Almatyda «Mustafa Shoqaı. On eki tomdyq tolyq shyǵarmalar jınaǵy» jáne «Pol Gýrde – Vernyı qalasynyń fransýzy» kitaptarynyń tusaýkeseri ótti. Aıtýly sharany R. Súleımenov atyndaǵy Shyǵystaný ınstıtýty, Fransııanyń Qazaqstandaǵy elshiligi men QR Ulttyq kitaphanasy birlesip uıymdastyrdy.
Almatyda «Mustafa Shoqaı. On eki tomdyq tolyq shyǵarmalar jınaǵy» jáne «Pol Gýrde – Vernyı qalasynyń fransýzy» kitaptarynyń tusaýkeseri ótti. Aıtýly sharany R. Súleımenov atyndaǵy Shyǵystaný ınstıtýty, Fransııanyń Qazaqstandaǵy elshiligi men QR Ulttyq kitaphanasy birlesip uıymdastyrdy.
Túbinde táýelsiz bolatynymyzǵa sengen tulǵaǵa qatysty osynaý sharalar rýhanı turǵyda Mustafa Shoqaıdy týǵan jerine oraltty dep aıtýǵa endi negiz bar.
– Qazaqstandaǵy Fransııa mádenıeti jyly sheńberinde ótip otyrǵan bul shara 3 kúnnen keıin ótetin Táýelsizdik merekesine úlken tartý bolmaq. О́ıtkeni, táýelsizdik bolmaǵanda Mustafa Shoqaıdyń esiminiń atalý-atalmaýy ekitalaı edi. Bizge osyndaı jaǵdaı jasaýǵa múmkindik berip otyrǵan eń aldymen el Táýelsizdigi. Búgin bizde qos birdeı qýanysh bolyp otyr. Birinshisi, Mustafa Shoqaıdyń tolyq shyǵarmalar jınaǵynyń 6 tomdyǵynyń tusaýkeseri bolsa, ekinshisi, ony shyǵaryp bizge jetkizip otyrǵan tarıh ǵylymdarynyń doktory, professor Kóshim Esmaǵambetovtiń týǵanyna 75 jyl tolyp otyr, – dedi Ramazan Súleımenov atyndaǵy Shyǵystaný ınstıtýtynyń dırektory Ábsattar Derbisáli.
Kóshim Esmaǵambetovtiń aıtýynsha, jınaqtyń kelesi 6 tomy 2014 jyly kórnekti memleket qaıratkeri, tarıhshy-ǵalym, pýblısıst M.Shoqaıdyń 125 jyldyq mereıtoıy qarsańynda jaryq kórmek. Shyǵystaný ınstıtýty Mustafa Shoqaıdyń 12 tomdyq eńbekterin shyǵaryp otyr. Mustafanyń kóp eńbekteriniń túpnusqalarynyń kóshirmeleri Reseıdiń, Fransııanyń Syrtqy ister mınıstrligi, AQSh-taǵy Gýver ınstıtýtynyń muraǵattarynan, Túrkııa, Anglııa, Polsha, Grýzııa, О́zbekstan men basqa memleketterdiń kitaphanalarynan satyp alyndy. 2011 jyly Fransııadan Mustafa Shoqaıdyń jeke muraǵatynyń elektrondyq kóshirmesin satyp alý osy jobany iske asyrýda zor demeý boldy. Basylym ǵylymı túsiniktermen, Mustafa Shoqaıdyń jeke jumystarynyń faksımılesi, onyń jeke muraǵatynyń qujattarymen jáne ıllıýstrasııalarmen qamtylǵan.
Qaı jaǵynan alsań da taǵylymy mol sharaǵa Mustafa Shoqaıdyń týǵan jeri Qyzylorda elinen de arnaıy delegasııa kelipti. Qyzylorda oblystyq tilderdi damytý basqarmasynyń basshysy Erjan Ýaıis Mustafanyń kishi otanynyń sálemin jetkizip, qazaq azattyǵyn kóksep, kókeıkesti armanyna ǵumyryn arnaǵan tulǵaǵa qatysty týǵan óńirinde jasalynyp jatqan tirlikterdi tilge tıek etti.
QR UǴA akademıgi Ábdimálik Nysanbaev pen QR UǴA korrespondent-múshesi Mámbet Qoıgeldıev Mustafa Shoqaıǵa qatysty mańyzdy derektermen bólisip, bul tomdar Mustafa Shoqaıdyń Otanyna oralýy desti.
Al Túrkııadan arnaıy kelgen PhD doktory Vejıhı Sefa Hýat Hekımogly shoqaıtanýdyń negizi Túrkııada qalanǵanyn alǵa tartyp, qazir de óz elinde qazaq perzentine qatysty zertteýler júrgizilip jatqanyn naqty mysaldarmen dáıektedi.
Osydan keıin shara kelesi – «Pol Gýrde – Vernyı qalasynyń fransýzy» atty kitaptyń tusaýkeserine ulasty. Jınalǵandar professor Vınsent Fýrnoniń baıandamasyn qyzyǵa tyńdady.
Taǵdyr jazýymen baıyrǵy Almatynyń turǵyny bolǵan kórnekti sáýletshi, aǵartýshy Pol Gýrdege qatysty QR Bilim jáne ǵylym mınıstrliginiń «Ǵylymı qazyna» atty maqsatty baǵdarlamasy sheńberinde jáne Qazaqstandaǵy Fransýz Respýblıkasynyń elshiligi men «Allianse Francaise» qoldaýymen úsh tilde shyqqan kitapta qyzyqty derekter mol. Qazaqstan men Fransııanyń muraǵattyq qorlarynda saqtalǵan qujattar men materıaldardyń basym bóligi buryn-sońdy jarııalanbaǵan jáne ǵylymı aınalymǵa enbegen. Kitaptyń ıllıýstrasııalyq materıaldary da aıryqsha qundy. HIH-HH ǵasyrdyń basynda Almaty qalasynyń tarıhy men mádenıetiniń aıǵaǵy bolatyn fotosýretterge baǵa jetpeıdi.
Aınash ESALI,
«Egemen Qazaqstan».
ALMATY.
Sýretti túsirgen
Azamat QUSAIYNOV.