Elimizdiń ońtústiginde kún jazdaǵydaı ysı bastasa, soltústikte «seń endi qozǵalyp», kólkigen qar sýy jaıylýdyń az-aq aldynda tur. Naýryzdyń 25-nen beri kúndizgi temperatýra turaqty túrde 10 gradýstyq jylylyqty kórsetýde. Kúrt bulaı jylyný qardy tez eritip, aǵyn sýdyń qaterin anaǵurlym arttyrary anyq. Jerdiń tońy áli tolyq jibimegendikten, qar sýy topyraqqa durystap sińe almaı, aınalasyna en jaıylyp, ózen-sýǵa jaqyn qonystanǵan eldi mekenderdi basyp qalý qaýpin kúsheıtedi...
Oblys ákimi Aıdarbek Saparov osy máselege qatysy bar barlyq qurylymdar men aýdan basshylary qatysqan oblystyq keńeste jaǵdaıdy jiti talqylap, qajetti tapsyrmalar men ókimderin berdi. Oblystyń jaǵdaıyn óte jaqsy biletin ákimniń nazarynan eshqandaı máseleni búgip qalý áste múmkin emes. Ásirese, kezinde ózi qyzmet atqarǵan M.Jumabaev pen Esil ózeniniń boıynda ornalasqan Shal aqyn aýdandaryndaǵy osal tustardy tıisti ákimderden qatań surady.
Petropavl qalasy aýdandarynyń ishinde qar sýynyń qaýpi «Jumysshy kentinde» joǵarylaý bolyp tur. Tek qana jekemenshik úılerden turatyn bul aýdannan táýligine 618 tekshe metr qar shyǵarylýda. Aýlalardan shyǵarylǵan qar kóshege úıiledi de ári qaraı kommýnaldyq qyzmetter dalaǵa tasıdy. Barlyq qar basatyn móltek aýdandarda uzyn sany 118 adam qar shyǵaryp, aǵyn sýdyń jolyn arshýda. Olardyń qolynda 21 tehnıka men 34 motopompa bar. Bulardan basqa 11 aýyr ekskavator men 2 býldozer de damyl tappaı qyzmet etýde. Sonymen qatar jekemenshikterdiń 27 ekskavatory men 43 býldozerin jalǵa alý týraly kelisimshart jasalǵan.
Osy jekemenshik kompanııalarmen qala ákimdigi jyl saıyn kelisimshartqa otyryp, tehnıkalaryn jalǵa alady. Aıdarbek Saparov osynsha tehnıkany qalanyń kommýnaldyq qyzmeti ózi nege satyp almaıdy, «kisideginiń kilti aspanda» emes pe, olar jyl saıyn jaldaý aqysyn kóbeıte beredi ǵoı», dep surady. Oǵan jaýap berýge qala basshylyǵy daıyn emes eken, barlyq joq-bardy saraptap, usynys túsiretinin aıtty.
Aǵyn sý ótedi-aý degen 397 shaqyrym jol ashylǵan. Sý ótetin 2051 qubyr arshyldy. Sonymen qatar 130 shaqyrymdaı aryqtar tazalanyp, sýdyń aǵysyndaǵy kedergiler alynǵan. Qala ishinde 308 aýlanyń sý júretin joldary tazalanǵan.
Qazir Sh.Ýálıhanov, Aıyrtaý, Ǵ.Músirepov aýdandaryndaǵy shaǵyn ózenderdiń siresip jatqan muzdary qoparǵysh zattarmen jarylýda. О́ıtkeni kúrt tolǵan aǵyn sýdyń barar jeri bolmaı, tasqynǵa jol berilýi múmkin. Bul ózender jazdygúni esh zııansyz bolǵanymen kóktemde osyndaı minez tanytady. Sondyqtan sońǵy kúnderi Ǵ.Músirepov aýdany arqyly ótetin 3 ózen ýchaskesinde jarylys jumystary júrdi. Kúni boıy Aqqanbulaq ózeninde, Chıstopole jáne Sterlıtamak eldi mekenderiniń mańynda jáne Raısovka selosynyń janyndaǵy Sharyq ózeninde qoldan jarylystar jasaldy. Naýryzdyń 27-de Aıyrtaý aýdanyndaǵy 3 ýchaskede de jarylys jumystary júrgizildi. Olar Gýsakovka selosynyń mańynda Babyq-bulaq ózeninde, Jaqsy-Janǵystaý eldi mekeniniń janyndaǵy Qarasý ózeninde jáne Imantaý aýylynyń janyndaǵy Jylandy jáne Osınovka ózenderiniń arnasynda boldy. Jaqyn eldi mekenderdiń turǵyndary bul týraly aldyn ala habarlanyp, qulaǵdar bolyp otyrdy. Jarylys jumystaryn jergilikti atqarýshy organdardyń qatysýymen oblystyq TJD jáne Kókshetaý qalasynan aldyrylǵan mamandandyrylǵan uıym – «Kókshe-BÝR» JShS júrgizdi. «Biz jarylǵysh zattarmen bir jyldan astam ýaqyt jumys istep kelemiz. Mindetimiz – sý deńgeıiniń kúrt kóterilýine jáne kepteliske jol bermeý, eger sý jolyn osylaı ashpasaq ol jaqyn mańdaǵy aýyldardyń shetki kósheleriniń tómen ornalasqan ýchaskelerine qaýip tóndiredi», dep túsindirdi Ǵ.Músirepov atyndaǵy aýdan ákiminiń orynbasary Erlan Amanjolov.
Osy kúnge deıin jarylys jumystarynyń jalpy aýdany 2400 sh.m. jetken. Bul jumystar áli de jalǵasýda.
Aǵyn sýdy qarsy alýǵa Aqjar jáne Jambyl aýdandary sylbyrlyq tanytýda. Oblys ákimi osy eki aýdannyń ákimine naqty tapsyrma berip, jaýapkershilik tikeleı ózderine júkteletinin eskertti.
Oblystyq gıdrometeorologııalyq qyzmettiń habarlaýyna qaraǵanda Esildiń Sergeev sý qoımasyndaǵy tolyǵýy bıyl jobalyq qýattyń 70 paıyzyndaı ǵana bolmaq. Bul byltyrǵydan da 6 paıyzǵa tómen. Al Petropavl sý torabynda Esil sýy jobalyq qýattyń 87 paıyzyn ǵana toltyrady dep kútilýde. Aıta keter bolsaq, Sergeevka sý qoımasynyń syıymdylyǵy – 1296 mln. tekshe metr. Kútiletin sý kólemi – 720-1080 mln tekshe metr.
Osy qyzmettiń boljaýyna qaraǵanda kóktem sary maıdan qyl sýyrǵandaı asa jaıly bola qoımaıdy. Aldaǵy kúnderde kún raıy kúrt salqyndap, qar aralas jańbyr jaýyp, aýa temperatýrasy 5-10 gradýsqa deıin tómendeýi kútilýde. Oblystyq TJD qyzmeti mundaı tosyn jaıttarǵa da daıynbyz dep beldi bekem býyp otyr.
Soltústik Qazaqstan oblysy