Sapa standarttaryna sáıkes kelmeıtin tamaq ónimderiniń 86%-y ımporttyq ónimder, dep habarlaıdy Tutynýshylardyń quqyqtaryn qorǵaý komıteti.
Otandyq óndirýshilerdiń ónimderiniń talaptarǵa sáıkes kelmeıtini 14% qurady. Qaýipti jáne sapasyz azyq úlesiniń negizgi segmenti ımporttyq óndirýshilerge, sonyń ishinde Reseı Federasııasy – 52%, budan ári Qazaqstan Respýblıkasy - 23%, Qyrǵyzstan - 4%, Belarýs Respýblıkasy – 3%, Ýkraına – 2,5%, Qytaı, Túrkııa, Latvııa, AQSh, Túrkııa, Moldova, Grýzııa, Fransııa, О́zbekstan jáne jáne basqa da elder- 1% - ǵa deıin tıesili.
О́ndirýshilerdiń tańbalaý erejesin buzý 74%, ónimniń qaýipsizdik talaptaryna sáıkes kelmeýi - 21%, sondaı-aq málimdelgen qasıetteri sáıkes kelmeýi (tutynýshylardy aldaý) - 14% anyqtaldy.
Sondaı-aq, erekshe tártip boıynsha tekserý júrgizý barysynda, sáıkes emes ónimder tiziliminde buryn ornalastyrylǵan, sút maıyn almastyrǵysh paıdalanyp, burmalanǵan ónim shyǵarǵan sút jáne maı-toń maı salasyndaǵy 38 otandyq kásiporyndar aıqyndaldy.
Zerttelingen 11 myńnan astam taǵamdyq emes ónimder úlgileriniń sáıkes kelmeıtin ónimniń úlesi: polımerlik jáne sıntetıkalyq materıaldar - 72,1%, akkýmýlıatorlyq batareıalar - 49%, antıgololedtyq reagentter – 47,2%, balalarǵa arnalǵan oıyndar men oıynshyqtar - 40%, jeńil ónerkásip ónimderi - 39,7%, balalar men jasóspirimder úshin taýarlar – 31,3%, jıhaz ónimderi – 29,4 %, antıfrızder - 29%, tamaq ónimderimen janasatyn materıaldar men buıymdar - 26,3%, hımııalyq jáne munaı-hımııa ónimderi – 19,3%, temeki ónimderi – 15,7%, benzın -25,2%, baspa ónimderi - 8,7%, parfıýmerlik-kosmetıkalyq ónimder - 8,1% , turmystyq hımııa taýarlary – 5,5%, qurylys materıaldary – 3,6%, jeke qorǵaný quraldary – 3,3% jáne t.b. bolady.
Almaty men Astana qalalary jáne oblystarda ónimderdi qabyldaý jáne aınalym erejelerin buzatyndardyń ishindegi kóshbasshy bolyp otyrǵan iri saýda kásiporyndary mynalar: JShS «Ramstor Qazaqstan», JShS «Anvar», JShS«Magnum», JShS «Metro kesh end Kerrı», JShS«Tamasha Market» jáne t. b.
Anyqtalǵan faktiler boıynsha 1673 jospardan tys tekserýler ótkizildi, onyń ishinde 3-shi tulǵalarǵa qatysty - 125, buzýshylyqtardy joıý týraly 1791 uıǵarymdar berildi, 826 ákimshilik quqyq buzýshylyqtar týraly ister qozǵaldy, 415 sot qaýlylary shyǵaryldy, jalpy somasy 78,9 mln. teńge aıyppul salyndy.
Sáıkes kelmeıtin ónimderdiń 8,4 mln. teńge somasyndaǵy 25 tonnadan astamy satylymnan alyndy, onyń ishinde 17,5 tonna qaýipti tamaq ónimderi, balalar oıynshyqtary – 88,9 kg, onyń ishinde balalar ónimderi - 427 kg, sıntetıkalyq jýý quraldary - 2 tonna jáne t. b.
Kameraldyq baqylaýdy ótkizý kezinde 32 SEQ qatysýshysy anyqtaldy, 2016 jyly sáıkestigin rastaý prosedýrasynan ótpegen 43 416 partııa ónimderi ákelindi. 16 ákimshilik quqyq buzýshylyqtar týraly ister qozǵaldy, 3 762 200 teńge somasynda aıyppul salyndy. 17 sot qaýlylary shyǵaryldy.
Komıtettiń jyl boıy júrgizgen jumys nátıjesi bolyp elimizdiń tutyný naryǵyndaǵy sáıkes kelmeıtin ónimderdiń jalpy sanynyń 2015 jylǵyy 26 % - dan 2016 jylǵy 14,4% -ǵa tómendeýi, tutynýshylyq saýattylyq deńgeıiniń artýy tabylady.