Almatydaǵy Respýblıkalyq Pedıatrııa jáne balalar hırýrgııasy ǵylymı ortalyǵy osteosarkoma – balalar arasyndaǵy sırek kezdesetin súıektiń qaterli isigi kezindegi iri býyndardy aýystyrý operasııalaryn 2012 jyldan beri jasap keledi.
Sırek kezdesetin dert kóbinese 10 jastan asqan balalardan tabylyp jatady. Osy 13 jyldyń aıasynda ǵylymı ortalyqtyń altyn qoldy onkohırýrgteri 100-den astam balaǵa asa kúrdeli mega-endoprotezdeý operasııalaryn jasaý barysynda kishkentaı pasıentterdiń aıaq-qoldaryn saqtap qaldy. Jyl saıyn elimizde osteosarkoma dertine shamamen 20-25 bala shaldyǵatyn bolsa, bul keseldiń 50%-dan astamy tize býynynda, 30%-y ıyq-býynyna jaqyn ornalasady eken.
Keıingi jyldary súıek isikterin emdeý barysynda joǵary mólsherli hımıoterapııany engizýdiń arqasynda qaterli jasýshanyń basqa aǵzalarǵa shabýy tómendep, balalar ómiri uzara túsken. Bul shara zaqymdanǵan aıaqtardy 90%-dan astam jaǵdaıda saqtap qalýǵa múmkindik týdyrǵan. Bir sózben aıtqanda, súıektiń sırek qaterli isigine dýshar bolǵan balalardyń, asa bir asqynǵan jaǵdaıda bolmasa, aıaq-qoldary kesilmeıdi. Qazirde osteosarkomany emdeýdiń jańa ádisterin engizý em-dom tıimdiligin álemdik nátıjelerge jaqyndatýǵa múmkindik bere bastady.
Osyndaı aýyr, erekshe kúrdeli operasııalardy atqaratyn №2 hırýrgııa bóliminiń meńgerýshisi, joǵary sanatty onkohırýrg, onkoortoped Bahram Jumadullaev: «Ortalyq zamanaýı modýldik endoprotezderdi satyp alýǵa qol jetkizip, joǵary mólsherli hımıoterapııany qoldanýdyń arqasynda aǵzany saqtap qalatyn operasııalardyń sany artty. Balalardaǵy osteosarkomany biriktirip emdeý nátıjeleri de jaqsardy. Atap óterlik jaıt, onkologııalyq endoprotezder ortopedııalyq protezderge uqsamaıdy, erekshe megaprotezderge jatady. Qazirde hırýrgııalyq emdeýdiń osy túri osteosarkomaǵa shaldyqqan balalardyń 90%-dan astamyna jasalady, ol óz kezeginde balanyń áleýmettik beıimdelýine, jaǵdaıynyń jaqsarýyna múmkindik beredi», deıdi.
Elimizde aıaq-qoldy aman alyp qala otyryp, emdeý aıaqtalǵannan keıin jalpy saýyǵyp ketý jaǵdaılary – 71%. Bul osteosarkomany zertteý jónindegi halyqaralyq mýltıortalyqtar nátıjesimen sáıkesedi.
Keıingi kezde boıy jasynan qysqa balalarǵa jeke daıyndalǵan az ınvazıvti uzartqysh protezderdi qoldaný arqyly dene múshelerin saqtaý operasııalary engizildi. Onkologııa salasyndaǵy eń kúrdeli operasııa tegin medısınalyq kómektiń kepildendirilgen kólemi negizinde tegin jasalady. Ortalyqta aıaqqa ǵana emes, tize, ıyq, jambastyń qaterli isikterine de organ saqtaý operasııalary jasalyp jatyr. Biregeı operasııalardyń nátıjesinde balalardyń aıaq-qoldary saqtalyp qana qoımaı, ómir súrý sapasy da jaqsardy. Búginde olar óz qurby-qurdastarymen birge mektepke baryp, ýnıversıtette oqyp, túrli qyzmetter atqaryp júr. Sportpen aınalysyp, jattyǵý zaldaryna, basseınderge baryp, belsendi ómir saltyn ustanady. Turmys quryp, 2–3 balanyń ata-anasy atanyp jatqan balalar da bar.
ALMATY