Memleket basshysy Qasym-Jomart Toqaevtyń halyqqa Joldaýynda elimizdegi adam kapıtalyn damytý maqsatynda ádil áleýmettik saıasat júrgizýdiń mańyzdy tustary naqty atap ótildi. Aqmola óńirinde Prezıdent tapsyrmasyn júzege asyrý barysynda aýqymdy jumys atqarylyp jatyr.
Oblys kóleminde jumyspen qamtýdy úılestirý, aımaq turǵyndarynyń ómir sapasyn arttyrý baǵytynda birqatar jumys qolǵa alynǵan. Aldymen áleýmettik saıasatta adam kapıtalynyń mańyzdylyǵy zor ekendigin aıta ketýge tıispiz. Darqan dalanyń danalyǵyn boıyna sińirgen arydaǵy jurt «Qarty bardyń qazynasy bar» dep tegin aıtpaǵan. Tárbıe tórkini de ómirden kórgeni, túıgeni kóp qarııalardyń kókireginde. Jas tolqyn aldyńǵy býyn aǵalardyń ǵıbratty ǵumyryn ómirsheń ónege retinde paıdalansa quba-qup. Sol turǵyda eki býynnyń arasynda jandy baılanys ornatqan lázim. Búgingi at jalyn tartyp mingen jastar eline eńbegi sińgen ardagerlerdiń mańdaı terin syılap, qurmet kórsetse qoǵamdy izgilendiretin de osy yqylas. Adamgershilikke negizdelgen izgi qasıetter tereńge tamyr jaısyn desek, jastardy qarttardy syılaýǵa, olarǵa jan-jaqty qamqorlyq kórsetýge tárbıeleýdiń mańyzy zor.
О́ńirde jyl saıyn qazan aıynda Qarttardy qoldaý aılyǵy ótkizilip, aýqymdy sharalar utymdy úılestiriledi. Bıyl aılyq barysynda 2400-den astam is-shara ótkizilip, oǵan ortasha eseppen alǵanda 54 myń adam qatysty. Bir mezettik shara bolsa da qarııalar ózderin elep-eskerip, jandy qamqorlyq kórsetken jastarǵa dán rıza bolyp, bir jadyrap qaldy. Konserttik baǵdarlamalar men mazmundy kezdesýlerden bastap, medısınalyq tekserýlerdiń áseri mol boldy. Qart adamdarǵa kommýnaldyq-turmystyq máselelerinde áleýmettik qoldaý kórsetildi. Bul maqsatqa jergilikti bıýdjetten 910 mıllıon teńge qarajat bólinip, oblystyń 35 myń zeınetkerine bir rettik kómek, 1200 adamǵa sanatorıılyq-kýrorttyq emdelýge joldama berildi. Kókshetaý qalasynyń 31 myń zeınetkeriniń qoǵamdyq kólikte tegin júrýi qamtamasyz etilip, 322 turǵynǵa otyn-kómir alýǵa kómek kórsetildi.
– Prezıdent Joldaýynda naqty kórsetilgenindeı, áleýmettik qoldaý tek bıýdjet esebinen ǵana emes, belsendi, janashyr azamattardyń qatysýymen júzege asqanda ǵana nátıjeli bolady, – deıdi oblystyq jumyspen qamtýdy úılestirý men áleýmettik baǵdarlamalar basqarmasynyń basshysy Sholpan Rahmatýllına. – Bul rette kásipkerler men qoǵamdyq uıymdardyń 122 mln teńge kóleminde demeýshilik kómek kórsetýi óńirde áleýmettik jaýapkershilikti túsine biletin adamdar qatary az emestigin aıǵaqtaıdy. Sonyń arqasynda áleýmettik qoldaýmen qamtylǵandar sany jyl saıyn kóbeıip keledi. Áleýmettik saıasattyń basty ustanymy – áleýmettik qoldaýdyń ádildigi men qoljetimdiligi. Búginde 81 myńǵa jýyq azamat memlekettik qoldaýmen qamtylyp otyr. Sonymen qatar 46 áleýmettik mekemede 1300 adam turaqty túrde qoldaý-kómek alady. Oblystaǵy jalǵyz soǵys ardageri Nurǵasym Ájitaev pen 1 216 tyl ardagerine erekshe qamqorlyq kórsetildi.
Oblys kóleminde múgedektigi bar azamattardy qoldaý, ómir súrý sapasyn jaqsartý barysynda naqty qadamdar jasalyp jatyr. О́ńirde 29 myńnan astam azamat osyndaı sanatqa jatady. Olardyń 13 myńyna ońaltý quraldary men árqıly qyzmetter usynylǵan. Máselen, «Invataksı» qyzmeti 9 aýdan men qalada qoljetimdi, bıyl 32 myń adamǵa tasymal qyzmeti kórsetildi. Múgedekter kúnine oraı 300 mln teńgeden astam bir jolǵy tólem jasaldy.
Oblys aýmaǵyndaǵy «Belsendi uzaq ómir súrý» ortalyqtarynyń jumysy ınklıýzıvti qyzmet kórsetýdiń mańyzdy býyny. Bul ortalyqtar qarym-qatynas, sport, shyǵarmashylyq arqyly áleýmettik beıimdelýdiń tıimdi alańyna aınalǵan.
О́ńirde jyl basynan beri 31 myńnan astam jumys orny ashylyp, jumyssyzdyq deńgeıi 4,5%-ǵa qysqardy. «Kúmis jas», «Jastar praktıkasy» syndy baǵdarlamalardyń nátıjesi aıqyn baıqalyp otyr. Osy baǵdarlamalar aıasynda kóptegen turǵyn turaqty jumyspen qamtylyp, jas mamandar qajetti tájirıbe jınaqtaıdy. Munyń ózi kóp-kórim kómek. Memleket tarapynan sýbsıdııalanatyn qoǵamdyq jumystar 2,4 myń adamnyń jumyspen qamtylýyna sep boldy.
Memleket basshysynyń tapsyrmasyna sáıkes shaǵyn kásipkerlikke granttar berý jalǵasyp keledi. Bıyl bıznes ıdeıalardy qoldaýǵa 175 grant berilip, kásipkerler 267,8 mln teńge kóleminde qarjylandyryldy. Bul jumys isteımin dep alǵa umtylǵandardyń óz isin bastaýyna múmkindik berip, aldarynan keń jol ashady.
О́ńirde kópbalaly, az qamtylǵan otbasylardy qoldaý formatyn zaman talabyna saı jetildirý turǵysynda da aıta qalarlyqtaı tyń serpilis bar. Jyl basynan beri barlyǵy 1475 otbasyna 709,7 mln teńge kóleminde ataýly áleýmettik kómek taǵaıyndaldy. Sondaı-aq áleýmettik kelisimshart aıasynda 115 adam turaqty jumysqa ornalasyp, 539 kópbalaly otbasy men 2138 bala túrli áleýmettik tólemdermen qamtyldy.
Prezıdent Joldaýynda memlekettik qyzmetterdiń ashyqtyǵy, sıfrlandyrý, áleýmettik kómektiń dáldigi basty nazarǵa alynǵan. Aldaǵy jyldyń jospary osy baǵyttardy tolyq qamtyp, ilkimdiliktiń meılinshe nátıjeli bolýyn kózdeıdi. Atap aıtqanda, áleýmettik baǵdarlamalardyń tıimdiligin arttyrý, turaqty jumys oryndaryn ashý, bıznes bastamalardy qoldaý, áleýmettik qyzmetterdi tolyq sıfrlandyrý kún tártibindegi máseleler.
– Bul atalǵan jumys tásilderiniń barlyǵy derlik áleýmettik qoldaýdy neǵurlym maqsatty, ádil etýge múmkindik beredi, – deıdi basqarma basshysy Sh.Rahmatýllına.
Qarttardy qoldaý, ınklıýzıvti qoǵam qalyptastyrý, kópbalaly otbasylardy demeý, sondaı-aq qolynan is keletin azamattardyń kásippen shuǵyldanýyna múmkindik týdyrý áleýmettik saıasattyń ózegi. Osy mindetter naqty oryndalyp, el ishindegi birlik-bereke artsa, kókirekterdegi senim de nyǵaıa túsedi.
Aqmola oblysy