Qazaqstan Prezıdenti Qasym-Jomart Toqaev Túrkistan oblysyna jumys saparymen bardy. Memleket basshysy sapar barysynda birqatar mańyzdy nysandardy aralady.
Jumyla kótergen júk jeńil
Qazaqstan Prezıdentiniń Túrkistan oblysyna sapary Sardoba sýqoımasyndaǵy apattan zardap shekken turǵyndar úshin Myrzakent aýylynda salynyp jatqan jańa shaǵyn aýdannyń qurylysymen tanysýdan bastaldy.
Apat saldarynan 4 myńǵa jýyq adam zardap shegip, 500-den astam baspana tolyǵymen buzylyp, qaıta salyndy. Jeńis, Jańaturmys, Dostyq eldi mekenderiniń turǵyndary úshin Myrzakent aýylynda jańa shaǵyn aýdan boı kóterdi, árbir otbasy múshesine 100 myń teńgeden berildi. О́rgebas, Fırdaýsı aýyldaryn qaıta qalpyna keltirý jumystarynyń qarqyny jaqsy. Aıta keterligi, atalǵan aýyldardaǵy apattan baspanalary búlinip-qıraǵan turǵyndarǵa 17 mıllıon teńgeden berilip jatyr.
Qurylys barysymen tanysqan Qasym-Jomart Toqaev turǵyndarmen kezdesti. Prezıdent sý tasqyny kezinde memleket shuǵyl sheshim qabyldap, aýdandy qalpyna keltirý úshin qazynadan qarjy bólingenin, osyndaı syn sátte búkil halqymyzdyń uıymshyldyq tanytqanyn atap ótti.
– Jańa shaǵyn aýdan salynyp jatyr. Zardap shekken birde-bir adam dalada qalǵan joq. Árbir turǵynnyń jaǵdaıyn eskerdik. Jańa baspanaǵa kóshem degen adamdar osynda qonys aýdarady. Kóp uzamaı barlyǵy óz úılerine oralady. Aýqymdy jumys atqarylyp jatyr. «Jumyla kótergen júk jeńil» degen. Kásipkerler, qurylysshylar, dárigerler, qarapaıym azamattar, kóptegen eriktiler belsendi jumys istedi. Barlyǵyna shynaıy rızashylyǵymdy bildiremin, – dedi Memleket basshysy.
Qazaqstan Prezıdenti aýdandaǵy ahýaldy tikeleı ózi qadaǵalap otyrǵanyn jetkizdi. Sapar barysynda Ekologııa, geologııa jáne tabıǵı resýrstar mınıstri Maǵzum Myrzaǵalıev О́zbekstan Respýblıkasymen birlesip sý tasqynynyń saldaryn joıý, aldaǵy ýaqytta mundaı apatty boldyrmaýǵa qatysty qabyldanyp jatqan sharalar jaıynda baıandady. Qasym-Jomart Toqaev jumysty nátıjeli jalǵastyra berý kerek dep tapsyrdy.
Arys tolyqtaı jańardy
Memleket basshysy byltyr jarylys bolǵan Arys qalasyndaǵy №44859 áskerı bólimine baryp, onyń búgingi jaǵdaıymen tanysty. Qorǵanys mınıstri Nurlan Ermekbaev ótken jylǵy jarylystan keıin qoımadaǵy oq-dárilerdi kádege jaratý jáne olardy tasymaldaý jumystary jaıynda baıandady. Sonymen qatar áskerı bólimniń tehnıkalyq aımaǵyndaǵy oq-dárilerdiń qaldyǵyn tazalaý, jarylǵysh zattardy zalalsyzdandyrý, buzylǵan ǵımarattardy qaıta qalpyna keltirý týraly aıtty. Budan bólek Qazaqstan Prezıdentine áskerı qural-jabdyqtar men arnaıy tehnıkalar tanystyryldy.
Memleket basshysy bul polıgonnyń, atalǵan áskerı bólimniń ulttyq qaýipsizdikti qamtamasyz etýde mańyzdy ról atqaratynyn atap ótti.
– Qorǵanys mınıstri jańa maǵan oq-dárilerdiń qaýipsiz qoımalarda saqtalyp jatqanyn jáne adamdarǵa qaýip týdyrmaıtynyn baıandady. Degenmen biz endigi jerde mundaı jarylystyń bolýyna eshqashan jol bermeýimiz kerek. Bul másele óte mańyzdy jáne meniń tikeleı baqylaýymda bolady, – dedi Prezıdent.
Qasym-Jomart Toqaev oq-dárilerdiń qaýipsiz saqtalýyn qamtamasyz etý maqsatynda Úkimetke qazirgi zamanǵa saı qoımalar salý úshin qajetti sharalar qabyldaýdy tapsyrdy. Olardyń eldi mekenderden alys jerlerde salynýyn, jaramsyz oq-dárilerdi ýaqtyly joıý qajettigin de eskertti.
– Áskerı-kólik avıasııasyn, radıasııalyq, hımııalyq jáne bıologııalyq qorǵanys kúshteri men quraldaryn, ınjenerlik áskerlerdi, áskerı medısınany damytý Qorǵanys mınıstrligi jumysynyń basym baǵyttarynyń biri bolýy tıis, – dedi Qasym-Jomart Toqaev.
Byltyrǵy jarylystan keıin Arys qalasy tolyqtaı qaıta jańardy. Áskerı qyzmetshiler 450 myńnan astam oq-dári men jarylǵysh zatty zalalsyzdandyrdy. Qoımadaǵy oq-dárilerdi kóshirýge daıyndyqtyń negizgi jumystary aıaqtaldy.
Arys qalasynda bolǵan jarylystan búlingen nysandardyń biri temir jol beketiniń ǵımaraty bolatyn. Prezıdent Túrkistan oblysyna sapary barysynda «Arys-1» temir jol vokzalynyń qazirgi ahýalymen, Arys qalasyn qaıta qalpyna keltirý jumystarymen tanysyp, turǵyndarmen kezdesti.
– Shyn máninde, orasan zor jumys atqaryldy. Nátıjesi – jaman emes. Memleket tarapynan qomaqty qarjy bólindi. Arys qalasyn qaıta qalpyna keltirýge elimizdiń barlyq aımaǵy atsalysty. Buzylǵan ǵımarattar jóndeldi, jańa úıler salyndy. Sonyń ishinde osy temir jol vokzaly da bar. Ǵasyrlyq tarıhy bar bul ǵımarattyń qala turǵyndary úshin mańyzdy ekeni túsinikti, – dedi Memleket basshysy.
Prezıdent jarylys kezinde barsha qazaqstandyqtar Arystaǵy aǵaıynnyń jaǵdaıyna alańdaǵanyn, eriktilerdiń kómekke kelgenin, uıymshyldyqtyń arqasynda osyndaı aýqymdy jumys atqarylǵanyn, bul halqymyzdyń tatýlyǵynyń kórinisi ekenin aıtty.
– Barshańyz kórip otyrsyzdar, qazirgi pandemııa ahýaly eshkimge ońaı tıip jatqan joq. Kóptegen el zardap shekti. Sondyqtan biz de qatań sharalar qabyldaýǵa májbúr boldyq. Qazir jaǵdaı birtindep turaqtalyp kele jatyr. Bul – eń aldymen, dárigerlerdiń eńbegi, shuǵyl sharalardyń nátıjesi. Degenmen, áli de saqtyq sharalaryn ustanýymyz kerek. Bosańsýǵa bolmaıdy. Biz Arysty qalaı birigip qalpyna keltirsek, bul dertti de solaı birlesip jeńemiz, – dedi Qasym-Jomart Toqaev.
Turǵyndar jarylys bolǵan kúni shuǵyl túrde túndeletip ushyp kelip, halyqpen kezdesip, jaǵdaıdy únemi baqylaýda ustaǵan Prezıdent Qasym-Jomart Toqaevqa alǵystaryn aıtty. Jergilikti halyq Arys qalasy tolyqtaı qaıta jańarǵanyn, bul der kezinde qabyldanǵan sheshimniń nátıjesi ekenin, osyndaı syndarly sátte memlekettiń qamqorlyǵyn sezingenderin aıtyp, rızashylyqtaryn bildirdi.
Kıeli kesene aýmaǵy kóriktendi
Memleket basshysy Túrkistandaǵy Qoja Ahmet Iаsaýı kesenesin aralaý barysynda kúmbezdiń tarıhı kelbetin saqtaı otyryp júrgizilgen jańartý jumystarynyń nátıjelerimen tanysty. Atap aıtqanda, keseneniń jeldetkish qabattary rettelip, kúmbez etegindegi segiz qyrly qosyndyǵa gıdrooqshaýlaý jumystary júrgizilgen. Sondaı-aq «Áziret Sultan» memlekettik tarıhı-mádenı qoryq-mýzeıiniń aýmaǵyndaǵy tarıhı oryndar qaıta qalpyna keltirilip, kesene aldyna týrıster demalatyn qalyń baý-baqshaly alańqaı salynǵan.
Prezıdent Qasym-Jomart Toqaevqa atqarylǵan jumystardyń barlyǵy IýNESKO-men kelise otyryp júrgizilgeni jóninde baıandaldy.
Memleket basshysy Túrkistan qalasyndaǵy «Sapar ortalyǵynyń» jumysymen tanysty.
«Sapar ortalyǵy» bıyl iske qosylǵan óńirdegi mańyzy zor nysan. Prezıdentke týrıstik nysandardy biryńǵaı elektrondy bıletpen qamtý júıesi, týrısterge usynylatyn marketıngtik aqparat jáne aýdıogıd materıaldary jóninde baıandaldy.
Jalpy kólemi 2092 sharshy metr aýmaqty alyp jatqan ortalyqta 54 adam jumys isteıdi. Olar Túrkistanǵa kelgen týrısterge baǵyt-baǵdar berip, qajetti materıaldarmen qamtyp, zamanaýı talaptarǵa saı qyzmet kórsetedi.
Qasym-Jomart Toqaev «Qazaq handyǵy» atty zalda ornalasqan ekspozısııalardy, qoldan jasalǵan kóne kilemderdiń kórmesin aralap kórdi.
Qazaqstan Prezıdenti Túrkistan qalasynyń áleýmettik-ekonomıkalyq damýymen tanysty.
Memleket basshysy Almaty, Aqmola jáne Qaraǵandy oblystarynyń qoldaýymen salynǵan, jalpy aýmaǵy 32 gektar jerdi qamtıtyn «Jibek joly» saıabaǵyna bardy. Onda qalada iske asyp jatqan jobalarmen tanysty.
Shara barysynda Qazaqstan Prezıdentine Túrkistan halyqaralyq áýejaıynyń qurylysy jaıynda aqparat berildi. Áýejaı qurylysy jyl sońyna deıin aıaqtalyp, paıdalanýǵa beriledi.
Ekologııa, geologııa jáne tabıǵı resýrstar mınıstri Maǵzum Myrzaǵalıev Qasym-Jomart Toqaevqa «Qasqasý» taý shańǵysy keshenin damytýǵa jáne óńirdegi sý resýrstaryna qatysty jobalar týraly málimet berdi.
Oblys ákimi О́mirzaq Shókeev oblys ortalyǵyn damytý, Túrkistan qalasyndaǵy mádenı-rýhanı jobalardyń júzege asyrylýy, shaharǵa tartylǵan ınvestısııa kólemi jóninde baıandady. Sondaı-aq Prezıdentke óńirdegi COVID-19 ınfeksııasyna qatysty jaǵdaı jáne oǵan qarsy qabyldanǵan sharalar, oblystyq ahýaldyq ortalyqtyń jumysy jaıynda esep berdi.
Sapar sońynda Memleket basshysy Túrkistan oblysynyń ákimshilik-iskerlik ortalyǵynda atqarylyp jatqan jumystarmen tanysty.