09 Maýsym, 2016

Ardagerlerdi aıalaǵan aýrýhana

219 ret kórsetildi
ERA_1884+Búginde qatarlary sırep, jyldan-jylǵa saýsaqpen sanarlyqtaı seldirep bara jatqan Uly Otan soǵysy ardagerlerine shynaıy qamqorlyq jasaý – Astana qalasyndaǵy Otan soǵysy múgedekteriniń ortalyq klınıkalyq gospıtali úshin qasıetti paryz. Qazir Qazaqstanda 3 myń Uly Otan soǵysynyń ardageri, 18 myń Aýǵan soǵysyna qatysýshy jaýynger-ınternasıo­nalıster, 5 myńnan astam Chernobyl apatynyń zardabyn joıýshylar, ondaǵan myń Semeı ıadrolyq synaq polıgonynan zardap shekkender bar. Osy toptarǵa qatysty azamattardyń zaqymdanǵan densaýlyǵyna arasha turý, respýblıkamyzdaǵy biregeı gospıtaldiń jaýapkershiligindegi júk eken. Sońǵy onshaqty jyldyń órme­ginde atalmysh gospıtalge adam densaýlyǵynyń shynaıy saqshysy, óz mamandyǵynyń naǵyz maıtalmany, Reseı Fede­rasııasynyń eńbek sińirgen dárigeri Ádilhan Abdýlın bas­shylyq jasap kele­di. Ol 1982 jyly óziniń týǵan óńiri – Chelıabınsk qalasyndaǵy medı­sınalyq ınstıtýtty bitir­gennen keıin kóp jyldar Re­seı Federasııasynyń emdeý oryn­darynda jemisti eńbek ete­di. 1992 jyldan bastap 2008 jyl osy gospıtaldiń bas dári­geri bolyp  aýysqanǵa deıin Chelıa­bınsk, Magnıtogorsk qalala­ry­nyń iri aýrýhanalarynda­ bas dáriger qyzmetin atqaryp, Reseı Federasııasynyń eńbek sińirgen dárigeri qurmetti ata­ǵy­na ıe bolǵan. 2008 jyldan beri osy baı tájirıbesi men bilik­tiligin Astana qalasyndaǵy Otan soǵysy múgedekteriniń orta­lyq klınıkalyq gospıtaliniń jumy­syn jandandyrýǵa jumsap keledi. Isker basshynyń biliktiligi júz jyldan astam shejiresi bar gospıtal ǵımaratyn osy zamannyń qurylys nysanyndaı tap-tuınaqtaı ustap, ishki bólmeleriniń árlerin kózdiń jaýyn alǵandaı bezendirýinen-aq kórinip tur. Gospıtal tabaldyryǵyn attaǵan adamdardyń janarlaryn eriksiz ózine tartatyn aıshyqty áriptermen jazylǵan aqparattyq habarlardyń barlyǵy derlik memlekettik tilde men mundalap tur. Bul ǵımarat 1914 jyly aq­­­­mo­lalyq kópes Moıseevtiń tapsyr­masy boıynsha salynǵan, elorda­myzdaǵy sáýlet óneriniń kóne eskertkishteriniń birinen sanalady.­ Ǵasyrlar toǵysynda, ıaǵnı ­2000 jyldyń basynda Uly Otan soǵysy ardagerlerin saýyqtyratyn gospıtal ǵı­ma­ratyna aınalǵan. Búginde bul respýblıkalyq ardagerler gospıtalinde 70 oryndyq aýrýhana jáne ardagerlerge 16 medısınalyq mamandyq túri boıynsha qyzmet kórsetetin emhana jumys isteıdi. Negizinen terapevtik emdeýge arnalǵan sta­sıonarda kardıologııalyq jáne júıke aýrýlarynyń mamandan­dyrylǵan em-sharalary jasalady. Atalmysh gospıtal Astana memlekettik medısınalyq ýnıver­sı­tetiniń klınıkalyq bazasy bolyp sanalady. Sondyqtan munda­ terapııa salasynyń bilikti ǵalym­dary emdeý úrdisterin júrgizedi. Aqıqatyn aıtsaq, Astanadaǵy Otan soǵysy múgedekteriniń Ortalyq klınıkalyq gospıtali elimizdegi soǵys jáne eńbek ardagerleriniń seniminen shyǵyp, qurmetine ıe bolǵan sanaýly medısınalyq ortalyqtardyń birinen sanalady. Munda jylyna 1700-den astam ardager­ stasıonarlyq em qabyldap, densaýlyqtaryn túzep shyǵady eken. Kún saıyn gospıtaldiń bilikti mamandary 65-70 naýqas­qa turaqty emdeý sharalaryn qoldansa, gospıtal janyndaǵy emhanada osynsha adam densaýly­ǵyn saýyqtyrady. Bas dáriger Ádilhan Ámir­bek­uly­nyń aıtýynsha, gospıtalda sońǵy kezde dástúrli halyq­tyq emdeý tásilderi de keńinen qol­danylyp kele jatyr eken. Atap aıtqanda, ınemen emdeý, súlik salý jáne araǵa shaqtyrý sııaqty dástúrli halyqtyq emdeý tásilderi syrqattar arasynda úlken suranysqa ıe bolýda. – Týǵan jerimiz synaq alańyna aınalyp, ýlanǵan aýamen tynystap, densaýlyǵymyzdy jas kezimizden-aq joıyp alǵan ekenbiz. Osydan onshaqty kún buryn men bul gospıtalge qatty naýqastanyp túsken edim. Basqa em-domdarymen qosa, deneme súlik salyp, myna Abaı baýyrym meniń betimdi beri qaratty. Qazir boıyma tyń bir kúsh quıylǵandaı ózimdi jeńil sezinip, jaǵdaıym jaqsaryp qaldy, – deıdi Semeı polıgonynyń zardabynan zaqymdanǵan pavlodarlyq azamat Serjan Isabekov. Ara jáne súlik salyp emdeıtin dástúrli bólimniń bas mamany, gerýda-terapevt Abaı Nurjanulyna emdelýshi ardagerlerdiń alǵysy sheksiz. – Bul klınıkalyq gospıtalge Ádilhan Ámirbekuly bas dáriger bolyp kelgennen bergi jyldarda úlken ıgilikti ister júzege asyryldy. Dástúrli halyqtyq em sharalaryn qabyldaýmen birge, osynda kelgen kúnnen-aq shyn máninde Qazaq elinde júrgendeı sezinesiń. Mundaǵy barlyq qarym-qaty­­nas memlekettik tilde júrgiziledi. Syr­­qattardyń aýrýynyń shejiresi jazylatyn («Istorııa boleznı») kitapshalar da qazaq tilinde toltyrylady, – deıdi sózge aralasqan mańǵystaýlyq ardager-ınternasıonalıst Jalǵasbek Qorqytov. «Jaqsyny kórmek úshin» demekshi, Qazaqstannyń birde-bir emhanasynda joq mundaı tá­jirıbemen tanysýǵa asyqtyq. – Bizdiń emdeý ortalyǵyndaǵy barlyq is qaǵazdar memlekettik tilde júrgiziledi. Kezinde qarjy-býhgalterlik is qaǵazdaryn qazaq tilinde júrgizýden qınaldyq. Bul salada memlekettik tilde jazylǵan blankiler tabýdyń ózi qıyn boldy. Sodan birte-birte syrqattardyń jeke kitapshalaryn da tolyqtaı memlekettik tilge kóshirdik, – deıdi bas dáriger baısaldy babynan jańylmaı. Ol bizdi joǵary sanattaǵy maman, kóz dárigeri Tatıana Novıktiń bólmesine bastap keldi. Mine, tamasha, orys tildi bilikti maman qabyldaýynda otyrǵan ardager­diń jeke kitapshasyna qoldanylatyn emdeý úrdisterin memlekettik tilde jazyp, syrqatqa jan-jaqty aqyl-keńesin berip otyr. Biz saýat­ty toltyrylǵan, medısınalyq termınderine deıin túsinik beril­gen kitapshalardy aqtaryp otyryp: «Sizge myna kitapshalardy qazaq tilinde toltyrý qıyn emes pe?» degen suraǵymyzǵa «Mem­lekettik tilde saýatty jazý jáne bilý sol memlekette eńbek etetin árbir mamannyń mártebesi emes, tikeleı mindeti», – dep Tatıana Iýrevna qysqa ǵana qaıyrdy. Astana qalasyndaǵy Otan soǵysy múgedekteriniń ortalyq klınıkalyq gospıtali irge kóter­gen alǵashqy kúnnen-aq bilik­tiligine  júrek jylýy rýh bergen aq halatty abzal jandar ardagerlerge qaltqysyz medısınalyq qyzmet kórsetý kúzetine turdy. О́z isine sheksiz berilgen tájirıbeli mamandardyń joǵary dárejedegi qaltqysyz qyzmetiniń, ardagerlerge degen shynaıy qamqorlyqtyń nátıjesinde gospıtal ujymy 2009 jyly elimizdegi eń úzdik medısına mekemeleriniń quramyna kirdi. 2011 jyly gospıtal As­tana qalasy densaýlyq saqtaý mekemeleri arasynda Qazaqstan Respýblıkasy Prezıdentiniń «Altyn sapa» konkýrsynyń je­ńimpazy atandy. Ujym alǵan asýlar gospıstalde uzaq jyldardan beri jemisti eńbek etip kele jatqan tájirıbeli kadrlardyń arqasy ekeni daýsyz. Bilikti basshy Ádilhan Ab­dýlın iri ujymǵa jetekshilik etken jyldar ishinde óz isiniń bilikti kadrlarynan turatyn berik komanda qalyptastyra bildi. Búginde bul irgeli ujymda 200-ge tarta adam eńbek etedi. Onyń ishinde joǵary sanattaǵy 30 bilikti dáriger, 70 meıirbıke syrqat jandardyń densaýlyǵyn jaqsartý úshin ýaqytpen  sanaspaı eńbek etedi. Bul rette joǵary sanattaǵy terapevt Aı­jan Noǵaıbaeva, tájirıbeli de bilikti maman Baǵdat Quspanov, kóz dárigeri Tatıana Novık jáne basqalardyń esimderin erekshe atap ótken oryndy. Ortalyq klınıkalyq gospı­tal­diń ujymy ardagerler­diń densaýlyǵyn saýyqtyrý jo­lyndaǵy qaltqysyz eńbekteri­men birge adam janyna jylylyq uıalatatyn ıgi bastamalarǵa da uıytqy bolýdy dástúrge aınal­dyrǵan. Osydan birneshe jyl buryn Ortalyq klınıkalyq gos­pıtal bazasynda sýretshilerdiń halyqaralyq baıqaýyn ótkizý bas­tamasy ómirge keldi. Sodan beri halyqaralyq osy bir aýqymdy shara Ádilhan Abdýlınniń tikeleı uıymdastyrýymen tórtinshi ret ótkizilip otyr. Bıylǵy jyly Qazaqstan Tá­ýel­sizdiginiń 25 jyldyǵyna, Semeı ıadrolyq synaq polı­go­ny­­nyń jabylýynyń 25 jyl­dy­ǵyna, Uly Jeńistiń 71 jyl­dyǵy men Chernobyl apa­ty­nyń 30 jyldyǵyna arnalyp, «Beı­bitshilik. Energııa. Adam» atty IV halyqaralyq sýret­shiler baıqaýy bolyp ótti. Astanada ótetin EKSPO-2017 halyqaralyq kór­mesiniń «Bola­shaqtyń ener­gııa­sy» atty taqyry­bymen úndes mazmunda ótkizilgen baıqaýǵa 15 shet elderdiń qylqalam óneri­niń ókilderi qatysty. Bas dáriger Ádilhan Abdýlınniń sheber uı­ym­­dastyrýshylyq qabiletiniń ar­qasynda Ortalyq klınıkalyq gospıtalde ardagerlerge kór­setiletin medısınalyq qyzmet te, udaıy jalǵasyn tabatyn árbir izgi bastama da nátıjeli jemisin berip keledi. Jylqybaı JAǴYPARULY, «Egemen Qazaqstan» Sýretterde: Ortalyq klını­kalyq gospıtaldiń tynysy
Sońǵy jańalyqtar

Ekibastuz qalasynyń ákimi taǵaıyndaldy

Taǵaıyndaý • Búgin, 16:42

Mal dárigerleriniń jalaqysy ósedi

Qazaqstan • Búgin, 16:27

Dollar qymbattady

Ekonomıka • Búgin, 16:15

Elordada Astana Open týrnıri ótedi

Tennıs • Búgin, 14:01

Kúzde aýa raıy qandaı bolady

Aýa raıy • Búgin, 13:33

Ulttyq qorǵa 3,4 trln teńge tústi

Qarjy • Búgin, 12:54

Uqsas jańalyqtar