanysty prosester avtomattandyrylatyn bolady.
AО́K-ti sıfrlandyrý básekege qabilettilikti jáne eńbek ónimdiligin arttyrýǵa, azyq-túlik qaýipsizdigin qamtamasyz etýge jáne salaǵa ınvestısııa tartýǵa múmkindik beredi. Jalpy alǵanda, 2025 jylǵa deıin ekonomıkalyq tıimdilik shamamen 40 mlrd. teńgeni quraıdy.