Shaǵyn qala sanatynda biraz ıgilikti isterdiń ordasyna aınalǵan Jańaózende turǵyndar men munaıshylar, áleýmettik sala qyzmetkerleri úshin jaqsy ister az emes. Jyl basynan beri qala irgesindegi Qyzylsaı aýyly men munaı kásipshiligi aýmaǵynan zamanaýı eki avtobeket paıdalanýǵa berilse, Jańaózen qalasynyń ózinen 500 oryndyq «Medıker» densaýlyq kesheni tapsyryldy. Mańǵystaý oblysynyń ákimi A.Aıdarbaevtyń Jańaózen qalasyna issapary barysynda taǵy jańa nysandardyń tusaýy kesildi.
Onyń biri – zamanaýı úlgide salynyp, talapqa saı jabdyqtalǵan órt sóndirý deposy. Jyl jarymǵa jýyq ýaqyt qurylys aımaǵyna aınalǵan tórt qabatty nysan alty kireberisten turady. Onda baılanys bólmesi, órtke qarsy qural-jabdyqtar saqtalatyn qoıma, 20 oryndyq jataqhana, qyzmetkerler men olardyń otbasyna arnalǵan 1,2,3 bólmeli páterler, oqý-jattyǵý orny, qyzmettik bólmeler men sharýashylyq bólmesi, ózge de jumys júrgizýge qajetti turaqjaılar bar. О́rt sóndirý úshin halyqaralyq talaptarǵa saı tehnıkalarmen, jabdyqtarmen jaraqtandyrylǵan qýatty bazasy bar depo ǵımaraty arhıtektýralyq turǵydan da kóz tartady.
Qazaqstan Respýblıkasy Úkimeti men Tótenshe jaǵdaılar mınıstrliginiń, Mańǵystaý oblystyq ákimdigi men TJM Mańǵystaý oblystyq departamentiniń qoldaýymen respýblıkalyq bıýdjet esebinen boı kótergen órt sóndirý deposy Jańaózen qalasy úshin barynsha qajetti oryn. О́mir bolǵan soń keleńsizdikter bolmaı turmaıdy, al 130 myńnan astam turǵyny bar, birneshe áleýmettik-qoǵamdyq nysandar men óndiristik qalada tehnıkalyq jáne tabıǵı apattardy bylaı qoıǵanda, turmystyq aǵattyqtardyń oryn alýy bek múmkin. О́tken jyldary tek Jańaózen qalasy boıynsha 170-ke tarta órt oqıǵasy tirkelgen. Al jaqyn mańdaǵy aýyldardy qosqanda, órt sóndirý qyzmetiniń aýyrtpalyǵy men aýqymy, jaýapkershiligi eselene túsetini anyq. Bul aldyn ala saqtanýdy, apatty jaǵdaılardyń aldyn alýǵa daıyn bolýdy jáne jumyldyrý kúshiniń berik bolýyn qajet etedi. Taǵy bir jaǵymdy jaǵy – depo iske qosylǵan soń 140 adamǵa jańa jumys orny ashylatyn bolady, bul «Jol kartasy» memlekettik baǵdarlamasyn júzege asyrý barysyndaǵy is.
Qazaqstan Respýblıkasy Tótenshe jaǵdaılar mınıstrligi О́rtke qarsy qyzmet komıtetiniń tóraǵasy S.Áýbákirov pen aımaq basshysy A.Aıdarbaev qatysqan saltanatty sátte deponyń ashylýymen sala qyzmetkerleriniń turǵyn úı máselesi de sheshimin tabatyndyǵy basa aıtyldy, sondaı-aq, kóńildegideı kórikti nysan syılaǵan «Fırma «Jak-Jal» JShS basshysy D.Qurbanbaevqa alǵys aıtyldy. 2016 jylǵa deıin elimizde 13 órt sóndirý deposy salynbaq. Turǵyndardyń sanyna qaraı olardyń kólemi de ártúrli bolmaq.
О́rt sóndirýshiler árbir úı men mekemede qaýipsizdikti qamtamasyz etip qadaǵalap tura almaıdy, biraq órt bola qalǵan jaǵdaıda ony dereý eńserip, adamdar ómirin qutqaryp, orasan materıaldyq shyǵyndy boldyrmaý úshin jantalasa otpen alysady. Jańaózendegi jańa depo aýlasynda on shaqty órt sóndirý kóligi «quıryq-jalyn túıip» saqadaı-saı tur. Dabyl qaǵylsa, ómirge arasha túsý úshin júıtkı jónelmek.
Jańaózen qalasyna issapardaǵy aıaldaǵan kelesi oryn «Samal» shaǵyn aýdanynan salynyp jatqan «Zıba» saýda oıyn-saýyq kesheniniń qurylys alańy boldy. Jalpy quny 635 mln. teńge turatyn bul joba – qaladaǵy alǵashqy saýda oıyn-saýyq kesheni bolýymen de erekshe. Joba bastamashysy jeke kásipker G.Orazova qurylysqa negizinen óz qarajatymen kirisse, qosymsha Jańaózen qalasy kásipkerligin damytýdyń 2012-2014 jyldarǵa arnalǵan baǵdarlamasy men Jańaózen qalasyn áleýmettik-ekonomıkalyq damytýdyń 2012-2020 jyldarǵa arnalǵan keshendi jospary» kómekke kelip, qoldaý bolǵan. Qazir qurylys-montajdaý jumystary júrip jatqan nysan bıyl jaz mezgilinde jańaózendikterdi qýanyshqa bóleıdi degen meje bar.
Jańaózendegi sapar odan ári «Jańaózen qalasyn áleýmettik-ekonomıkalyq damytýdyń 2012-2020 jyldarǵa arnalǵan keshendi jospary» aıasynda qolǵa alynǵan óndiristik alańda jalǵasty. Injenerlik-ınfraqurylym jumystary qyzý qolǵa alynǵan alańda polımer sehy, ájethana qaǵazyn daıyndaıtyn seh jáne sýsyn óndiretin shaǵyn zaýyt bolady dep kútilýde. Bıyl tusaýyn kesemiz dep úkilep otyrǵan jobalar alańyna eki jylda respýblıkalyq jáne jergilikti bıýdjetten 469 628 myń teńge bólingen.
Munaıly qaladaǵy áńgimege kóp ilinetin tus – qubyrlardy tazartý qondyrǵysy mańynda bolyp keledi. Sapar aıasynan bul jer de tys qalǵan joq. Al osy saparda ashylǵan Neke saraıynyń tabaldyryǵyn alǵashqy bolyp attaǵan qos shańyraq ıeleri Túrkııa eline joldama men «О́zenMunaıGaz» AQ syılaǵan úı kınoteatryn alyp qýanyshtaryna qýanysh qosty.
Aldaǵy ýaqytta Jańaózende júz oryndyq perzenthana, aımaqta tuńǵysh ret turmystyq qaldyqtardy óńdeıtin jáne zararsyzdandyratyn kombınat, mektep tárizdi jańa nysandar paıdalanýǵa beriletindigin estidik.
Aqshańqan dala tósinde, aptap ystyq qushaǵynda munarta qalqyǵan Jańaózenniń búgingi tynysy osyndaı.
Gúlaıym ShYNTEMIRQYZY,
«Egemen Qazaqstan».
Mańǵystaý oblysy.