Uly Jeńis kúni qarsańynda týǵan aýyldyń ystyq topyraǵynda emin-erkin aýnap-qýnap qaıtýdyń sáti túsken. Qarasha aýylda bul kúnde qala jaılaǵan bizdiń áýlet at basyn tireıtin jalǵyz-aq shańyraq – naǵashymyzdyń úıi. Et jaqyn týystan qol qýsyryp qarsy alatyn otbasy osy ǵana.
Kún shylbyr boıy kóterilmeı, aq qaıyńdardyń qoınaýyndaǵy qarasha aýyldyń qarasyny kóringen. Ánsheıinde baıyz taýyp otyra almaıtyn dalaqumar naǵashymyz úıinde eken. Az-kem amandyq-saýlyq surasqan soń berekeli dastarqandy qaýmalaı qonǵanbyz. Shaı ústinde de sóz sabaqtaldy.
Naǵashymnyń ózine aınymaı tartqan atqumar balalary kórshi aýylǵa ketipti. Kórshi aýyl degende, aýyldyń ózi emes, jurty ǵana jatyr. Kindik qany sol aýylda tamǵan azamattar shartaraptan jınalyp kelip, Uly Otan soǵysynyń bozdaqtaryna arnalǵan eskertkishti jóndep, mańaıyn abattandyryp, quran oqytyp, as berip jatyr eken. As bolǵan soń árıne, ártúrli jarystar, at báıgesi uıymdastyrylǵan.
Naǵashym sharýasy shaǵyn bolǵanymen, beldeýinen júırik at ketpegen atbegi. Keshegi keńes zamanynda da taqymynan jelqýyq júırik úzilgen emes. Sońǵy jyldary oń jaq jambasynda burshaq tańbasy bar júırik toryny jaratyp, at tuıaǵy jetetin jerdegi báıgege qosyp júretin.
Aýyl-eldiń amandyǵyn aıtyp bola bergende bir bozbala súıinshilep tabaldyryqtan attady. Shaıyn aýzyna ala bergen, qaladan kelgen bizdiń inishek súıinshilegen bozbaladan kózin alar emes.
– Qalaǵanyńdy al! – dedi naǵashym sál kidirip qalǵan bozbalaǵa jymııa kúlip qarap.
– Keıin tory atqa bir taqymymdy tıgizsem, súıinshige bergenińiz sol bolsyn, – dedi bozbala.
Júıriktiń jalynan sıpaǵysy keletin atqumarlyǵy kórinip tur. Keıin etpisirim ýaqyttan soń kórshi aýylǵa júırik jetelep ketken naǵashymnyń balalary da oraldy. Oljaly kórinedi. Birinshi orynǵa tigilgen qulyndy bıeni jetektep qaıtypty. Shoqtyǵy bıik, omyraýly mal eken.
– Jıen, seniń saparyń jaqsy boldy. Atam qazaq «qutty qonaq kelse qoı egiz tabady» degen. Almaı júrgen báıgemiz emes qoı, mynaý qulyn saǵan tábárik, – dep jomarttyq tanytty naǵashym.
As iship bolǵan soń qalaǵa bet túzedik. Álden ýaqytta jolserik bala tábáriktiń ne ekenin surady.
– Ejelgi dástúr, – dedim men, – enshisi bólinbegen qazaqtyń oljany bólisýi. Kóńili keń, peıili jomart ata-babamyz dúnıeniń bet júzine qaramaı, qanjyǵasyna baılanar oljadan dámetken aǵaıynǵa sybaǵasyn berip otyrǵan. Bul el ishindegi birlik pen yntymaqty, syılastyq pen izetti berik ete túsetin ata dástúri. Seniń de bile júrgeniń jón.
Jalǵyz jolserik balanyń ǵana emes, bar qazaqtyń esinde júrse nesi aıyp?!