2014 jyldyń basynda Memleket basshysy kólik júıesiniń ınfraqurylymyn damytý jáne ıntegrasııalaýdyń 2020 jylǵa deıingi baǵdarlamasyn bekitken bolatyn. Buıyrtsa, ol boıynsha 2020 jylǵa qaraı Qazaqstan Ortalyq Azııa óńirindegi negizgi logıstıkalyq operator bolýdy kózdeıdi. Elbasy 2014 jylǵy halyqqa Joldaýynda osy baǵdarlamanyń múltiksiz júzege asyrylýyna aıryqsha mán berdi. «Nurly Jol» Jańa Ekonomıkalyq Saıasat bizdiń ekonomıkamyzdyń taıaý jyldardaǵy ósiminiń draıveri bolady. Tek jol qurylysy arqyly ǵana jańadan 200 myń jumys orny qurylady. Al bul halyqtyń jumyspen qamtylýyn jáne tabystarynyń ósýin bildiredi. «Nurly Jol» sement, metall, tehnıka, bıtým, jabdyqtar óndirý men soǵan sáıkes qyzmetter sııaqty ekonomıkanyń basqa da salalaryna mýltıplıkatıvti áser etedi», dedi Elbasy.
Kórsetilgen ýaqyt aralyǵynda temirjoldardyń aktıvteri jańaryp, jańǵyrý úderisterinen ótedi. Atap aıtqanda, 2020 jylǵa qaraı 6 myń shaqyrymǵa jýyq temirjoldy jańǵyrtý, ınfraqurylymdy damytý jáne tranzıttik kóliktik áleýetti arttyrý mindeti tur. Byltyr 22 tamyzda jalpy uzyndyǵy 1250 shaqyrym bolatyn Jezqazǵan – Beıneý jáne Arqalyq – Shubarkól temirjol ýchaskeleri paıdalanýǵa berildi. Osy joldarda 3,5 myń jańa jumys oryndary ashyldy. 204 turǵyn úı, 2 mektep jáne 3 balabaqsha salyndy. Bul jol Qaraǵandy, Qyzylorda, Aqtóbe, Mańǵystaý jáne Qostanaı oblystarynyń áleýmettik salalaryn jaqsartatyn bolady. Qýantary, bul baǵyttarda 2018 jylǵa qaraı 24 mln. tonna júk tasymaldanyp, 2023 jylǵa qaraı ol kórsetkish 30 mln. tonnaǵa jetkizilmek.
Al avtojoldar jóninde baıandasaq, 2020 jylǵa deıin elimizde 30 myń shaqyrymǵa tarta jol jóndeledi. Bul kórsetkishterge qol jetkizý úshin birqatar iri jobalar júzege asyrylady. «Batys Eýropa – Batys Qytaı» jobasy aıaqtalýǵa jaqyn. Onyń jalpy uzyndyǵy segiz myń shaqyrymnan asady. 2800 shaqyrymy Qazaqstan aýmaǵy arqyly ótedi. Joba júzege asyryla bastaǵaly 1727 shaqyrym jol jóndeldi. Sóıtip, Shymkent pen Reseı shekarasy aralyǵyndaǵy ýchaske tolyq paıdalanýǵa beriledi. Memleket basshysy óz Joldaýynda, «Qazaqstandyqtar salatyn jańa magıstraldar bizdiń ekonomıkamyz ben qoǵamymyzdy jańartady. Olar bizdiń elimizdiń barlyq túkpirlerin ortalyqpen berik baılanystyrady. Júk tasymaly jedeldeıdi jáne ulǵaıady. El arqyly tranzıt kólemi artady. Bizdiń azamattarymyz zamanaýı jáne sapaly avtomagıstraldarmen júrip, kez kelgen óńirge qaýipsiz jáne tez jetetin bolady», dedi.
2014 jyly Ortalyq-Ońtústik, Ortalyq-Shyǵys jáne Ortalyq-Batys dálizderin salý jumystary bastalǵan-dy. Bul joldar Astana arqyly ótetin barlyq halyqaralyq baǵyttardy jandandyrýǵa múmkindik beredi. Atap aıtqanda, 4 myń shaqyrymǵa jýyq respýblıkalyq mańyzdaǵy jol qalpyna keltirilip, salynady. Mamandardyń táptishteýine qaraǵanda, bul jobalar 2020 jylǵa qaraı avtokólik tasymalyn 1,5 esege arttyrady. Osy orynda aqyly joldar týraly da aıtyp ótken jón. Onyń paıdasy men tıimdiligin bılik te, halyq ta Astana – Býrabaı aqyly jolynan kórip otyr. Endigi de Astana – Temirtaý, Astana – Pavlodar, Almaty – Qapshaǵaı joldary aqyly bolady. Jalpy, aldaǵy ýaqytta respýblıkalyq joldardyń 30 paıyzynda aqyly júıe engiziletin bolady.
Sońǵy jyldary elimizde áýe qatynasyna da kóp kóńil bóline bastady. Máselen, búginde áýe kemeleriniń parkin jańartý mańyzdy máselelerdiń birine aınaldy. Nátıjesinde, bıyl jyl basynan beri áýe kompanııalary 8 qazirgi zamanǵy ushaq satyp aldy. 2020 jylǵa deıin batysta jasalǵan 61 áýe kemesin alý josparlanyp otyr. Sóıtip, 2020 jylǵa deıin taǵyda jańa 75 halyqaralyq áýe qatynasyn ashý josparda bar.
Nurbaı ELMURATOV,
«Egemen Qazaqstan».