Kórshi eldiń kóshbasshysy

Senbi, 6 qazan 2012 8:05

Reseı Federasııasynyń Prezıdenti Vladımır Pýtın 1952 jyldyń    7 qazanynda Lenıngrad qalasynda dúnıege kelgen. 1975 jyly ózi týǵan qaladaǵy ýnıversıtettiń zań fakýltetin bitirgen. Búginde ata jasy alpysqa tolyp otyrǵan onyń saıası olımpke shyǵý joly osy ýnıversıtetpen tyǵyz baılanysty. Munda ol óziniń keıingi ómir jolynda beldi jolbasshysy bolǵan sol kezdegi dosent Anatolıı Sobchakpen jaqyn tanysady.

Senbi, 6 qazan 2012 8:05

Reseı Federasııasynyń Prezıdenti Vladımır Pýtın 1952 jyldyń    7 qazanynda Lenıngrad qalasynda dúnıege kelgen. 1975 jyly ózi týǵan qaladaǵy ýnıversıtettiń zań fakýltetin bitirgen. Búginde ata jasy alpysqa tolyp otyrǵan onyń saıası olımpke shyǵý joly osy ýnıversıtetpen tyǵyz baılanysty. Munda ol óziniń keıingi ómir jolynda beldi jolbasshysy bolǵan sol kezdegi dosent Anatolıı Sobchakpen jaqyn tanysady.

Ýnıversıtetti bitirgen Vladımır Pýtın Memlekettik qaýipsizdik komıtetine (MQK) qyz­metke jiberiledi. Bul sol kezdegi kóp jurttyń qoly jete bermeıtin tańdaý-tyn. О́ıtkeni, MQK-ge barǵan adam pátermen, jaqsy eńbek­aqy­men birden qamtamasyz etiletin. Qyzmet bas­paldaqtarymen tezirek ósýine de jaǵdaı ja­salatyn. Eń bastysy bul bıliktiń oǵan sózsiz senim bildirgenin sezdiretin ıshara edi. Al ol sol kezdegi jastardyń kóbiniń basty armany bol­ǵan. Bıliktiń senimine kirý jolynda bola­sha­ǵyn qatty oı­la­ǵan qyz-jigitter úlken belsendilik kórsetip baǵatyn. Ondaı jastar tipti stýdent aýdıtorııasynan partııa qataryna ótip alýǵa tyrysatyn. О́ıt­keni, ol jarqyn bola­shaq­qa ja­ryq sáýle túsirý degen sóz edi. Jas Vladımır de sondaı belsendilerdiń biri bolǵany kórinip tur: ol da stýdent bolyp júrgende-aq partııa qa­taryna ótken.

MQK qatarynda júrgende túrli kýrstar, attestasııa sııaqty synaq­tardan ótip 9 jyl boıy shyńdalǵan ol 1984 jyly MQK ınstıtýtynyń bir jyldyq fakýltetine oqýǵa qabyldanady. Munda oǵan basqa pándermen qatar nemis tilin jetik úırenýge jaǵdaı jasalady. Oqýdy 1985 jyly «syrtqy barlaý» maman­dyǵy boıynsha bitirgen soń keıipkerimizdi GDR-ge jasyryn qyz­met atqarýǵa jiberedi. «Barlaýshylyq» áre­ke­tin ol Drezden qalasyndaǵy «KSRO-GDR dos­tyq úıiniń» dırek­tory qyzmetimen baılanys­ty­ra júrip 1985 jyldan 1990 jylǵa deıin atqarǵan.

Vladımır Pýtın sheteldegi «issapardan» oralǵan soń MQK Lenıngrad basqarmasynyń KSRO aýma­ǵyn­daǵy barlaý bólimine qyzmetke turady. Al resmı qyzmeti LGÝ-diń rektory S.Merkýrevtiń halyqara­lyq máseleler jónindegi kómekshisi dep atalǵan. Demek, ol osy ýnıversıtette de «barlaý» jumystaryn júrgizgen sııaqty.

Bul kezeń KSRO-da demokratııa­lyq qozǵa­lys­tardyń burq-sarq etip qaınap jatqan ýaqyty edi. Sol dúmpýmen demokrat depýtat, attyǵa jol, aýyzdyǵa sóz bermeıtin sheshen, alǵyr zańger, LGÝ-diń pro­fessory Anatolıı Sobchak Lenıngrad qalasy keńesiniń tóraǵasy bolyp saı­la­na­dy. Eski tanysty­ǵynyń arqasynda Vladımır Pýtın onyń keńesshisi bolyp aýysady. Al 1991 jyly Sobchak qalanyń meri bolyp saılanǵanda Vladımır Pýtın syrtqy baılanystar jónindegi ko­mı­tettiń tóraǵasy qyzmetine tura­dy. Osy iste júrgende onyń iskerligi alǵash ret kózge túsedi. Merdiń qoldaýyna súıene otyryp ol Sankt-Peterbýrgke sheteldik fırmalardan ınvestısııa tartý jumysyn jaqsy jolǵa qoıady. О́ziniń iskerligi ári tııanaqty oryndaýshylyǵymen ol A.Sobchaktyń senimine kire túsedi. 1994 jyldan bastap  Sankt-Peter­býrg bıligi tóraǵasynyń birinshi orynbasary qyzmetine kóteri­ledi. Arty­nan osy qalada ózimen birge qyzmet etken I.Sechın, D.Medvedev, V.Zýbkov, G.Gref, A.Mıller D.Kozak,  S.Naryshkın jáne taǵy basqa­lardy Reseıdiń bılik olımpine shyqqanda ózimen birge alyp júrip, túrli oryntaqtarǵa otyrǵyzdy.

1996 jyly Anatolıı Sobchak gýbernator saı­laýynda jeńilip qaldy. Biraq onyń isker ko­mandasy jumys­syz qalǵan joq. Kóbi Máskeýden oryn tapty. Vladımır Pýtın de Reseı Prezıdenti Is basqarýshysynyń orynbasary qyzme­tine shaqyryldy.

Sol, 1996 jyldyń tamyzynan 1999 jyldyń tamyzyna deıingi úsh jylda Vladımır Pýtın adam tań­ǵa­larlyq karera jasady. Kóptegen adamdar olımpke uzaq jyldar boıy halyqqa tanymal bolyp, qaırat­ker­lik isterimen kózge túsip, kópshilikke belgili oryndarda júrip kóteri­letin bolsa, ol ún-túnsiz kelip, bıikten bir-aq shyqty dep aıtýǵa bolady. Aldymen ol Is basqarýshynyń oryn­basarlyǵynan 1997 jyly Prezıdent Ákimshiligi basshysynyń orynbasa­ry­na, birinshi orynbasary qyzmetine kóterildi. 1998 jylǵy shildede Federaldyq qaýipsizdik qyz­meti dırektory qyzmetine ta­ǵaıyndalady. Arada bir jyl ótpeı jatyp, 1999 jyldyń tamyz aıynda ol Reseı Federasııasy Úkimetiniń Tóraǵasy boldy. Dál sol kúni B.El­sın halyqqa teledıdar arqyly aıtqan sózinde onyń óziniń izbasary bolatynyn ashyq aıtty. Árıne, Re­seıdiń bılik basyndaǵy adamdar arasynda sol kezde kópke tanylǵan bedeldi qaıratkerler kóp edi. Biraq B.Elsın olardy emes, kóp jurt bile bermeıtin Vladımır Pýtındi tańdaǵany tańqaldyrarlyq is. Bul arada B.Elsın belgili adamdardyń belgisiz qyrlary kóp bolatynyn, al belgisiz adam belgilep bergen joldan taımaıtynyn qatty eskerse kerek. Sonyń esesine Vladımır Pýtın­niń de Prezıdenttiń mindetin atqarýshy retinde birinshi qol qoıǵan quja­ty burynǵy Memleket basshysynyń barlyq qaýipsizdigine kepildik beretin jarlyq boldy.

Vladımır Pýtınniń Úkimet bas­shysy bolǵan ýaqyty cheshen jan­keshtileriniń Daǵystanǵa ba­syp kirýi, Býınak, Máskeý jáne Vola men Donda terrorısterdiń turǵyn úı­lerdi jarýymen sáıkes keldi. Bá­rinde de Vladımır Pýtın sal­qy­n­qandylyq kórsetip, lańkesshiler dep ta­nyl­ǵan jandarǵa qatty soqqylar berdi. Bul ister onyń halyq aldyn­daǵy bedelin kóterý úshin ádeıi uıymdastyrylǵan degen pikirler aı­tyl­ǵa­nymen, is júzinde báribir onyń reıtıngi arta tústi. 1999 jyl­dyń 31 jeltoqsanynda B.Elsın bılikten óz erkimen ketip, prezı­denttiń min­detin atqarýdy Vladımır Pýtınge júktedi. Osy kezden bastap Vladımır Pýtın Reseı Federasııasyndaǵy joǵarǵy bılikti ýysynan shyǵarǵan emes. Ol 2000-2008 jyldar araly­ǵyn­da eki ret Prezıdent bolyp saılandy, al 2008-2012 jyldarda óziniń uzaq jyldardaǵy senimdi serigi D.Medvedevtiń saılanýyna jaǵdaı jasap, ózi Úkimet basshysynyń mindetin atqar­dy. Al bıyl ol qaıtadan Prezıdent bolyp saılandy.

Vladımır Pýtınniń bılik ba­syn­daǵy ýaqytyn kóptegen adamdar ortalyq bılikti kúsheıtý úshin demokratııany, sóz bostandyǵyn shekteı bastaǵanymen baılanys­ty­rady. Adam quqyn qorǵaý jónindegi ýákil V.Lýkın Vladımır Pýtınniń bılik qurǵan kezeńi Reseıde shovınızm pen rasızmniń, ulttyq azshy­lyqtarǵa qysym kórsetýdiń qatty óskenimen sıpat­tala­ty­nyn aıtady. Bul istiń bir mysalyna Vladımır Pýtınniń ulttyq aımaqtar men respýb­lıkalardyń orta mektepterinde jergilikti halyqtyń tilin qosa oqytýdy aldyryp tastaǵan 309-shy zańdy qabyldaǵanyn kóldeneń tar­tady. Biraq ekonomıkalyq kórset­kishter boıynsha pýtındik Reseı 90-jyldarda joǵaltqan pozısııa­laryn tolyq qaıtara otyryp, ja­ńadan, buryn-sońdy bolmaǵan ómir­sheń sektorlardy shuǵyl damytýǵa qol jetkizdi. Qazir Reseıdiń altyn-valıýtalyq qory dúnıejúzinde úshin­shi orynǵa shyqqan. Ekonomı­ka­nyń damýyna oraı halyq­tyń turmysy da jaqsara túsýde.

Vladımır Pýtın ózin Qazaq­stannyń dosy sanaıdy. Eki eldiń arasyndaǵy saıası, ekonomı­ka­lyq yntymaqtastyqtar Vladımır Pýtın Reseıdi basqarǵan jyldarda jaqsara tústi. 2012 jyly Prezıdent bolyp saılanǵannan keıin bizge kelgen saparynda ol óziniń Qazaq­stanǵa tek qýa­nysh­ty kóńil-kúımen keletinin, bizdiń elderi­mizdiń arasyndaǵy ekonomıkalyq múmkin­shilik­terimizdi kooperasııalaıtyn Keden odaǵy, BEK sııaqty aıryqsha qatynastyń qa­lyp­tasqanyna tánti ekenin atap ótti. Sonymen birge, ol 2011-2012 jyldarǵa arnalǵan Birlesken is-qımyl jos­parynyń tabysty túrde iske asyp jatqa­nyna qanaǵat bildirdi. Jáne Reseı Prezıdenti Qazaq­stan­men ınnovasııalyq yntymaq­tas­tyqty damytý baǵytyndaǵy joba­lar­dy iske asyrý búgingi kúni stra­tegııalyq baǵyt ekenin aıtyp otyrady.

Jaqsybaı SAMRAT,

«Egemen Qazaqstan».