Ortalyq Azııadaǵy terrorızm qateri aımaqtyq deńgeıde geosaıası jáne tabıǵı resýrstarǵa baılanysty. Zertteýshiler muny shekten tys qaýip dep túsindiredi.
Elimizde terrorızmge qarsy ortalyq 2003 jyldyń 29 jeltoqsanynda quryldy. Bul ortalyqtyń negizgi mindetteri – terrorızmmen kúresti tikeleı iske asyratyn memlekettik organdardyń, sondaı-aq terrorıstik jáne ózge de ekstremıstik belgilerge qarsy is-áreket etý salasyndaǵy múddeli mınıstrlikter men vedomstvolardyń qyzmetin úılestirý, sondaı-aq terrorıstik jáne ózge de ekstremıstik qaýip-qaterler jáne belgiler týraly aqparatty jınaý, retteý, taldaý jáne saraptaý bolyp sanalady.
Ortalyq mamandaryna júktelgen mindetterdiń taǵy biri – terrorızmge qarsy qyzmettiń konseptýaldy erejeleri men baǵdarlamalaryn, terrorıstik jáne ózge de ekstremıstik aksııalardyń aldyn alý jáne jolyn kesý josparlaryn ázirleý. Sonymen qatar munda arnaýly terrorızmge qarsy bólimshelerdiń jeke quramyn kásibı daıarlaýdy úılestirý jáne ádistemelik qamtamasyz etýge de basymdyq beriledi. Terrorızmmen kúres máselelerimen aınalysatyn halyqaralyq ortalyqtar jáne uıymdarmen jumys baılanystaryn ornatý jáne ustaný máselesi de nazardan tys qalǵan emes. Terrorızm jáne ekstremızmniń ózge de belgilerimen kúres máselelerin qozǵaıtyn normatıvtik-quqyqtyq aktiler jobalaryn daıyndaýǵa bilikti, tájirıbeli mamandar jumyldyrylyp keledi.
Elimizdegi terrorızm qaýip-qaterin jan-jaqty zerdelep júrgen otandyq saıasattanýshylar da az emes. Olardyń deni terrorızm qaýpin durys baǵalamaı, ony elemeı jáne jekeleı alynǵan elde qaýiptiń ózin joqqa shyǵarýǵa bolmaıtynyn aıtady. «Biraq terrorızmdi asyra baǵalaýdyń da qajeti joq. Qoǵamda dúrbeleń salyp, úreı men qorqynysh uıalatyp, qoǵamdyq rezonans áserin kúsheıtý arqyly terrorısterge qoldaý kórsetýge bolmaıdy, sebebi kez kelgen terakt, eń aldymen, keń aqparattyq áserge eseptelgen. Osyndaı teńgerimdi ustap turý qaýipsizdikti qamtamasyz etýdiń tıimdi júıesin qalyptastyrýǵa múmkindik beredi. Biraq, eń bastysy, terrorızm, ekstremızm sııaqty qaýip-qaterge tótep berip, tıimdi qarsy turýdyń negizgi sharty – qoǵam men bıliktiń ózara kelisimi, ulttyq birlik», deıdi mamandar.
Terrorızmdi boldyrmaý, aldyn alýdyń eń ońtaıly joly – Ortalyq Azııa memleketteri dinı birlestiktermen birlesip, qoǵamǵa shynaıy dinniń shapaǵaty men teris pıǵyldy dinı aǵymdardyń kesapatyn túsindirip, arajigin ashyp berý. Ár azamattyń dinı saýattylyǵyn kóterý qajet. Sonymen birge halqymyzdyń dinmen ushtasqan salt-dástúrin ustaný asa mańyzdy.
Qaırat SALYQBAEV,
Túrkistan oblysy din isteri basqarmasynyń bólim basshysy