Bul kúnderi dúnıejúzi sport súıer qaýymynyń nazary Beıjińge aýǵany belgili. Jankúıerler taǵatsyzdana kútken Qysqy Olımpııa oıyndary á degennen tartysty bastalyp, jarystyń alǵashqy kúnderi-aq túrli sport túrlerinen álem jáne Olımpıada rekordtary jańaryp jatyr. Osy oraıda biz Halyqaralyq Olımpıada komıtetiniń resmı saıty usynǵan bıylǵy tórt jyldyqtyń basty dodasyna qatysty birqatar qyzyqty málimetti usynǵandy jón kórdik.
Saýd Arabııasy men Gaıtı alǵash qatysyp jatyr
Qysqy Olımpııa oıyndarynyń tarıhyna kóz júgirtsek, ár Olımpıadaǵa qatysqan memleketter sany jańa eldermen tolyǵyp otyrady. Máselen, bıylǵy Beıjińdegi tórt jyldyqtyń basty básekesine Gaıtı men Saýd Arabııasy tuńǵysh ret qatysyp jatyr. Taý shańǵysy sportynan synǵa túsetin Rıchardson Vıana Gaıtıdi Olımpıadada laıyqty tanystyrýǵa tyrysyp kórmek. Ol erler arasyndaǵy slalom gıgant boıynsha baq synaıdy.
Taǵy bir taý shańǵyshysy Faıık Abdı Qysqy Olımpııa oıyndarynda Saýd Arabııasynyń atynan qatysqan alǵashqy sportshy bolmaq. Al Saýd Arabııasynyń ózi Qysqy Olımpıadaǵa sportshysyn jibergen Parsy shyǵanaǵyndaǵy alǵashqy el atanyp otyr.
Shleperdiń shamasy nege jetedi?
Taý shańǵysy sportynyń jankúıerlerine Sara Shleperdiń esimi jaqsy tanys bolsa kerek. Ol 1998 jyldan beri Qysqy Olımpııa oıyndarynda AQSh pen Meksıka quramalarynyń atynan óner kórsetip keledi. 19 aqpanda 43 jasqa tolatyn Shleper Beıjińde tarıhı jetistik tirkep otyr. Ol taý shańǵysy sporty boıynsha qatarynan alty Olımpıadaǵa qatysqan úshinshi jáne alǵashqy áıel sportshy atandy. Buǵan deıin tek eki sportshy ǵana alty birdeı Olımpıadada óner kórsetý qurmetine ıe bolǵan edi. Olar: meksıkalyq taý shańǵyshysy Hýbertýs fon Gogenloe men lıhtenshteındik Marko Bıýhel.
2014 jyldan bastap Meksıkanyń týy astynda jarystarǵa qatysa bastaǵan Shleper munyń aldynda qatarynan tórt Olımpıadada AQSh namysyn qorǵaǵan bolatyn. Sara Olımpııa oıyndarynda tuńǵysh ret 1998 jylǵy Nagano Olımpıadasynda 19 jasynda baq synady.
Kerlıngtegi altynshy Olımpıada
Qysqy Olımpııa oıyndarynda jankúıerler kóp túsine bermeıtin birneshe sport túri bar. Sonyń eń negizgisi – 1998 jyldan beri Olımpıada baǵdarlamasyna engen kerlıng sporty. Qyzyǵy, sol jyldan beri dál qazirgi Olımpıada chempıony amerıkalyq Djon Shýster men norveg Torger Nergor kerlıng boıynsha bes Olımpıadaǵa qatysqan alǵashqy sportshylar.
Alaıda Nergor úshin bul altynshy Olımpıada bolýy kerek edi. Alaıda ol Norvegııa quramasymen 2006 jylǵy Týrın Olımpıadasyna barsa da, sol kúıi jarys jolyna shyqqan joq. Biraq alǵashqy Solt-Leık-Sıtı (2002) Olımpıadasynda-aq altyn júlde jeńip aldy. Vankýverde (2010) norvegııalyqtar sheberligimen ǵana emes, erekshe kıim úlgisimen jankúıerler nazaryn ózderine aýdardy. Ásirese olardyń túrli-tústi shalbary kópshiliktiń qyzyǵýshylyǵyn týdyrdy. Batyl jasalǵan dızaın onsyz da áserli jarysqa odan saıyn kórik bere túskendeı boldy.
Takeýtı men Fıshnaller rekord aldynda
Japonııalyq Tomoka Takeýtı men ıtalııalyq Roland Fıshnaller snoýbord boıynsha Olımpıada jarystaryna bıyl altynshy ret qatysyp otyr. Snoýbordshylar arasyndaǵy Olımpıada rekordy kanadalyq Djessı-Djeı Andersonǵa tıesili edi. Endi bul tizimge Takeýtı qosyldy. Sondaı-aq ol alty Olımpıadaǵa qatysqan alǵashqy japon qyzy bolmaq. Ol Sochı Olımpıadasynda (2014) paralleldi slalom gıgantta kúmis medal ıegeri atanyp, áıelder arasyndaǵy snoýbord boıynsha Japonııaǵa alǵashqy Olımpıada júldesin syılaǵan edi.
Skeleton sheberleri
Aǵaly-inili Martıns jáne Tomas Dýkýrstar men amerıkalyq Ketı Iýlender – Olımpıada tarıhyndaǵy eń tájirıbeli skeletonshylar. Olar úshin bıylǵy Beıjińdegi doda – besinshi Olımpııa oıyndary. Martıns – álemniń alty dúrkin chempıony. Latvııalyq sportshydan bólek taǵy úsh adam ǵana skeleton boıynsha eki Olımpıada medalin alǵan. Olımpıadanyń eki kúmisinen (2010, 2014) keıin Martıns Beıjińde altyn alatynyna senimdi. Álemniń eks-chempıony Ketı Iýlender áıelder arasynda Qysqy Olımpııa oıyndaryna qatysýy boıynsha AQSh rekordyn qaıtalaıdy.
Pehshtaın toqtap qalmaıdy
Germanııalyq konkımen júgirý sportynyń ókili Klaýdııa Pehshtaın Beıjińdegi Oıyndarda birneshe rekordtyń murtyn buzdy. Ol segiz Qysqy Olımpııa oıyndaryna qatysqan ekinshi sportshy atanyp, japonııalyq Norıakı Kasaıdyń rekordyn qaıtalady. Pehshtaın Olımpıada jolyn 1992 jyly Albervılde bastady. 49 jasynda Qysqy Oıyndardaǵy jasy eń úlken qatysýshy retinde tarıhta qaldy. Beıjiń Olımpıadasynyń jabylý saltanaty rásiminen eki kúnnen keıin nemis sportshysy 50 jasqa tolady. Pehshtaın qorjynynda konkımen júgirý sporty boıynsha toǵyz Olımpıada medali bar: bes altyn, eki kúmis jáne eki qola.
Short-trektegi rekordtar
Short-trekten Italııa quramasynyń ókilderi Arıanna Fontana men Iýrıı Konfortola jáne kanadalyq Sharl Amlen bes Olımpıadaǵa qatysqan short-trekshilerdiń qataryna qosylyp otyr. Beıjińdegi dodaǵa deıin tek úsh sportshy ǵana osyndaı ataqqa qol jetkizgen edi.
Fontana 2006 jylǵy Týrındegi oıyndarda debıýt jasap, óziniń barlyq tórt Olımpıadasynda da eline júldesiz qaıtpaǵan. О́z otanynda ol 15 jas 314 kúninde Italııa tarıhyndaǵy eń jas Olımpıada júldegeri atandy. Fontana qorjynynda short-trek boıynsha segiz Olımpıadanyń júldesi bar. Ol áıgili Apolo Ono men Vıktor Annyń rekordyn qaıtalady.
Bes dúrkin olımpıada júldegeri Amlen – Kanada tarıhyndaǵy short-trekshiler Mark Ganon men Fransýa-Lýı-Tramble jáne mánerlep syrǵanaýshy Skott Moır sekildi eń qurmetti Qysqy olımpıadashynyń qatarynda.
Qysta da, jazda da...
Álemde Qysqy Olımpıadamen qatar, Jazǵy Oıyndarǵa da qatysý mártebesine ıe bolǵan sportshylar qatary kóp emes. Beıjiń Olımpıadasynda eki dodaǵa birdeı qatysqan taǵy bir sportshy qosyldy. Ol – brıtanııalyq Montell Dýglas. Bir tańǵalarlyǵy, ol 2008 jyly Beıjińdegi Jazǵy Olımpıadada jeńil atletıkada jarys jolyna shyqsa, araǵa 14 jyl salyp Beıjińdegi Qysqy Olımpıadaǵa qaıta keldi. Montell bul joly bobsleı sportynan júldege talasyp kóredi. Osylaısha, Montell Dýglas Jazǵy Oıyndarmen qatar, Qysqy Olımpıadaǵa qatysqan alǵashqy brıtandyq sportshy retinde tarıhqa endi.