«Zerek Botaqan» qamqorlyqqa zárý

Ulty basqa azamat qazaq tilinde almanah shyǵarýda О́mirde tirshiliktiń kúıbeńine alańdamaıtyn, óziniń baǵyt-baǵdarynan qansha qıyndyq bolsa da aınymaıtyn adamdar bolady. Sonyń biri áriptesimiz Vıacheslav Iýrevıch Frank. Ol biraz jyldardan beri «Zerek Botaqan» atty balalarǵa arnalǵan almanah shyǵaryp keledi. Shyǵaryp keledi degen aıtýǵa ǵana ońaı, jýrnaldyń ár sany búgingideı qarjy tapshylyǵynda baspa betin qıyndyqpen kórýde. Vıacheslav Frank Shymkentte qala­­­lyq balalar baqshasynyń meń­gerý­shi­lerimen kezdesti. Buryn da qazaq balabaqshasy kórneki qural degenge óte jutań edi. Táýel­sizdik alǵanymyzǵa 25 jyl tolsa da osy olqylyqtyń ornyn áli toltyra almaı kelemiz-aý. – Men jasymnan óleń oqý, án aıtýǵa áýes bolyp óstim, – deıdi Vıacheslav. –Balabaqshada jalyndap turǵan bala­qaılardyń biri bolatynmyn. Keıinirek jýrnalıst bolyp jumys istep júr­genimde qazaq balabaqshalarynyń án men bıge jetimsizdigin baıqap, bala kezdegi armanymdy iske asyrýdyń múmkindigi týǵanyn sezindim. Men de Qazaqstannyń azamatymyn. Qazaq mektebi, qazaq balabaqshasyna tek qazaq aqyny, qazaq jazýshysy, qazaq ónertanýshysy ǵana shyǵarma jazsyn degen zań joq. О́zimniń Otanyma kishkene de bolsa úles qosý úshin osy isti qolǵa alýǵa bel baıladym. Árıne, jalǵyz aǵash orman emes. Meniń ıdeıamdy qasymdaǵy ózim sııaqty tileýles jandar qoldap ketti. Qanshama qıyndyqtar týsa da maqsatymnan aınymaı, «Zerek Botaqandy» shyǵaryp kelemin. Janyma jaǵatyn is boıyma qýat beredi. Shymkentke osy kelisimde Qazaqstannyń kóptegen oblystarynda bolyp, balabaqsha meńgerýshilerimen kezdesý ótkizdim. «Zerek Botaqan» almanaǵy balalar úshin óte kerek dúnıe. Tek, búgingideı qarjy tapshylyǵynda, demeýshiler azaıyp turǵan kezeńde jaryq kórýi tym qıynǵa túsip otyr. Oblys aralap, ustazdarmen kezdesý ótkizip júrýimniń mánisi – taralym jınaý. Sonymen qatar, belsendi avtorlardy jýrnalǵa tartyp, jaqsy tájirıbelerdi jaryqqa shyǵarý nıetindemin. Vıacheslav Franktiń oıy osy. Búginge deıin 25 sany jaryq kórgen almanahty paraqtadyq. Munda balalarǵa arnalǵan ánder, án jáne oıyn, aýdıotaspadan áýen tyńdaý, balalarǵa arnalǵan poezııa, óleńder men jumbaqtar jınaǵy, áýendi qoıylym, merekelik ssenarııler, mánerlep oqý sııaqty bólimder bar. Iаǵnı, mektep jasyna deıingi balalarǵa kerektiń bári osy jýrnalda kezdesedi. Árıne, keremet desek, biz qatelesemiz. Vıacheslav Franktiń balabaqshada­ǵy olqylyqtyń ornyn toltyrýǵa umtylǵany súıinish bolǵanymen, ol – orys tildi azamat. Qanshama pedagog, osy istiń basynda júrgen azamattardy tarttym degenimen, «shóp te óleń, shóńge de óleń» balalar almanaǵynda órip júr. Bizdi «balalarǵa shyǵarma jazǵyshtardyń» ólermendigi tańǵaldyrady. Balabaqsha jasyndaǵy balalardyń óz sózdik qory bolady. Buǵan tili orys tilimen shyqqan, ár sózdi ejiktep áreń sóı­leıtin balaqaılardy qosyńyz. Osy jaǵyn Vıacheslavqa eskertkenbiz. Balabaqshadaǵy balalarǵa arnap jazatyn keremet talantty aqyn, jazýshylarymyz bar. Qalamaqysy kelisse, óleńder men jumbaqtardy, ertegilerdi, shaǵyn áńgimelerdi olar da kelistirip jazyp beredi. Árıne, jýrnaldyń ázirge ondaı múmkindigi joq, ári bas redaktordyń qazaq tilin bil­meı­tindigi jaqsy isti tusaýlaı beretin sııaqty. Sóz joq, kórkemdik jaǵynan aqsap jatsa da «Zerek Botaqan» balabaqsha búl­dirshinderine kerek dúnıe. Bizdiń syn ortaq istiń qııýyn qashyrý emes, jaqsy bola bersin degen shynaıy tilekten shyqqan oı ǵoı. Kókshetaýdaǵy «О́leń» áýendi-bas­pa orta­lyǵynan shyǵatyn almanah bala­baqshaǵa óte kerek. Jaqsy bastamany or­ta jolda qaldyrmaı, qoldap, qýattap ket­­sek, jazdyryp alsaq, kemshilik degen júre túzeledi. Ulty basqa bolsa da tilegi bir, óz maqsa­tynan aınymaıtyn, tapqan-taıanǵanyn qazaq balabaqshasynyń jýrnalyna quıyp jatqan Vıacheslav Franktiń munysy eljandylyq. Baqtııar TAIJAN, «Egemen Qazaqstan» Ońtústik Qazaqstan oblysy