Oblys ortalyǵyndaǵy «Atameken» meıramhanasynda ótetin el Táýelsizdiginiń 25 jyldyǵyna arnalǵan «Biz birgemiz» atty qaıyrymdylyq aksııasyna ýaqytynan sál erterek kelgenbiz. Ondaǵy oıymyz jeke adamdarmen sóılesip, materıal alý bolatyn. Múmkindigi shekteýli azamattardy qoldaýǵa, olardyń ózderin qoǵamnyń tolyqqandy múshesi retinde sezinýlerine jaǵdaı týǵyzýǵa baǵyttalǵan sharaǵa qatysýshylardyń arasynan qolarbadaǵy ashań júzdi, juqaltań jigit jyly ushyraı ketti. «Túsi ıgiden túńilme» degendeı, amandasyp, áńgimege tarttyq. Bul Temirbek Mataev degen azamat bolyp shyqty. Múmkindigi shekteýli belsendi 150 adam shaqyrylǵan aksııaǵa uly Erjanmen kelgen eken.
Mundaıda taǵdyr taýqymetine qalaı ushyraǵanyn suraýdyń ózi qıyn. Týabitti qaısar jan áńgime tizginin ózi almaǵanda álde de qınalar ma edik, kim bilsin.
...1982 jylǵy 22 aqpanda Qyzyl Armııa kúnine oraı aýyl jastary top-top bolyp bastańǵy kesh uıymdastyrady. Temirbektiń qatarlary da bir úıge jınalady. Bulardan bir-eki jas eresek balalar kelip, shataq shyǵarady. Bular tórt jigit bolyp, onshaqty jigitke qarsy shyǵady. Kóptiń aty kóp, olardyń taıaqqa jyǵyp ketkeni óz aldyna, bireýi Temirbektiń tý syrtynan pyshaq urady. Ol julyndy zaqymdap ketedi. Osydan bastap-aq, taǵdyrmen taıtalas bastalady. Aqtóbedegi medısınalyq jedel járdem aýrýhanasynyń neırohı-rýrgııa bóliminde tósekke tańylǵan alty aıda qaıta-qaıta jasalǵan operasııadan da úmit bolmaıdy, qozǵalmaı qalǵan eki aıaqqa jan bitpeıdi.
Ol aıaqqa minip ketýden úmit úzip, aýylǵa kelgende jurt kózine túsýge arlandy, olardyń bári ony músirkep turǵandaı kórindi. Shyny kerek, ıyǵyna taǵdyr taýqymeti túskende týysqandary, dostary, synyptastary kelip qoldaý kórsetti. Kóńili qulazyǵan kezderde olardyń qoltyqtan demeýi kádimgideı kúsh berdi.
Sóıtip júrgende ómirlik jary Mádınany jolyqtyrdy. Aqtóbe medısınalyq jedel járdem aýrýhanasynda ol da basyndaǵy qan qysymynan emdelip jatyr eken. Alǵashqy sátten-aq tez til tabysyp, uǵynysty. Júrekteriniń qalaýlarymen eki jarty bir bútin bolýǵa ýádelesti. Sóıtip, 1989 jylǵy 25 tamyzda Mádınaǵa úılengen Temirbek Qarashataýda úsh jyl turǵannan keıin qalaǵa qonys aýdarýǵa sheshim qabyldady. Sóıtip, erli-zaıypty Mádına men Temirbek 1990 jyly Aqtóbe qalasyna qonys aýdardy. Kele salysymen Aqtóbe qalalyq ákimdigine jeńildikpen páter alýǵa kezekke turdy. Dúnıege Áıgerim men Erjany keldi. Qazir qyzy Áıgerim L.N.Gýmılev atyndaǵy Eýrazııa ýnıversıtetin grantpen oqyp bitirip, ferroqorytpa zaýytynda eńbek etedi. Erjany toǵyzynshy synypta oqıdy, ózine qolǵanat.
Bastapqyda Temirbektiń baqytyna sal aýrýlaryna ushyraǵan azamattardyń quqyn qorǵaý qoǵamynyń tóraıymy Quralaı Báımenova sııaqty qazaqtyń izgi júrekti qaısar qyzy jolyǵa ketkenin kórmeısiń be? О́zi de qolarbaǵa tańylǵan ol buǵan úıde otyryp isteıtin jumys taýyp berdi. «Ramazan» JShS-niń paketterine fırmalyq japsyrma qaǵazdy jelimdeýmen aınalysady. Bul otbasynyń tirshiligine qajetti azdy-kópti qarjy kózi boldy.
Sátin salyp, kezegi kelip, úsh bólmeli páterge de qol jetkizdi. Shyny kerek, múmkindigi shekteýli jan retinde tegin berilgen páterdi Úkimettiń qarasqany dep baǵalaıdy áli kúnge.
Táýekeli myqty Temirbek óz betinshe is qylýdyń qamyn oılap, budan úsh jyl buryn «Nıssan Sannı» jeńil avtokóligin nesıege satyp alyp, taǵy bir qyrynan kórindi. Aýǵan soǵysynyń ardageri Talǵat Músirepov arqyly jeńil avtokólikti qolmen basqarýǵa ıkemdep beretin sheberlerge tapsyrys berip jasatty. Qazir osy qolmen basqarylatyn «Nıssan Sannı» jeńil avtokóligimen jolaýshylar tasyp, taksı júrgizýshi bolyp júr.
– Qaı istiń de ózindik qıyndyǵy bolady. Sonyń ishinde múgedek adamǵa jolaýshylar tasýmen aınalysý ońaı sharýa emes. Degenmen, adamdardyń kóbi bizge túsinistikpen qaraıdy, kómek qolyn sozýǵa daıyn. Kezinde 400-600 metrge qolarbamen sporttyq jarystarǵa qatysyp júrdim. Almatydaǵy ótken qolarbashylar jarysynda birinshi oryn aldym, al Qyrymǵa tynyǵýǵa baryp, 20 shaqyrymdyq qolarbashylar marafonyna qatysyp, ekinshi oryndy ıelendim. Qazir ústel tennısimen aınalysamyn. Jalpy, sport adamnyń boıynda jigerlilik qalyptastyrady, ómirge degen qushtarlyǵyńdy oıatady, – deıdi Temirbek.
Qazir sal aýrýlaryna ushyraǵan azamattardyń quqyn qorǵaý qoǵamy arqyly kóptegen jarymjan jandardyń ártúrli kýrorttyq saýyqtyrý oryndaryna baryp, tynyǵyp júrgenin elimizdegi ekonomıkalyq damý men saıası turaqtylyqtyń nátıjesi retinde baǵalaıdy. Jergilikti bıliktiń múgedekterge degen qamqorlyǵynyń aıasy jyl saıyn keńeıip kele jatqanyn aıtady.
Jolaýshylar tasymaldap, keshkisin úıge oralǵanynda páterine kóterile almaı qıyndyq kórip júr eken. Mine, sol qaıyrymdylyq aksııasy barysynda oǵan «Dınar-Elektromash» JShS is basqarýshysy Sergeı Reshnıak Atymtaı jomarttyq tanytyp, óz qarjysyna ol turatyn úıge pandýs salyp berýge demeýshi bolýǵa ýáde berdi. Qashanda qaıyrymdylyǵymen kózge túsip júrgen azamat bul sharýany jer aıaǵy keńigen soń ile-shala qolǵa almaqshy. Buǵan biz de qýanyp qaldyq. Qanshama taǵdyr taýqymeti aldynan shyqsa da qaıyrymy mol adamdardyń qoldaýyn sezinip, ómirge qushtarlyǵy kúsheıe túsken Temirbek Mataev inimiz egemen elimizdiń erteńi búgininen de shyraıly bolatynyna senimdi.
– Elimizde óz ómirin jaqsartamyn degen adamǵa qoldaý jasalýda. Biz buǵan shynaıy alǵysymyzdy bildiremiz. Múmkindigi shekteýli jandarǵa arnalǵan úıler salýǵa, olardyń óz isin ashýlaryna, shyǵarmashylyqpen aınalysýlaryna degen qamqorlyqty aıqyn sezinip otyrmyz. Búgingi aksııanyń ózinde qanshama adam qarjylaı kómek aldy. Shyny kerek, elimizdegi turaqtylyq pen damý árbir qazaqstandyqtyń turmysyn jaqsartýǵa baǵyttalýda, – deıdi ol.
Satybaldy SÁÝIRBAI,
«Egemen Qazaqstan»
Aqtóbe oblysy.