Avtokólik joldary – ekonomıkanyń kúretamyry

Joldardy jańǵyrtý maqsa­tynda 8 800 km avtomobıl jolyna túrli jón­­­deý jumysy júr­­giziledi. Onyń 2 100 km-ge qu­ry­­lys pen qaıta jańartý, al 460 km-ge kúr­deli, 6 300 km-ge ortasha jóndeý iske asa­dy. Jol jóndeý jumystaryn oryn­daýǵa shamamen 10 myń jol-qury­lys tehnıkasy, 27 asfalt-beton zaýyty men 25 myń maman jumylady.

Jobany iske asyrýda 9,4 mln tonna asfalt-beton qospasy, 12 mln tekshe metr qıyrshyq tas pen 500 myń tonna bıtým qoldaný josparlanǵan.  Maqsatty iske 781 mlrd teńge qarjy qarastyrylypty. Bul týra­ly Ortalyq kommýnıkasııa­lar qyzmetinde ótken brıfıng­te «QazAvtoJol» UK» AQ bas­qarma tóraǵasy Darhan Imanashev aıtty.

Sonymen jol-qurylys maý­symy aıasynda qaıta jańartý jáne qurylys jobasymen 2100 km avtojol qamtylady. Onyń 1100 km-ge 10 ótpeli jobanyń qurylys jumysy júzege asady. Atalǵan jobada joldy abattandyrý, karerlerdi rekýltıvasııalaý, óndiristik baza men ýaqytsha aınalma joldy salý boıynsha negizgi jumysty aıaqtaý josparlanǵan.

«Myń km jolda 7 jańa jobany júzege asyryp jatyrmyz. Olar – Qara­ǵandy – Jezqazǵan, Aqtóbe – Ulǵaısyn, Atyraý – Dos­sor, Qyzylorda, Rýdnyı, Sary­aǵash pen Petropavl qalasynyń aınalma joldary. Basym joba retinde Qalbataý – Maıqapshaǵaı men Qyzylorda – Jezqazǵan avtojolyn qaıta jańartý ýchaskeleri anyqtaldy. Jyl sońyna deıin 1100 shaqyrym jolda negizgi ju­mys aıaqtalady», dedi D.Imanashev.

Onyń aıtýynsha, bıyl kúrdeli jón­deý jumysymen uzyndyǵy 460 km-ni quraıtyn 47 nysan qamtylady. Bul shara­ǵa 8,5 mlrd teńge qarjy kózdelgen. Jyl aıaǵyna deıin 174 km bolatyn 5 ýchaske paıdalanýǵa berilmek. 6300 km joldaǵy 233 nysanda ortasha jóndeý jumysy josparlanǵan. Bul isti atqarýǵa 203 mlrd teńge qarajat bólinbek. Qurylys maýsymy sońyna deıin keminde 2000 km avtojol paıdalanýǵa beriledi.

Shekaradaǵy avtomobıl ótkizý pýnktteri ınfraqurylymyn damytýǵa erekshe mán berilgen. Búginde memlekettik shekara boıynda 52 ótkizý pýnkti jumys isteıdi. Onyń 38 pýnkti Eýrazııa ekonomıkalyq qaýymdastyǵy elderi arasynda, al 14 pýnkti syrtqy shekarada. Osy jyly Besaǵash, Qarasý, Syrym, Álimbet, Jańa jol men Qosaq ótkizý pýnktterinde qurylys jumysy júrgiziledi. Oǵan 51 mlrd teńge qarajat bólingen. 2030 jylǵa deıingi uzaqmerzimdi josparǵa sáıkes 36 avtomobıl ótkizý pýnktin qaıta jańartý kózdelgen.

Respýblıkalyq mańyzy bar avtojol jelisinde 1500-ge jýyq jol boıyndaǵy qyzmet kórsetý nysany ornalasqan. Bıyl jeke ınvestısııa esebinen qosymsha 36 jańa nysan ashý josparda bar. Jol paıdalanýshyǵa qolaıly jaǵdaı jasaý maqsatynda týrıstik nysandarǵa aparatyn baǵyttarǵa 37 jańa sanıtarlyq torap ornatylady.

«Bıyl avtojoldardyń qalypty saqtalýyn qamtamasyz etý úshin 28 jańa avtomatty ólsheý stansasyn (AО́S) ornatý josparlanǵan. Qazir jol boıynda 22 AО́S jumys istep tur», dedi D.Imanashev.

Qazirgi jaǵdaı boıynsha elimizde uzyndyǵy 4100 km-ni quraıtyn 21 aqyly jol telimi bar. Júrgizýshige tıimdi bolý úshin aılyq jáne jyldyq abonement qarastyrylǵan. Jeńil kólikterge birjyldyq abonement 1 aılyq eseptik kórsetkishti quraıdy, al avtobýs pen júk kóligine aılyq jáne jyldyq abonement júk kóterimine baılanysty bolady.

О́tken qys mezgilinde jol qyzmeti avtojoldardy kútip-ustaýda aýqymdy jumys atqaryp, júrgizýshige qaýipsiz ári qolaıly qozǵalys qamtamasyz etti. Qysqy jumystar aıasynda joldarda shamamen 31 mln tekshe metr qar tazalandy, 22 000 aǵash qar ustaý qalqany ornatyldy, 11 000 km qar ustaý transheıa­lary men bilikteri jasaldy. Boranda 286 adam qutqarylyp, 173 avtokólik qar qursaýynan shyǵaryldy.

Sonymen qatar bıyl 437 arnaıy tehnıka satyp alyndy. Nátıjesinde, tehnıkanyń jalpy sany 2805-ke jetip, bul qajettiliktiń 38%-yn qurady. Endi jyl sońyna deıin qosymsha 683 arnaıy tehnıkany alý josparda bar.

Mamyrdan bastap respýblıkalyq mańyzy bar avtomobıl joldarynyń sapasyn tekserýge keń aýqymdy «Halyq­tyq baqylaý» jobasy iske qosylady. Jobanyń maqsaty – eldegi árbir azamatty salynyp jatqan respýblıkalyq mańyzy bar avtomobıl joldary boıynsha qoǵamdyq baqylaýǵa shaqyrý. Jobaǵa qatysý úshin 1403 baılanys ortalyǵyna habarlasyp, ótinim qaldyrý kerek.