• RUB:
    6.68
  • USD:
    520.93
  • EUR:
    609.07
Basty saıtqa ótý
Ekonomıka 05 Mamyr, 2020

Kásipker áıelder kóshin bastaǵan

534 ret
kórsetildi

Aýylda da ómir bar. О́mir bolǵanda qandaı! Qıyndyǵy, qy­zy­ǵy, qyzýy mol, qaınaǵan ómir. Aýylda turyp ta bız­­nes­ti óristetýge, qyzmette ósýge bolady. Mine, muny naqty iste dáleldeýmen júrgen qyz-kelinshekterimiz qatarynyń jyldan-jylǵa kóbeıip kele jatqany qýantady. Kamenka aýylyna kelin bolyp túskenine shırek ǵasyrdan astam ýaqyt ótken kásipker kelinshek, qoǵam belsendisi Elmıra Myrzageldıeva osynaý shoǵyrdan oıyp oryn alǵan.

Túptiń túbinde taǵdyrynyń túbegeıli ózgeretini, aýyl adamdarymen etene tirlik keshetini Tarazda týyp-ósip, sondaǵy №47 orta mektepti támamdaǵan qala qyzynyń oıy túgili túsine de kirmegen. Alaıda ol ózi kelin bolyp túsken áýletke tez sińisip ketti. Búginde qazaqy salt-dástúrge bir kisideı jetik, aýyl-aımaqqa syıly kelin, eki balanyń qamqor anasy, týǵan eliniń naǵyz patrıoty, isker áıel. Aýylda tikken týyn bıikte jelbiretip keledi. Bul aýylda týǵanmen, qalaǵa ketýge búıregi buryp turatyn qaısybir qarakózderimiz úshin úlgi-ónege ári olardyń namys-jigerin janıtyn erlikpen para-par is demeı kórińiz.

Onyń qazir de aýyldan ir­ge­­sin qozǵaltqysy joq. «Aýyl – qazaqtyń altyn tamy­ry ǵoı. Onyń gúldenip, kór­keıýi­­ne hal-qaderimizshe úles qosa beretin bolamyn», deıdi E.Myrzageldıeva aǵynan jarylyp. Táýelsizdikke qol jet­kiz­geli beri elimizde shaǵyn jáne orta kásipkerlik isin damy­týǵa aıryqsha qoldaý kór­­­­setilip keledi. Mine, osy memlekettik qol­daý­­lar­dyń baqýattylyqqa bas­­taı­­­ty­nyn jaqsy uǵynǵan El­­mı­ra Álenqyzy bıznesin 2000 jy­ly kúıeýi Ǵabıden ekeýi úı aýlasyna qazaqy úı tigip, qy­myz­hana ashýdan bas­tap­ty. Bu­lar­dyń ádemi bap­tal­ǵan bal qy­my­zynan kimder dám tatpady deseńizshi! Bıeni saýyp, qy­myz­dy babyna keltiretin de El­mıranyń ózi. Bertinde ol jekemenshik tamaq­tandyrý or­nyn ashty. E.Myr­zagel­dıe­va­nyń úlken joldyń boıyn­da or­n­alasqan «Dıana» dám­­ha­nas­y kelýshilerine min­siz qyz­met kórsetýde. Mun­da bes-alty aýyl azamaty ju­mys­pen qam­tylyp otyr. K­ásip­ker kelin­shek aýdan orta­ly­ǵyn­daǵy úlken bir meıram­hananyń ákimshisi qyzmetin qosa atqarady.

Ol aýdan men oblys kóle­min­de ótkizilip jatatyn qoǵam­dyq jáne qaıyrymdylyq is-shara­lardyń barlyǵyna der­lik bel­sendi atsalysady. Son­daı-aq óziniń kásibı hám saıa­sı bilimi men biliktiligin uda­ıy je­tildirip otyrýdy da áste umyt­paıdy. 2015 jy­ly Nazar­­baev Ýnıversıtette «Jo­ǵary menedjmenttik basshy­lyq» baǵ­d­arlamasy boıynsha bi­lim alyp, EQYU-nyń semı­nar-trenınginde, komanda qurý jáne kóshbasshylyq etý, «Damý-Bıznes», «Bıznes-keńesshi», «Bıznes-Bastaý» baǵdarlamalary aıasynda arnaıy kýrstarda biliktiligin jetildirgen.

Búginde óńirdi kógaldan­dyrý jumystaryna, sondaı-aq «jasyl ekonomıkanyń» damýyna ózindik úlesin qosýda. 2015 jyldan beri «Atameken» UKP janyndaǵy Isker áıelder keńesi aýdandyq fılıaly­­nyń tóraǵasy, Qazaqstan hal­qy Assambleıasy janyndaǵy Analar keńesi basqarmasynyń, Nur Otan partııasynyń mú­shesi, «Atameken» UKP ká­sip­­ker­lerdiń quqyǵyn qorǵaý ko­mıs­sııasy jumys toby­nyń múshesi retinde aýqym­dy jumystardy júzege asy­rý­men keledi. Onyń aıtýyn­sha, eldiń damýy men ekono­mı­ka­syn­daǵy jań­ǵyrýlar­ǵa, jal­py halyqtyń básekege qabi­let­tiligin arttyrýǵa atsalysý­men qatar, ekonomıkalyq erik­ti­­­lik­ti qamtamasyz etý asa m­a­­ńyz­dy. Bul – adamdardyń ta­by­sy men turmys sapasyn kóte­rýge jáne jaqsartýǵa múm­kindik beretin úderis. Baqyt­ty da ba­qýatty áıel – tabysty mem­leket atanýy­myzdyń da kepili.

2018 jyly «Rýhanı jań­ǵyrý» baǵdarlamasy aıasynda «Qazaqstannyń 100 jańa esi­mi» jobasynyń ekinshi keze­ńi júzege asyrylǵany bel­gili. Sarapshylar toby atap ót­ken­deı, jobaǵa qatysýshylar je­ńim­paz atanbasa da, óz sala­sy­nyń kásibı sheberi ári eli­miz­diń aıtýly azamaty bolyp qala bermek. Elmıra Álen­qyzy – osynaý jobaǵa qa­ty­sý­shylardyń biri. Ol úshin ótken jyldar ózge de je­tis­tik­terimen este qaldy. Atap aıtqanda, Astanada ót­ken al­ǵashqy Aýyl áıelderiniń forýmynda úzdik jetekshi re­tin­de «Atameken» UKP Isker áıel­der keńesi­niń tóraǵasy Lázzat Ramazanova­nyń qolynan Alǵys hat alǵa­ny, sirá, esten keter me?! Ob­lys ortalyǵynda alǵash uıym­dastyrylǵan Halyq­ara­lyq áıelder kásipkerligi forýmyna qatysý mártebesine de ıe boldy. Munyń barlyǵy qarapaıym ǵana aýyl áıeliniń zııaly qaýym ókili, bıznesvýmen retinde qalyptasyp, áriptesterin nátıjeli eńbek pen jappaı kásipkerlikke, be­re­keli iske jumyldyrý jolyn­da júzege asyrǵan ilkimdi ju­mys­tarynyń jemisi ekeni anyq.

E.Myrzageldıeva jetek­shi­lik etetin aýdandyq isker áıelder keńesiniń músheleri aýdanda ashylǵan «Dýlat baba» kesenesi aýmaǵyn abattan­­­dy­rý maqsatynda 50 túp jemis aǵa­shynyń kóshetin otyrǵyz­dy. Son­­daı-aq respýblıka­lyq «Mek­­tepke jol» aksııasy aıa­­sy­n­da turmysy tómen birqatar ot­basy balalarynyń ke­­rek-ja­ra­ǵyn túgendep, mek­t­ep for­masyn alyp berýge kómek kórsetken. «Kásipkerlik názik jandylar úshin de jat emes. Qazirdiń ózinde aýdanda onnan astam isker áıel bar. Olar ne­gizinen saýda, qoǵamdyq tamaq­tandyrý, meıramhana bıznesi, qyzmet kórsetý salalarynda jumys isteıdi. Biz negizi­nen aýyl áıelderiniń jeke kási­bin ashýy úshin kásipkerlik negizderin oqyp-úırenýine yqpal etemiz. Sheberlik synyptaryn da uıymdastyramyz. Bir jyldyń ózinde «Bastaý-Bıznes» jobasy boıynsha arnaıy oqyǵan 16 áıel ózderi­­niń bıznes-jos­paryn sátti qor­­ǵap, tıisinshe jeńil­detil­gen nesıe alyp, jeke kásip bas­t­a­dy. Al­daǵy ýaqytta da qatary­myz to­lyǵa bermek», deıdi Elmıra.

Jalpy, ómir, tirshilik, kásip­­ker­­lik – analarǵa da aýyr mindetter júkteýde. E.Myr­zagel­dıeva úshin de taǵ­dyr sy­naǵy az bolmapty. Osy­dan on jyldaı buryn oıda joq­ta ota­ǵasynan, eseıip qal­ǵan tuń­ǵysh ulynan aıyrylý oǵan aýyr soqqy bolyp tıdi. Je­ke­menshik ıelikterindegi jıyr­ma bes jylqynyń bir kún­de qoldy bolyp ketýi de qy­m­yz­hana bıznesine edáýir shyǵyn keltirdi. Alaıda munyń bar­lyǵy qaısar kelinshekti moıy­ta almady. О́zine, eńbegi­ne sen­gen eńbekqor jan jasymaı, qa­sarysa ilgeri umtylý­men ke­ledi. Úlken áýlettiń bas ıesi de ózi. Búginde uly Jal­ǵas Al­matyda, qyzy Dıana TarMÝ-da bilimderin jetil­dirý­­­de. Dıana da anasy sekildi qaı­­­sar, qıyndyqqa shydamdy, maq­satker tulǵa bolyp qalyp­tasyp, ómir maıdanynda shar bo­lat­taı shyńdalýdan ótýdi oı­la­ǵan­ bolar, atalǵan oqý ornynyń áskerı kafedrasyn­da qosymsha oqýdy tańdaǵan eken. Elmıra kúni erteń uly – áke, qyzy – ana ornyn basyp, aýyl sharýashylyǵy áleýetin art­tyrýǵa ózindik úlesterin qosa­tynyna nyq senimdi.

 

Baımahanbet AHMET,

jýrnalıst

 

Jambyl oblysy,

T.Rysqulov aýdany