• RUB:
    6.68
  • USD:
    520.93
  • EUR:
    609.07
Basty saıtqa ótý
Qazaqstan 22 Maýsym, 2022

«Dostyq úılerinde» ádistemelik ortalyqtar ashylady

255 ret
kórsetildi

«Jańa Qazaqstan – azamattyq qoǵamy myqty tıimdi memleket». Osyndaı taqyryppen Nur-Sultan qalasynda elordalyq Qazaqstan halqy Assambleıasynyń XX sessııasy ótti. Kezekti sessııada qalalyq QHA tóraǵasynyń orynbasarlary saılanyp, Assambleıanyń birqatar qyzmetkeri marapattaldy.

Sessııaǵa qatysqan memlekettik organdar, etnomádenı birlestikter, Nur-Sultan qalalyq QHA ǵylymı-saraptama toby, Qoǵamdyq kelisim keńesi, Analar keńesiniń jáne Jas­tar qanatynyń ókilderi memlekettik tildi damytý, patrıottyq tárbıe, mem­lekettik organdar men buqaralyq aqpa­rat quraldarymen baılanys sekil­di máselelerdi talqylady.

«Búginde elordada turatyn qazaq­tardyń sany 1 005 147 qurap otyr. Sonymen qatar 140 569 orys, 14 329 ýkraın, 12 788 tatar, 11 558 ózbek, 9 509 nemis, 7 353káris, 5 715 qyrǵyz, 4 4416 ázirbaıjan, 4 047 belorýs, 2 826 ıngýsh, 2 734 polıak, 1 611 uıǵyr, 1 529 sheshen, 1 332 bashqurt, 1 309 armıan, 831 moldavan ultynyń ókilderi turaqty qonystanǵan. Qaı ult bolmasyn qazaq jerin atamekenim dep urpaǵyn ósirip, aýasyn jutyp, tynys-tirshiligin órbitetin bolsa ol mindetti túrde qazaq tilin qurmettep, sóıleý qajet», dep esepteıdi «Tu­ran-Astana» ýnıversıtetiniń kafedra meńgerýshisi, fılologııa ǵylym­darynyń kandıdaty, dosent Vla­dımır Shnaıder. Sessııada ana tildiń mártebesin sóz etip, qazaq tilinde paıymdy baıandama jasaǵan nemis ultynyń ókili – sonaý 1941 jyly elge qonys aýdarǵan nemisterdiń ekin­shi urpaǵy.

«Til keremeti men sóz qudiretin sezinip, túsinýden baryp, adamnyń boıynda otanshyldyq túısik mazdaıtyn bolady. Birneshe tildi erkin bilý – búgingi ómir talaby. Osy qaǵıdany ustana otyryp, bolashaq urpaqty qazaq tilinde sóıleýge, kúndelikti ómirde qazaq tilin qoldanýǵa shaqy­rý da sizder men bizderdiń bas­ty min­de­timizdiń biri ekenin kún tártibinen shyǵarýǵa bolmaıtynyn aıtqym keledi. Jastarymyzdyń boıyna qazaq tiliniń qyr-syryn, baılyǵy men eń asyldaryn sińirý arqyly biz óskeleń urpaqtyń biregeıligin qalyptastyra alamyz. Osy baǵytta aıanbaı eńbek eteıik, bolashaǵymyzdy jarqyn ete­ıik!», dep ol jınalǵandardy qazaq ti­linde sóıleýge shaqyrdy.

Al Assambleıa hatshylyǵy meńge­rý­shisiniń orynbasary Indıra Rys­tına eldegi saıası ózgeristerge baılanysty halyq arasynda júrgizilgen zert­teý nátıjelerin sóz etti. «El azamat­tarynyń 76 paıyzy zańǵa qabyl­danǵan túzetýler eldegi jaǵdaı­dy jaqsartýǵa kómektesedi dep esep­teıdi. Saýalnamaǵa qatysqan qazaqstan­dyqtardyń 83 paıyzy Prezıdent Q.Toqaevtyń saıası reforma­laryn qoldaıdy. Bul derekter Qol­dan­baly etnosaıası zertteýler ınstı­týtynyń sosıologııalyq zertteýi­niń nátıjelerimen tyǵyz baıla­nysty. Respondentterdiń 94%-y eldegi saıası jaǵdaıdy turaqty dep baǵalaǵanyn atap ótkim keledi. Qazaq­standaǵy ultaralyq kelisimdi saqtaý jónindegi memlekettik saıasatty qazaq­standyqtardyń 88 paıyzy qoldaıdy. Bul ultaralyq kelisimdi nyǵaıtý men saıası reformalardy jalǵas­tyrý bir-birimen tyǵyz jáne ózara baı­lanysty eki prosess ekenin bildiredi. Sondaı-aq Assambleıa konstı­tý­sııalyq ózgerister men saıası refor­malardy júzege asyrýdyń belsendi qatysýshysyna aınalady», dedi ol.

Sonymen qatar Indıra Rystına Assambleıanyń aldynda turǵan min­detterdi de atap ótti.

«Assambleıanyń Memleket bas­shy­­synyń tapsyrmalaryn iske asyrý boıynsha belsendi túsindirý jumysy birinshi orynǵa shyǵý kerek. Assambleıanyń ortalyǵy jáne óńirlerdegi barlyq kommý­nıkasııalyq alańdary qalyń jurtshylyqty onyń ishinde Assam­bleıanyń qoǵamdyq qury­lymdary, ǵylymı saraptamalyq qoǵam­dastyǵy, etnomádenı birlestik­terdiń jastary men etnostardy tarta otyryp osy baǵytta jumys isteýi kerek. Res­pýb­lıkalyq jáne óńirlik «Dostyq úıleriniń» barlyǵynda As­sam­­bleıa músheleri etnomádenı bir­les­­t­ik­terdi tarta otyryp saıası refor­­ma­l­ardyń júzege asyrylý barysyn túsindirý úshin sarapshylardy daıyn­daý jónindegi ádistemelik orta­lyqtar uıymdastyrylady», dedi ol.

Is-shara sońynda elorda ákiminiń orynbasary Berik Jákenov Nur-Sultan qalasy Qazaq­stan halqy Assambleıasy tóraǵasynyń jańadan saılanǵan eki qoǵamdyq orynbasary – «Jastar» saraıynyń dırektory, QHA múshesi Sergeı Solodovnıkov pen Koreı etnomádenı birlestigi tóraǵasynyń orynbasary Roza Pakty tanystyrdy.

Sońǵy jańalyqtar