Daryndylyqty damytý sabaq sheginen shyǵady, sondyqtan Qazaqstanda memlekettik sporttyq jáne shyǵarmashylyq tapsyrystardy jan basyna qarjylandyrý qoldanylyp, sonyń arqasynda balalar úıirmeler men seksııalarǵa tegin qatysa alady, dep habarlaıdy Egemen.kz aqparat agenttigi.
Bul shara 4 jastan 18 jasqa deıingi balalar men jasóspirimderdiń shyǵarmashylyq áleýetin damytý jáne salaýatty ómir saltyn qalyptastyrý úshin jaǵdaı jasaýǵa baǵyttalǵan.
Qazirgi ýaqytta elde Artsport.kz jáne Damubala.kz platformalary arqyly tegin úıirmelerge jazýdyń eki júıesi bar. Olarda shyǵarmashylyq úıirmelerden bastap sport seksııalaryna deıin (vokal, sýret salý, akterlik sheberlik, bı, robototehnıka, boks, júzý jáne t.b.) túrli túrleri bar.
Sonymen qatar, óńirlerde qyzyǵýshylyq klýbtary jumys isteıdi. Mysaly, Astana qalasynda «Aýla klýbtary» jumys isteıdi. Onyń aıyrmashylyǵy – seksııalar mektepter men jastar ortalyqtaryna negizdelgen. «Aýla klýbtary» baǵdarlamasy boıynsha 74 sport jáne 56 shyǵarmashylyq seksııa tegin negizde qoljetimdi, oǵan búginde 2500-ge jýyq elordalyq balalar qatysady.
Osylaısha, Qazaqstanda balalardyń jan basyna shaqqandaǵy qarjylandyrý arqyly tegin úıirmeler men seksııalarǵa keń qoljetimdiligi qamtamasyz etildi, bul olardyń talantyn damytýǵa jáne salaýatty ómir saltyn qalyptastyrýǵa yqpal etedi.
О́skeleń urpaqty daıarlaý jáne TJ is-qımyl daǵdylaryn jetildirý maqsatynda óńirlerdiń bilim berý uıymdarynyń bazasynda 2,5 myńnan astam (2553) «Jas qutqarýshy» úıirmesi jumys isteıdi, mektepterde oqý kezeńinde kadet synyptary (azamattyq qorǵaýdyń oqý synyptary) jumys isteıdi, oblys ortalyqtarynda «Tirshilik qaýipsizdigi negizderi» jáne «Jas qutqarýshy» ortalyqtary quryldy.
О́skeleń urpaqtyń sıfrlyq daǵdylaryn damytý – Qazaqstannyń strategııalyq basymdyqtarynyń biri.
2025 jyldyń mamyr aıynda 9-12-synyp oqýshylary arasynda jasandy ıntellekt boıynsha birinshi respýblıkalyq olımpıada – AI Olymp fınaly ótkizildi, oǵan elimizdiń barlyq óńirlerinen 40 úzdik oqýshy qatysty. Fınal qorytyndysy boıynsha eń myqty 12 qatysýshy oqý-jattyǵý jıyndarynan ótip, 2025 jyldyń tamyzynda Beıjińde ótken halyqaralyq JI olımpıadasyna (IOAI) qatysý úshin ulttyq qurama qurady.
2025 jyldyń qazan aıynan bastap Astana qalasynda Ortalyq Azııadaǵy tuńǵysh halyqaralyq deńgeıdegi «TUMO» bilim berý ortalyǵy – 12 jastan 18 jasqa deıingi jastardy JI-den veb-ázirleýge deıingi 11 sıfrlyq jáne shyǵarmashylyq baǵyt boıynsha tegin oqytý alańy jumys isteı bastaıdy. Joba Qazaqstan úkimetiniń 5 jyl ishinde 1 mıllıon azamatty sıfrlyq daǵdylarǵa oqytý jónindegi strategııalyq bastamasy sheńberinde iske asyrylýda. Ol Tomorrow School, People Bootcamp, AI'preneurs, QazCoders jáne basqa da jasandy ıntellekt bastamalaryn qosa alǵanda, basqa da negizgi AI Movement baǵdarlamalaryn tolyqtyrady.
Sonymen qatar, Astana qalasynda 2024 ICPC World Finals sporttyq baǵdarlamalaý boıynsha álem chempıonatynyń fınaly ótti – Qazaqstan men Ortalyq Azııa tarıhynda tuńǵysh ret. Oǵan álemniń túkpir-túkpirinen 142 komanda, onyń ishinde 5 qazaqstandyq komanda qatysty. Oqýshylarǵa chempıonatqa eriktiler retinde qatysýǵa, sondaı-aq chempıonat alańy boıynsha ekskýrsııaǵa qatysýǵa múmkindik berildi. Sondaı-aq, chempıonat sheńberinde Qazaqstannyń Týrızm jáne sport mınıstrligi men Sıfrlyq damý, ınnovasııalar jáne aeroǵarysh ónerkásibi mınıstrligi arasynda ózara yntymaqtastyq týraly memorandýmǵa qol qoıyldy, oǵan sáıkes sporttyq baǵdarlamalaý sporttyń basym túrleriniń respýblıkalyq tizbesine resmı túrde kirdi.
Osylaısha, Qazaqstanda daryndylyqty damytý úshin tutas sıfrlyq orta qalyptasady, bul oqýshylarǵa erte jastan bastap bolashaq daǵdylaryn ıgerýge jáne halyqaralyq deńgeıge senimdi túrde shyǵýǵa múmkindik beredi.