Jańa jyl qarasańynda halyqaralyq «Ortalyq – Ońtústik» kólik dáliziniń «Astana – Qaraǵandy – Balqash – Almaty» baǵyty boıyndaǵy respýblıkalyq mańyzy bar «Kúrti – Qonaev» avtojolyn qaıta jańǵyrtý jobasy aıasyndaǵy negizgi qurylys jumystary aıaqtalyp, iske qosyldy. Uzyndyǵy 67 shaqyrymdyq ýchaskede tórt jolaqty jol qozǵalysy ashyldy.
Mamandardyń pikirinshe, bul sheshim joldyń ótkizý qabiletin, joldaǵy qaýipsizdikti edáýir arttyryp, júrý ýaqytyn qysqartady. Sondaı-aq elimizdiń eń iri aglomerasııasyn ortalyq óńirlermen tıimdi baılanystyrýǵa múmkindik beredi. Joba Eýropalyq qaıta qurý jáne damý bankiniń qarajaty esebinen qarjylandyryldy.
Qaıta jańǵyrtý parametrlerine sáıkes, tehnıkalyq talaptardy saqtaı otyryp, tórt jolaqty qozǵalys uıymdastyryldy. Joba sheńberinde tórt kópir qurylysy, bir kólik aıryǵy, aıryq quramyndaǵy bir jol ótkeli, bes burylys alańy, 61 sý ótkizý qubyry salyndy. Nysan qurylysyna 305 maman, 104 birlik qurylys tehnıkasy jumyldyryldy.
Joba tek jol jelisin jergilikti deńgeıde jaqsartýdy ǵana emes, eldiń negizgi kólik dálizderin damytýǵa baǵyttalǵan júıeli jumystyń bir bóligi retinde qarastyrylady. Salalyq operatorlar men óńirlik bılik organdarynyń úılestirilgen is-qımyly ınfraqurylymdyq sheshimderdi ekonomıka, logıstıka aımaq turǵyndarynyń qajettilikterimen qatar ushtastyrýǵa múmkindik berdi. Kúrejoldyń ashylý saltanatynda oblys ákimi Marat Sultanǵazıev bastamanyń mańyzyn atap ótti.
– Uzyndyǵy 67 shaqyrymdy quraıtyn «Kúrti – Qonaev» avtomobıl joly – Almaty oblysynyń kólik ınfraqurylymyn jańartý jónindegi júıeli jumystyń bir bóligi. Tek bıyldyń ózinde óńirde oblystyq mańyzy bar 178 km jol, kóshe-jol jelisiniń 473 shaqyrymy retke keltirildi. Sondaı-aq «QazAvtoJol» ulttyq kompanııasymen birlesken jumystyń nátıjesinde respýblıkalyq mańyzy bar 341 km avtojol jóndeýden ótti. Bul jobalar jol júrý ýaqytyn qysqartýǵa, qozǵalys qaýipsizdigin arttyrýǵa, bıznes pen oblys turǵyndaryna barynsha qolaıly jaǵdaı jasaýǵa múmkindik beredi, – dedi ákim.
Sonymen qatar ulttyq operator Almaty oblysyndaǵy respýblıkalyq mańyzy bar avtojoldarda osy jyly atqarylǵan jóndeý jumystaryn qorytyndylady. О́ńirdegi respýblıkalyq jol jelisiniń jalpy uzyndyǵy 1734 shaqyrymdy quraıdy, onyń ishinde I sanattaǵy joldar – 683 km. Jeliniń quramynda (aqyly ýchaskelerdi qosa alǵanda) sement-beton jamylǵysy bar 327 km avtojol, 134 kópir men jol ótkeli, sondaı-aq jer tóseminiń turaqtylyǵy men sý burýdy qamtamasyz etetin shamamen 2 200 sý ótkizý qubyry paıdalanylady.
– Biz «Ortalyq – Ońtústik» dáliziniń negizgi ýchaskelerin kezeń-kezeńimen qazirgi zaman talabyna saı deńgeıge jetkizip kelemiz. «Kúrti – Qonaev» baǵytynda tórt jolaqty qozǵalystyń ashylýy – kólik shyǵyndaryn tómendetip, logıstıkanyń boljamdylyǵyn arttyratyn, sapardy meılinshe qaýipsiz ári jaıly etetin naqty nátıje. Almaty oblysyna bul joba óte mańyzdy. О́ıtkeni bul jol jolaýshy, júk tasymaly aınalymynyń ósýine tikeleı yqpal etip, óńirdiń tranzıttik áleýetin kúsheıtedi, – dedi «QazAvtoJol» ulttyq kompanııasy» AQ basqarma tóraǵasy Darhan Imanashev.
Bıyl 341 km avtojol jóndelgen. Onyń 109 shaqyrymyna qaıta jańǵyrtý jumysy júrgizilse, 1 km jol kúrdeli jóndeýden, 232 km jol ortasha jóndeýden ótken. Bul basym baǵyttarda ınfraqurylymdy keshendi jańartýǵa, jol jelisiniń paıdalaný sıpattamalaryn jaqsartýǵa múmkindik beredi. Qaıta jańǵyrtý aıasynda «Uzynaǵash – Otar» avtojolynyń 42 shaqyrymynda negizgi jumystar aıaqtalyp, kólik qozǵalysy ashyldy. «Almaty – Bishkek» avtojolyndaǵy (25 km, shyǵys baǵyty) kúrdeli jóndeý jobasy boıynsha «taǵa» úlgisindegi kólik aıryǵynyń qurylysy jalǵasyp jatyr. Bıyl 54 burǵylap-quıý qadasyn qosa alǵanda tórt tirek, tórt rostverk, tirek qańqasy turǵyzyldy. Joba 2026 jyly aıaqtalady.
Birqatar ýchaskede jobalaý-smetalyq qujattamany ázirleý jumysy jalǵasyp jatyr. Atap aıtqanda, «Almaty – Bishkek» jolynyń 19-27 shaqyrym aralyǵyn 4 jolaqtan 8 jolaqqa deıin keńeıtý, «Almaty – Talǵar – Báıdibek bı» baǵytynyń 13-21 shaqyrymdaryn 4 jolaqqa deıin ulǵaıtý, «Almaty – О́skemen» avtojolynyń 43 shaqyrymynda jerústi jaıaý júrginshi ótkelin salý, sondaı-aq «Aqsaı – Shonjy – Qaljat» (0-7 km), «Kókpek – Kegen – Túp» (53-68 km) ýchaskeleri jónindegi jobalardy túrli deńgeıdegi memlekettik saraptamadan ótkizý josparda bar.
Ortasha jóndeýden ótken «Almaty – Báıterek – Báıdibek bı» (14-43 km), «Almaty – Shamalǵan – Uzynaǵash» (20-23 km), «Almaty – Kókpek – Kóktal – Qorǵas» (187-230 km), sondaı-aq «Jalańash – Saty» (18-24 km) ýchaskeleri paıdalanýǵa berildi. О́tpeli nysandardyń birqatarynda jol negizderi men jamylǵynyń tómengi qabattaryna qatysty jumystar oryndaldy, ústińgi qabattardy tóseý aldaǵy jyldyń enshisinde.
Sondaı-aq «Almaty – Shelek – Qorǵas» aqyly avtojolynda osy jyly joldaǵy aqaýlardy joıý jumysy keshendi júzege asty. Kópir qurylystarynda 101 myń sharshy metr alańda jabyn aýystyrylyp, jaryqtandyrý júıesin qalpyna keltirý jumystary júrgizilip jatyr.
«QazAvtoJol» ulttyq kompanııasy» AQ aldaǵy jyly Almaty oblysynda jol jobalaryn júzege asyrýdy odan ári jalǵastyrady. Onyń ishinde ótpeli ýchaskelerdi aıaqtaý, qozǵalys qaýipsizdigin, ótkizý qabiletin, jaılylyqty arttyrýǵa baǵyttalǵan ınfraqurylymdy odan ári damytý kózdelgen.
Almaty oblysy