JASAMPAZDYQ JOLDAÝY

JARQYN BOLAShAQTYŃ BAǴDARShAMY Elbasy Qazaqstan halqyna Jol­daýynda aldaǵy on jylǵa ar­nalǵan mindetterdi aıqyndap berdi. Onda elimizdegi joǵary bilim men ǵy­lymdy damytý máselelerine aı­ryqsha nazar aýdaryldy. Bul zańdy da. Bilim men ǵylymdy damytpaı, elimizdiń jarqyn bolashaǵyn kóz aldyńyzǵa elestetý qıyn. Son­dyq­tan, bul salaǵa engiziletin ózge­rister bizdiń zaman kóshinen artta qalyp qoımaý úshin qajet. Joldaýda Prezıdent sońǵy on jylda elimizde 652 mektep jáne 463 densaýlyq saqtaý nysanynyń sa­lynǵanyn aıryqsha atap ótti. Mine, munyń jarqyn dálelin qa­sıet­ti Túrkistan qalasynyń ty­nys-tirshiliginen de aıqyn kórýge bolady. Qalamyzda tek ótken jyly ǵana “Jol kartasy” baǵdar­la­masy boıynsha 3 mektep, bala­baqsha paıdalanýǵa berildi. Osy rette qurylysy toqtap qaraýsyz qalǵan alty alashtyń bir shańy­raq­qa birigý sımvoly – “Báıterekti” ákimimiz Qaırat Quseıinuly tolyq turǵyzdy. Joldaýda aıtylǵandaı, 25 paı­yz­ǵa ósken aılyq pen shákirt­aqy­nyń áý basta belgilengen merzimnen úsh aı buryn, ıaǵnı 1 sáýirden bas­tap berile bastaǵany qarapaıym qyz­metkerlerimizdi zor qýanyshqa bóleýde. Joldaýdaǵy qazaqstandyq jol­dyń negizgileriniń biri ultaralyq tatýlyqty nyǵaıtý, ulttyq qaýipsizdikti arttyrý, halyqaralyq qarym-qatynasty odan ári damytý bolyp tabylady. Bul máselelerdiń kópetnosty mekenimiz, týrıstik ortalyqqa aınalyp kele jatqan kıeli Túrkistanda aıryqsha ma­ńyz­ǵa ıe ekendigi barshaǵa málim. Osy oraıda Túrkistandaǵy ózbek mádenı ortalyǵy birqatar ıgi sharalar at­qa­ryp júr. О́tken jyldyń sońyn­da osy ortalyq óz jumysyn jan­dan­dyra túsý maqsatynda arnaıy aksııa ótkizdi. Osy ıgilikti sharaǵa qala ákimi Qaırat Moldaseıitov 100 000 teńge, aqsaqalymyz Jaqan Shalbaev 100 000 teńge, oblystyq máslıhattyń depýtaty, kásipker Nurlan Jumashev 100 000 teńge qosty. Joldaýda aıtylǵan oılar men alǵa qoıylǵan mindetter júrek­ter­ge jol tabýda. Elimizdiń jarqyn bo­lashaqtaǵy damýyna jan-jaqty baǵyt-baǵdar berip, tyń serpin týǵyzýda. Myrzahmet SARMANOV, Túrkistan qalasynyń qurmetti azamaty, Qazaqstan Respýblıkasynyń eńbek sińirgen qyzmetkeri. Ońtústik Qazaqstan oblysy. KÚTER JAŃALYQ KО́P Elbasymyz Nursultan Ábishuly Nazarbaevtyń jyl saıynǵy Jol­daý­lary Qazaqstannyń barlyq ba­ǵyttaǵy jan-jaqty damýyn aıqyn kóregendikpen josparlap, órleýdiń sara jolyna  jeteleıtini kópshi­lik­ke málim. Al bıylǵy Joldaý bir jyl­dyń alar asýyn ǵana emes, tutas 30 jylǵa arnalǵan  damý baǵ­dar­lamasynyń kezekti 10 jyl­dy­ǵyn ıgerýge jasalǵan qadamdardyń bastamasyn jarııalaýymen qundy. “Qazaqstan-2030” Strategııalyq baǵdarlamasynyń alǵashqy onjyl­dyǵy ıgerildi. Onyń qorytyndysy bul Joldaýdyń da oryndala­tyn­dy­ǵyna dálel. О́ıtkeni, alǵan asýymyz ben ıgergen tájirıbemiz osylaı se­nimdilikpen aıtýǵa múmkindik beredi. Elbasy óz Joldaýyn jarııala­ǵan­da Qazaqstan jaǵdaıyn  bes saýsaǵyndaı biletindigin dáleldeı, tyńdaýshysyn tamsandyra, halyq tilegin qaǵazǵa qaramaı-aq aıtyp, egemendi elimizdiń erkin damýyn aıqyndap berdi. О́tken jyl Qazaqstan úshin syn jyl boldy. Tek Qazaqstan úshin ǵana emes, álemniń kóptegen elde­rin­degi ekonomıkalyq turaqtylyq­ty shaı­qaltyp ketken jyldary eli­miz kóp nársede utty, oǵan qosa EQYU-ǵa tóraǵalyq etýiniń ózi úlken jetistikti bildiredi. Mundaı abyroı­ǵa jetken de bar, jetpegen de bar. Men óz aýylym týraly aıtsam deımin. Elimizdiń bir shalǵaıyn­daǵy Pavlodar oblysy Baıanaýyl aýdany Uzynbulaq aýylynda sońǵy 4-5 jyl ishinde aýyl halqyn tol­ǵandyryp júrgen kúndelikti kúıbeń tirshilik máseleleri oń sheshilýde. Turǵyndar turmysy kúnnen kúnge jaqsarýda. Jaqynda aýyl aqsaqaldary, el azamattary jaqsy bastama kóterdi. Aýylymyzda ımandylyq úıi joq. Sony endi aýyldaǵy árbir úı qara­jat shyǵaryp, meshit salýǵa nıet­te­nýde. Orynbaı Ákimov, Qınaıat Aqylbekov, Babash Masaıynov, Ken­je Ábjanov, Tóleýbaı Molda­shev, Kápkesh Rahymjanov, Nurlan Ahanov, Seıil Qaıyrbekov, Jan­bol­dy Hasenov, Tasbolat Tóle­ge­nov, Slavka Amzın sekildi aýyl azamat­tarynyń árqaısysy 100 myń teńge­den úles qospaq. Al qalǵan aýyl tur­ǵyndary 50 myń teńgeden jınamaq.  Alla sátin salsa, bul ıgi is te júzege asyp qalar dep oı­laı­myz. Qýanysh RAHIMOV, zeınetker. Pavlodar oblysy, Baıanaýyl aýdany, Uzynbulaq aýyly. KEDENShILER ÚLESI DE KEMEL Qazaqstan óz egemendigin alyp, kók baıraǵyn kókke kóterip, kó­ńili jaılanyp, óziniń eldigin endi ǵana sezinip keledi. Shekarasyn shegelep, jan-jaǵyna kóz tastap, boı kóterýde. Eńsesi bıik elge aınalý baǵytynda, eń birinshi, ishki tynyshtyq pen syrtqy qatynasty durystaýymyz kerek edi. Bul maq­satta halyq qoldaǵan Prezıdenti­miz Nursultan Nazarbaev aıanbaı eńbek etip keledi. Búginde Qazaqstan Eýropadaǵy qaýipsizdik jáne yntymaqtastyq uıymynyń tóraǵasy. Qazirgi tańda bolashaqqa degen naqty jospary bar, josparǵa sáıkes joly bar, jo­lyna baǵyty bar el bolyp tanyla bastadyq. Eldi basqarǵan eriniń iskerligi, danalyǵy etken eńbeginen aıqyn kórinip keledi. Elimizdiń ál-aýqaty túzelip, árbir azamat óziniń qala­ǵan isimen shuǵyldanyp, jemisin kórýde. Memleket halqynyń múddesinen shyǵýda. Elbasymyz ár jyl saıyn óz halqyna damý baǵytynda Joldaý  joldap keledi. Bıylǵy Joldaý — alys­ty boljap qana qoımaı, daǵ­darystan keıingi kezeńde halyqty jumyldyryp, basyn biriktiretin, qıyndyqtan shyǵýdyń naqty jol­daryn aıqyndaıtyn jańa on­jyl­dyqqa arnalǵan strategııalyq baǵdarlama. Bul mańyzdy qujat “Qazaq­stan-2030” Strategııasynyń al­ǵash­­qy onjyldyǵyn qorytyndylap, 2020 jylǵa deıingi damý jospary sheńberinde kelesi onjyldyqqa naqty tapsyrmalar júkteldi. Hal­qymyz álem jurty basynan ótke­rip jatqan daǵdarystyń ózin jeńil túrde qabyldaýy naqty qoıylǵan josparlar nátıjesi de deýge bo­lady. El tynyshtyǵyn saqtaı oty­ryp, ósip-órkendeý, demo­gra­fııa­lyq, áleýmettik máselelerdiń ońdy sheshimin tabýy naǵyz er­liktiń belgisi. Aspanynda kók baıraǵy jelbi­rep, kókjıekke qyrandaı qyraǵy kóz tastaı bastaǵan jas Qazaqstan damýdyń dańǵyl jolyna túsip, ke­mel keleshekke qaraı kósh túzeýine keden salasynyń qosyp jatqan úlesi qomaqty desek bolady. Qaı memleketti alsańyz da, qazynasyn eselep toltyryp otyrar osynaý salaǵa oń qabaqpen qaraǵan. Keden áldekimder oılaǵandaı “shlagbaým” emes, eń birinshi ke­zek­te kásipkerler men basqa da ha­lyq­qa servıstik qyzmet kórsetý orny. “Memleket kedennen bas­talady” desek, árbir memlekettiń aınasy keden salasy dep bilýge bolady. Elbasymyz bıylǵy Joldaýyn­da Keden odaǵyn qurýdy eń ma­ńyz­dy qadam dep atap kórsetti. Pre­zıdentimizdiń aıtýynsha, “bi­rinshiden, birtutas keden aımaǵyn qurý úsh eldiń ártúrli baǵyttar boı­ynsha keń aýqymdy ynty­maq­tasý múmkindigin arttyrady. Eń aldymen birlesken óndirister men kooperasııalardy qurýdaǵy kúsh-jigerdi biriktiredi. Ekinshiden, úsh memlekettiń azamattary shekara­dan ótkende kedendik tólemderdi, kóptegen qujattardy resimdeýdi kútpeı-aq bir-birimen erkin saýda-sattyq jasaı alady. Úshinshiden, bizderdiń elderimizdiń ortaq ry­no­gy ulǵaıady. Tórtinshiden, úsh eldiń rynogyndaǵy básekelestik artady. Bul taýarlardyń sapasynyń jaq­sarýyna yqpal etedi. Besinshiden, biz memleketterimizdiń aýqymdy tran­zıttik áleýetin meılinshe tıimdi paıdalana alamyz. Nátı­je­sinde, bizdiń elderdiń kásipkerleri halyqaralyq rynoktarǵa shyǵýda, ózderiniń ónimderin satýda artyq­shylyqtarǵa ıe bolady. “Qazaq­standyq kompanııalardyń Eýropa rynogyna, bizdiń áriptesterimizdiń Azııa rynogyna shyǵýy jeńil­deı­di. Keden odaǵy keleshektegi yqpal­dastyqtyń barynsha joǵary satysyna aınalady”, dedi Mem­leket basshysy. Elimizdiń jas keden salasy mem­lekettiń ekonomıkalyq múdde­lerin qorǵaý qyzmetin jyldan jylǵa keńeıtip, óziniń materıal­dyq-tehnıkalyq bazasyn nyǵaı­typ, keden organdary úshin joǵa­ry bilikti mamandar daıarlaýǵa úne­mi nazar aýdaryp, egemen eli­miz­diń shekara shebindegi senimdi qalqany bola bermek. Toqsan aýyz sózdiń, tobyqtaı túıini, tuǵyrynda túlegen qyran qustaı jas Qazaqstan kúnnen kúnge qanatyn keńge jaıyp, qazaq aty jer-jahanǵa jetti. Táýelsizdik al­ǵa­nyna kóp bolmaǵan Otanymyz­dyń alar asýy men shyǵar shyńy áli alda. Qanshama qıyndyqtan qaımyqpaı, asqaqtatyp astanasyn salyp jatqan halyqtyń armany alasarmaq emes. Memleketimizdiń mereıin kóterip, abyroıyn arttyrý jolynda keden organdary óz kezeginde aıanyp qalmaıdy. Nurqanat QASYMOV, Almaty oblysy boıynsha kedendik baqylaý departamentiniń mamany. ALǴA UMTYLDYRATYN ISTER BAR Elbasy Nursultan Nazar­baev­tyń tikeleı efırdegi Joldaýyn mektep ujymy muqııat tyńdady. Oqýshylar bul Joldaýdyń jan-jaq­tylyǵyn, elimiz úshin mańyz­dylyǵyn kókeıde ustady. Jyldyń basty qujatynda elimizdiń barlyq salasyn qamtyp, jetistikter men tabystarymyz tizbektele aıtylyp, bolashaqtaǵy baǵyt, maqsatymyz aıqyndaldy. Joldaýdan jyldan jylǵa qaryshtap damyp kele jatqanymyz, álemdi ábigerge salǵan daǵdarystyń elimizge salqyny tımegendigin uǵyndyq. Tikeleı efır aıaqtalysymen oqýshylar jáne tarıh pániniń mu­ǵa­limderi Elbasynyń halyqqa Joldaýyn talqylady. 11 synyp oqýshylary daǵdarystyń bizdiń elge keri yqpaly bolmaǵandyǵyn aıt­sa, 10 synyp oqýshylary Qa­zaq­stannyń EQYU-ǵa tóraǵa bolǵanyn basty jeńis, biz úshin maqtan, dedi. Al mektep dırektory S.R.Máýlimbergenova Elbasynyń halyqqa Joldaýyn ótken men búgindi tarazylap, bolashaqty aıqyndaıtyn, qazaqstandyqtarǵa jaqsylyq ákelip, jelpindirip, qanattandyratyn qundy qujat dep atady. Ustazdar qaýymy úshin 1 sáýirden jalaqynyń óskeni úlken qýanysh boldy. Álemdegi daǵda­rys­qa qaramastan, elimizdiń alǵa nyq qadam basýyn, árıne, Memleket basshysynyń kóregen saıasatymen baılanystyrdy. Osy oraıda, dedi dırektor, el bolyp Prezıdenti­miz­diń parasattylyǵyn, kemeńgerligin, kóregendigin baǵalap, alǵys bildir­genimiz abzal. Bizder, ustazdar, jastar barlyǵymyz Joldaýdaǵy jetistiktermen shattanyp, ony iske asyrýǵa atsalysaıyq. О́skeleń urpaqty rýhtandyryp, ult maqtanyshyna aınalatyn aza­mat retinde tárbıeleý – basty maq­sat. Sondyqtan búgingi jastar­dyń sana­syna ultjandylyq ury­ǵyn sińirý bizderge paryz. Elimizdiń jetistigi men baǵyndyrǵan bıigi de oqýshylardy alǵa umtyldyratyny anyq. Estaı ÁMETULY, Jolymbet №2 qazaq orta mektebiniń tárbıe isiniń meńgerýshisi. Aqmola oblysy, Shortandy aýdany.