Talanttardy saralaǵan «Altyn saqa»

Shıyrlanǵan shyrǵalań ishinen ótirik pen qatygezdikti sýyryp alyp, izgilik pen shyndyqty taza kúıinde kórsetetin spektaklderdi sahnalaý barlyq teatrdyń min­deti men muraty desek te, sońǵy ýaqytta jańashyl ótkir mine­zimen ár spektaklin anshlagqa aı­naldyrýǵa qol jetkizgen Ǵ.Músi­repov atyndaǵy Qazaq mem­le­ket­­tik akademııalyq balalar men jas­­óspirimder teatryndaǵy shy­­­ǵar­­mashylyq óristeý sıpatyn baıqamaý múmkin emes. Bul ási­rese almatylyqtar úshin aptaǵa jýyq jańa qoıylymdar sherýin uıym­das­tyrǵan «Altyn saqa – 2024» festıvalinen anyq kórinis tapty.

Izdenisinen jańylmaı, aıtýly báıgelerde kósh basynan kórinip kele jatqan baǵyty aıqyn Ǵ.Músirepov atyndaǵy balalar men jasóspirimder teatry ótkizetin bul baıqaý 2016 jyldan bastaý alyp, alǵashynda tek balalarǵa arnalǵan qoıylymdary ózara baq synaǵan edi. Teatrdyń 70-ten asa ártisteri arasynda sońǵy bir jyl aıasy arasynda sahnalanǵan spektaklder sarapqa salynyp, arnaıy atalymdar bo­ıynsha júırikter anyqtalyp, aqshalaı jáne arnaıy dıplomdarmen marapattaıtyn bul ıgi bastama teatrdyń tól merekesi qarsańynda ártisterdiń asyǵa kútetin máreli meıramyna aınalǵan. Ýaqytpen birge festıval mańyzynyń artyp, keń kólemdegi baıqaýǵa ulasa bastaǵany taǵdyryn ónerge aınaldyrǵan akterlerdiń jaýapkershiligin de arttyra túskendeı. Burnaǵy jyldary fes­tıvalǵa tek balalarǵa arnalǵan qoıylymdar qatyssa, 2017 jyly uıymdastyrylǵan festıvalda keshki qoıylymdar da baq synap, sharanyń aýqymy keńeıe tústi. Naǵyz óner merekesine aı­nal­ǵan festıvaldyń akter óne­rin baǵalaıtyn atalymda­ry da jyl ótken saıyn artyp keledi. О́ner oshaǵyndaǵy ártis­ter­diń shyǵarmashylyq shabyt­­taryn shyńdaý, básekege qabilet­ti­ligin arttyrý maqsatynda uıym­das­ty­ry­latyn festıval jemisin moly­nan berdi. Alǵash­qy jyldary júldege ilinbegen ártis­­terdiń ýaqyt óte kele jeńis tuǵyrynan kórinýge talpynysy baıqala bas­tady. Al top jaryp, jeńimpaz atanǵandardyń sahnaǵa serpin berer jańa keıipker beıneleýdegi izdenisi jańa óristi sharlap-aralaýyna aýysty.

Halyqaralyq teatr kúnine oraı ótkiziletin festıvaldyń Ulys­tyń uly kúnimen de tuspa-tus kelýi de teatrǵa jańa tynys, mere­kelik kóńil kúı jáne ózshege lep syılady. Bıylǵy festıvalda teatrdyń keń dálizinde ulttyq áshe­keı buıymdardyń kórmesi uıym­dastyrylyp, keshki spektakl aldynda kórermenderge arnaıy Naýryzkóje daıyndalyp, aýyz­ashar berildi. Altynshy márte ata­lyp ótken «Altyn saqa – 2024» fes­tıvalinde 2023-2024 jyly kó­rermen qaýymǵa jol tartqan qoıy­lymdar sahnada saıysqa tústi.

Naýryz aıynyń 23-27 jul­dy­zynda ótkizilgen festıval­ǵa jalpy kórermenge ǵana emes, kishkentaı kórermenderge ar­nal­ǵan «Kishkentaı hanzadanyń oralýy» (avt.:A.Sent-Ekzıýperı, rej.:D.Kýrochkın) jáne «Túk­bil­mes» (avt.:N.Nosov, rej.: D.Ký­rochkın) qoıylymdary da qa­tys­ty. Sonymen qatar taıaýda ǵana tusaýy kesilse de, kórer­men­­niń kózaıymyna aınalyp úlger­gen «Ápke» (avt.:D.Isabekov, rej.:M.Habıbýllın), «Bernarda Albanyń úıi» (avt.:F.G.Lorka, rej.:D.Jumabaeva), «Toıy kóp úı» (avt.:B.Muqaı, rej.: M.Ahmanov), «Optımıstik tragedııa» (avt.:V.Vıshnevskıı, rej.:S.Levıskıı), «Muqaǵalı. Mýza...» (avt.:M.Maqataev, rej.: F.Moldaǵalı) qoıylymdary fes­tıval aıasynda sahnalandy. «Ǵ.Músirepov atyndaǵy balalar men jasóspirimder teatry­ óz júrip ótken jolyn, tarıhyn, ardager sahnagerlerin umyt­paı, festıval atalymdaryna mereıtoılyq jyl tolǵan sań­laq­tar atynda tabystaýdy basty nazarda ustap, esimderin el jadynda máńgi qaldyrý maqsatyna basymdyq tanytyp keledi. Osy jyly mereıtoıy atalyp ótetin teatr ónerindegi iri tulǵalar men sahna marǵasqalary atyndaǵy syılyqtyń taǵaıyndalýy – «Altyn saqa – 2024» festıvaliniń basty jańalyǵy bolyp otyr» deıdi teatrdyń dırektory Talǵat Esenálıev.

Teatr óneri mereke, is-shara­ baı­qaýlardan kende emes. Saf óner­diń symbatyna saı uıym­­dastyrylatyn dodalar men báıgeler de taqyryptyq maz­mu­nymen daralanyp, kezeńine saı jańasha úlgide ótedi. О́ner adam­­da­rynyń qurmet pen qosha­metti unatatyny, bul sezimniń olar­ǵa jiger men senim syılaıtynyn da jasyrýǵa bolmaıdy. Osy ispetti baıqaýlarda óner óki­liniń baýyry jazylyp shaba­tyn has tulpardaı shabyty ashylyp, tynysy keńeıe túsedi. 78-maýsymyn aıaqtaǵaly otyrǵan teatrdaǵy tórt kúnge sozylǵan «Altyn saqa» festıvaliniń jabylý sal­ta­na­tyndaǵy marapattaý sáti osy sebepten akterlerdiń kóńilin qobal­jyt­ty da, shyn tolqytty.

«Altyn saqa – 2024» teatrishilik festıvalinde ónertaný kandıdaty, Qazaqstan Teatr synshylary birlestiginiń múshesi Sánııa Qab­dıeva tóraǵalyq jasaǵan qazy­­lar alqasy: Qazaqstannyń eńbek sińirgen qaıratkeri Danagúl Temir­sultanova, teatrtanýshy, «О́ner­taný» magıstri Beıbit Álkeeva spektaklderdi sarapqa salyp, akterler ónerine baǵa berdi. Qazaqstan Respýblıkasy Máde­­nıet jáne aqparat mı­nıstri Aıda Balaevanyń «Qa­zaq tea­tryna qos­­qan kópjyl­dyq úlesi úshin» Alǵyshaty Kama­lııa Baıtileýovaǵa, Dar­han Súleımenovke, Jomart Zeıná­bilge, Rýslan Ábýge, Safýan Rys­baıulyna, Qazaqstan Teatr qaıratkerleri odaǵynyń «Dara» tósbelgisi Qazaqstannyń eńbek sińirgen ártisi Gúljamal Qazaq­baevaǵa tabystaldy. Teatr­dyń BAQ bólimi arnaıy uıymdastyr­ǵan «Ulttyq sezim» baıqaýyna qa­­tysyp, repertýardaǵy barlyq spek­taklderde ulttyq kıim úlgi­simen kózge túsken erekshe kórer­men – Kenjegúl Shaýalıeva «Altyn saqa – 2024» dıplomy men syılyǵyn jeńip aldy. Bul – eksklıýzıv syılyq. Syılyqty tabystaǵan teatrdyń kórkemdik jetekshisi Farhad Moldaǵalıdiń aıtýynsha, aldaǵy ýaqytta teatr marketıngin jetildirý maqsatynda kórermender suranysyna ıe úzdik spektaklder ataýy jazylǵan fýtbolka, sómke sııaqty buıym­dar «Músirepov brend» t­aýar belgisimen usynyla bastaıdy. Al kelesi «Úmit» júldesin jáne «Balalar qoıylymyn­daǵy úzdik beıne» atalymyn «Kish­kentaı hanzadanyń oralýy» spek­taklindegi Hanzada rólimen Aınurjan Orynbasar men Ushqyn róli úshin Narıman Egimbekov ıelendi. «Bernarda Albanyń úıi» spektaklindegi Bernardanyń anasy, «Ierma» spektaklindegi Kempir rólderi úshin Kúljá­mı­la Beljanovaǵa, «Bernarda Al­ba­nyń úıi» spektaklindegi Ponsııa róli úshin Tynyshkúl Sultanberdıevaǵa, «Toıy kóp úı» spektaklindegi Gúlshara róli úshin Hazıma Nuǵmanovaǵa «Teatr ónerine qosqan úlesi úshin» júldesi tabystaldy. О́mirden ótken sahna saıypqyrandarynyń esimin ulyqtaý maqsatynda taǵa­ıyndalǵan Saǵat Jylgeldıev atyndaǵy arnaıy júlde Qýanysh Turdalınge, Seıithan Esenqulov atyndaǵy arnaıy júlde Safýan Rysbaıulyna, Janat Hadjıev atyndaǵy arnaıy júlde Eldar Otarbaevqa, Ámına О́mirzaqova atyn­daǵy arnaıy júlde Gúljamal Qazaq­baevaǵa buıyrdy. «Ekinshi plan­daǵy er adam beınesin» – «Optı­mıstik tragedııa» spek­tak­lin­degi Vaınonen róli úshin Mereı Ádjibekov, «Ekinshi plan­daǵy áıel adam beınesin» – «Bernarda Albanyń úıi» spektaklindegi Amelııa, «Ierma» spektaklindegi Marııa rólderi úshin Dınara Shymyrbaeva, Qasym Jákibaev atyndaǵy «Úzdik er adam beınesin» – «Optımıstik tragedııa» spek­taklindegi Syryldaq róli úshin Maqsat Sábıtov, Raısa Muha­medııarova atyndaǵy «Úzdik áıel adam beınesin» – «Ierma» spek­taklindegi Ierma, «Bernarda Al­banyń úıi» spektaklindegi Angýstıas rólderi úshin Aqbota Rahat jeńip aldy.

Móldir ónerdiń máýe jaıýy­na tamshydaı úlesin qosyp kele jatqan árbir qyzmetkerdiń eńbe­gin eleýsiz qaldyrmaı, jeńis tuǵyryna jetelep, bıikten kóri­nýine serpin berý teatr óne­riniń damýyna septigin tıgizeri sózsiz. Ár kezeńniń ónerge, akterge qoıatyn óz talaby bar. Basqany bylaı qoıǵanda, bir Abaıdyń ózine ár býyn ózinshe ún qatyp jatady. О́z jańalyǵyn ákeledi. Kez kelgen teatrdyń bet-bederin aıshyqtaıtyn – orta býyn. «Sen tur, men ata­ıyn» degen, negizinen, otyzdan joǵary jastaǵy talantty býyn shoǵyrlanǵan jastar teatrynda básekege laıyqty shy­­ǵarmashylyq ortanyń qalyp­tasqanyn, olardyń óz únin aı­shyqtaý úshin jankeshti jumys isteıtini qaı teatrǵa da úlgi. Bul – ónerge janashyrlyq pen jaýapkershiliktiń jemisi.

ALMATY