Qala ákimi Baqytjan Saǵyntaevtyń tóraǵalyǵymen ótken keńeste kóshe-jol jelisin damytý boıynsha qurylys jumystarynyń barysy qaraldy, dep habarlaıdy Egemen.kz
Almatyda bıyl keptelis júktemeleri kóp jol ýchaskelerinde salynyp jatqan úsh jolaıryqtyń qurylysy jalǵasatyn bolady. Olar – Buqtyrma kóshesi men Qulja traktisiniń, Rysqulov dańǵyly men Emsov kóshesiniń, Seıfýllın dańǵyly men Jansúgirov kóshesiniń boılarynda salynyp jatqan jolaıryqtar.
Rysqulov dańǵyly men Emsov kóshesi boıyndaǵy jolaıryq kishi jol aınalymynyń quramyna enedi. Munda qurylys-montaj jumystarynyń 70%-y aıaqtalǵan. Josparlanǵanyndaı, jolaıryq aǵymdaǵy jyly paıdalanýǵa berilse, onda Rysqulov dańǵyly boıynsha kólik ótkizý aýqymy 20%-ǵa, Emsov kóshesinde 30% -ǵa artatyn bolady. Jolaıryǵy qalanyń soltústik bóligindegi kólik legin jeńildetedi ári ekologııaǵa oń áser etip, JKO-nyń deńgeıin 14%-ǵa tómendetedi deıdi ákimdiktegiler.
Aǵymdaǵy jyldyń sońy men kelesi jyldyń basynda Buqtyrma kóshesi men Qulja trakti qıylysyndaǵy jolaıryqtyń qurylysyn aıaqtaý josparlanýda. Qulja tas joly arqyly ótetin estakadanyń uzyndyǵy 784 shaqyrymdy quraıdy, al Buqtyrma kóshesi boıyndaǵy tonneldiń uzyndyǵy 570 shaqyrym.Jaqyn ornalasqan aýmaqty abattandyrý barysynda 750 aǵash otyrǵyzylady. Mundaǵy atqarylǵan jumys kólemi 40%-ǵa jetti. Osy jolaıryǵyn paıdalanýǵa bergen kezde Qulja traktisi boıynsha kólik ótkizý aýqymy 15%-ǵa, al Buqtyrma kóshesinde 30%-ǵa ósedi. Jalpy, bul jolaıryǵy Túrksib aýdany men qala mańyndaǵy eldi mekenderdegi 350 myńǵa jýyq turǵynnyń mobıldiligin arttyrady.
Seıfýllın dańǵyly men Jansúgirov kóshesi boıyndaǵy jolaıryǵy Seıfýllın dańǵyly boıynsha kólik ótkizý aýqymyn 15-20%-ǵa, al Jansúgirov kóshesiniń boıynda 10-15%-ǵa ulǵaıtady. Bul ekologııaǵa oń áser etip, osy ýchaskelerde JKO-ynyń deńgeıin 10%-ǵa tómendetedi. Aǵymdaǵy jyly nysannyń týnneldik bóliginde kólik qozǵalysyn ashý josparlanǵan.
Sonymen qatar, ortalyq bólikti qala shekarasymen baılanystyratyn negizgi kóshelerdi úńgileý jalǵasýda. Abaı dańǵylyn qala shekarasyna deıin sozý jumystary eki ýchaskede júrýde, Momyshuly dańǵylynan Áshimov kóshesine deıin jáne Áshimov kóshesinen qala shekarasyna deıin. Birinshi ýchaskede oryndalǵan jumys kólemi 45%-ǵa, ekinshisinde 85%-ǵa jetti. Qalǵan 29 jer ýchaskesin qaıtaryp alý jumystary aıaqtalǵan soń jobany bıylǵy jyldyń sońyna deıin paıdalanýǵa berý josparlanýda.
Sondaı-aq, jyl sońyna deıin Saıyn kóshesin Rysqulov dańǵylynan Móńke bı kóshesine deıin úńgileý jumystaryn aıaqtaý josparlanýda. Oryndalǵan jumys kólemi 35%-dy quraıdy, qurylys alańynda turǵan 67 ýchaskeni qaıtaryp alý jumystary qolǵa alynady.
Nurly kóshesin Sabdenov kóshesinen Raıymbek dańǵylyna deıin úńgileý jumystaryn kúzde aıaqtaý josparlanýda. Jumystyń 55%-y oryndaldy. Uzyndyǵy 2 shaqyrym bolatyn ýchaskeni sozý aıaqtalsa, onda «Altyn Orda» bazaryna barý edáýir jeńildeıdi. Ekinshi jartyjyldyqta Qonaev kóshesin (Jandosov kóshesiniń jalǵasy) Iаssaýı kóshesinen uzyndyǵy 1,2 shaqyrym bolatyn Áshimov kóshesine deıin rekonstrýksııalaýdy aıaqtaý qarastyrylǵan.
Eń qajet jobalardyń biri – Áýezov kóshesin Gogol kóshesinen Raıymbek dańǵylyna deıin sozý. Jobalyq-smetalyq qujattama jasaldy, endi qurylys-montaj jumystaryna qarjy izdestirilýde.
Keńes jumysyn qorytyndylaǵan Almaty ákimi B. Saǵyntaev nysandardy belgilengen merzim ishinde paıdalanýǵa berý úshin qurylys aımaǵyndaǵy jer ýchaskelerin ýaqytyly satyp alýdyń qajetti sharalaryn qabyldaýdy tapsyrdy. Bul nysandar iske qosylǵan kezde qala turǵyndarynyń mobıldiligi artady, megapolıstegi kóshe-jol qozǵalysynnyń júktemesi azaıady jáne qala ekologııasyna oń áser etetin bolady.