О́ńir dıqandary aýa raıynyń qolaısyzdyǵyna qaramaı oraq naýqanyn aıaqtaýǵa jaqyn. Bıyl oblys alqaptaryna barlyǵy 3,4 mln gektar dándi jáne dándi-burshaq daqyldary, 658,8 myń gektar jerge maıly, 367,4 myń gektarǵa jemshóp, 28 myń gektarǵa kartop, 5,5 myń gektarǵa kókónis daqyldary egilgen edi.
Jýyrda oblys ákimi Ǵaýez Nurmuhambetovtyń qatysýymen ótken oraq naýqanyn talqylaǵan otyrysta barlyq astyqtyń 6,8 paıyzy ǵana jınalmaı turǵany týraly aqpar berildi.
Tamyz aıynyń basynan oblys dıqandary oraq naýqanyna qaýyrt kirisip, úzdiksiz jaýǵan jaýynǵa deıin 900 myń gektar jerdiń astyǵyn oryp, 1 mln tonnadaı dán alǵan. Sodan keıin tolassyz jaýǵan jańbyr dıqannyń qolyn baılady. Oblys ákiminiń birinshi orynbasary Marat Tasmaǵambetovtiń aıtýyna qaraǵanda, tamyzdyń ekinshi jartysynan bastap úzilmegen jańbyr 50 mm-ge deıin alqaptardy sýlap, qalypty normadan 8 paıyzǵa asyp ketken. Al qyrkúıekte jaýǵan jaýyn 54,2 mm jetip, norma boıynsha túsýge tıisti 28 mm-den eki esege jaqyn asyp ketken. Árıne, mundaı jaǵdaıda soltústiktiń ezilip ketetin qara topyraqty alqaptaryna kombaın kire almaıdy. Sondyqtan orylǵan astyq kóp jerlerde ósip ketip, dánniń sapasyn barynsha tómendetip jiberdi.
Soǵan qaramaı, aragidik ashyq bolǵan 4-5 kúndi tıimdi paıdalanǵan dıqandar kúndiz-túni jumys istep, astyqtyń negizgi bóligin jınap aldy. Marat Tasmaǵanbetovtiń sózinshe, dándi daqyldar men dándi burshaq daqyldary egilgen alqaptardyń 93,2%-yn, ıaǵnı 3 mln 174,9 myń gektaryna jınalǵan. Jınalǵan barlyq astyqtyń kólemi 3,4 mln tonna bolyp otyr, al gektar berekeligi 10,8 sentnerden aınalǵan.
Alaıda bul jalpy naýqanynyń tolyq aıaqtalýyna jaqyn qaldy degendi bildirmese kerek. О́ıtkeni maıly daqyldardyń tek 30,5%-y ǵana jınalǵan, 147,7 myń tonna ǵana ónim alyndy. Gektar berekeligi de jyldaǵydan tómen, 7,1 sentnerden aınalýda. Halyq arasynda «ekinshi nan» atanǵan kartoptyń da jınalmaǵan 23,2 myń gektary bar. Bul – barlyq alqaptyń 17,4 paıyzy. Kókónister de tolyq jınalyp bolǵan joq, tek 79,5%-y jınaldy. Sınoptıkterdiń boljaýyna qaraǵanda aldaǵy kúnderde aýa raıy birshama ashyq bolady. Osy kúnderde qalǵan egis tegis jınalar degen úmit bar.
Memleket tarapynan sharýalarǵa qýatty qoldaý kórsetildi. Oblys eńbekkerleri ár lıtri 250 teńgeden 58,9 myń tonna arzandatylǵan dızeldik otyn aldy. Astyq qabyldaý kásiporyndary túsken astyqty bógelissiz qabyldap jatyr. Olar jalpy kólemi 6,9 mln tonna astyq qabyldaı alatyndaı múmkindikte. Lısenzııasy bar astyq qabyldaý beketteri búgingi tańda 780 myń tonna astyq qabyldady. Sonyń 620 tonnasy – bıdaı, 88,1 tonnasy – arpa, qalǵany basqa daqyldar. Úshinshi klasty astyqtyń úlesi – 58 paıyz. Oblysta ylǵaldy astyqty qurǵatyp, úshinshi klasty sapaǵa jetkizetin táýliktik qýaty 233 myń tonna bolatyn 317 astyq qurǵatý oryndary bar. Olarǵa da jeńildetilgen baǵamen Úkimet 19,7 myń tonna dızeldi otyn bosatty.
«Azyq-túlik korporasııasy» AQ dánniń satyp alý baǵasyn áli bekitken joq. 2024 jyldyń esebine 326 myń tonna tuqym qorlandy. Bul – qajetti kólemniń 68,6%-y Tuqymnyń suryptyq jáne egý sapasyn anyqtaý úshin oblystyq bıýdjetten 70 mln teńge bólindi. Qazir barlyq aýdandarda osy jumystardy atqaratyn zerthanalar bar. Aldaǵy jyldyń egis naýqany da nazardan tys qalmaǵan. Oblys dıqandary búginge deıin 1,4 mln gektar súdiger jyrtqan.
Otyrysta oblys ákimi Ǵaýez Nurmuhametov sharýalardyń ár ashyq kúndi tıimdi paıdalanýyn qamtamasyz etý kerektigin atap ótti. Sonymen birge ol aýyl sharýashylyǵy basqarmasy men aýdan ákimderine astyqty táýlik boıy qabyldaýdy uıymdastyrýyn tapsyrdy. «Aýyl sharýashylyǵy qurylymdarynda osy zamanǵy jabdyqtalǵan astyq saqtaý oryndary bar-joǵyna sarap jasaý kerek. Astyqtyń qoımalar men elevatorlarda búlinbeı saqtalýyn qamtamasyz etýdi qadaǵalańyzdar», dedi. Sonymen qatar Ǵ.Nurmuhambetov ákimderge seriktestikter men qojalyqtar jumysshylaryn eńbek jaǵdaıyn, qaýipsizdik sharalaryn, eńbekaqyny ýaqtyly tóleýin baqylaýdy tapsyrdy.
Soltústik Qazaqstan oblysy