Bórli aýdanyndaǵy eki aýyldy qonystandyrý jónindegi joba jospar boıynsha júrip jatyr

Osyndaı aýqymdy qonys­tan­dy­rý­ǵa Qarashyǵanaq ken ornyndaǵy eko­nomıkalyq jáne tehnıkalyq ba­ǵalaý jónindegi jumystardyń aıaq­ta­lýy men ony qorǵaý aýma­ǵy­nyń bol­jamdy ulǵaıýy sebep bolyp otyr. Sondyqtan, el Úki­me­ti osy aý­maq aıasyna túsken Be­re­zovka jáne Bes­­taý aýyldaryn qo­nys­tandyrý ba­ǵ­­darlamasyn qa­byl­dady. Baǵ­dar­lama aımaqtaǵy jer­gilikti bılik ba­s­­shylyǵymen is­ke asyrylýda, al tapsyrys be­rýshi rólin jáne bar­lyq shy­ǵyn­dar­dy «Qarashyǵanaq Pet­ro­lıým Ope­reıtıng B.V.» kompa­nı­ıa­sy óz moı­nyna aldy. Joǵary sa­­pa talap­taryn múltiksiz saqtaý ere­­­je­lerin únemi ustanatyn kon­so­r­­­­­- sıým kóshirýmen baılanysty bar­­­lyq jumysty QR zańnamasy men ha­lyqaralyq standarttarǵa qa­tań sáı­kestikte júrgizýdi al­dyna maqsat etip qoıdy. Iаǵ­nı, jańa jerde ár otbasyǵa bu­ryn­ǵy­symen birdeı teń, tip­ti odan da qo­laıly jaǵdaılar usy­nylady. Qu­ramyna Bórli aýda­ny ákimdigi men máslıhatynyń, QPO jáne qo­ǵamdyq uıymdardyń ókil­deri kir­gen arnaıy komıssııa, eń aldy­men, berezovkalyqtar men bes­taý­­lyqtardyń pikiri men múd­d­e­sin es­­keretin bolady. Olardyń bi­­ri aý­­dan­nyń ákimdigi jáne ká­sip or­ta­­lyǵy Aqsaı qalasynan tur­mys­qa qo­laıly pá­terdi qalasa, en­di biri aýyl­dyń tur­­mys saltyn óz­ger­t­peý­ge sheshim qa­­byldaǵan. Qonystandyrý úderisi eki kezeńge bó­lingen. Birinshi kezeńde Aqsaıdaǵy eki kóp páterli úıge áleýmettik az qam­tylǵan azamattar qataryna ja­ta­tyn 82 otbasy kóship kirdi. Usy­nyl­ǵan páterlerdiń kólemi bu­ryn­ǵy baspanasynan kem emes. Ot­ba­synyń ár múshesine 15 sharshy metr­den degen eseppen berildi. Alaıda, eger ıeliktegi úıi úlken bolsa, ja­ńa­dan qonystanýshylar odan da keń baspanaǵa ıe bolady. Bólek pá­ter alý­ǵa tilek bildirýshilerdi de, má­se­len, nekedegi er jetken balalary bar ata-analardyń talaptaryn eskerdik. Jańadan qonystanýshylardyń alǵ­ashqy kóp páterli eki úıdiń sapasyna kóńilderi tolady. Páterler gazben jylytý quraldary jáne plıtalarmen, asúı jıhazymen jabdyqtalǵan. Balkondary shynylanǵan, aýlasy abat­tandyrylǵan. Úıdiń mańynda mek­tep pen balalar baqshasy orna­las­qan. Ekinshi kezeńdegi qonystandyrý jumystarynyń basym bóligi de aıaq­taldy. Aqsaı qalasynda taǵy da eki kóp páterli úı jáne «Aral­tal» shaǵyn aý­­dan­ynda abattan­dy­rý deńgeıi boı­y­­n­- sha qala pá­ter­lerinen kem tús­peı­tin 100 kot­tedj turǵyzyldy. Olar­ǵa kom­mý­nı­­kasııalardyń barlyq tú­ri – gaz, ele­k­tr jáne sý júrgizilgen. Kók­tem­de joldar men aıaqjoldar tó­seý jos­par­la­nyp otyr. – Biz, eń aldymen, ár otbasy úshin qonystaný ómirdegi mańyzdy oqıǵanyń biri ekenin eskerdik, – dep túsindiredi Bórli aýdanynyń ákimi Aldııar Halelov. – Sondyqtan da biz turǵyndardan kelip túsken má­se­leler, tilekteri men usy­nys­tar­yn eskerýge tyrystyq. Basynda olar óte kóp boldy. Alaı­da, me­niń esepti kezdesýimde bel­gili bol­ǵan­daı, týyndaǵan má­se­le­ler­diń kóp­shiligi óz sheshimin tapty. Jo­ba­nyń iske asyrylýyn oblys bas­­shy­ly­ǵy únemi nazarynda ustap otyr. Biz, ózimiz de birinshi kezektegi ta­­la­by­myz dep esepteıtin jumys sapa­syn qonystanýshylardyń ózderi d­e baqylaýda ustap júr. So­lar­dyń ara­­synan qurylǵan bastama­shyl top, men aıryqsha mańyzy bar dep ataǵan ny­sandar – qurylys alań­darynda dúr­kin-dúrkin bolyp tu­rady. Ekinshi kezeń aıasynda 373 úı ıeleriniń turǵyndary kóshiriledi. Olar­dyń 349-y Berezovkada jáne 24-i Bestaýda. Qonystandyrý jó­nindegi joba basqarýshysy Trevor Mandeıdiń aıtýynsha, halyqaralyq kon­sýltanttardyń qatysýymen ashyq esik kúnderi ótken. Ol kez­de­sýlerde qonystaný jaǵdaılary, qo­nystanýshylarǵa alǵashqy kómek pen qoldaý erejeleri egjeı-tegjeı tú­sindirildi. Osy másele boıyn­sha to­­lyq aqparatty qamtıtyn birneshe broshıýra shyǵaryldy. Budan bólek, qu­rylǵan komıssııa týyndaǵan máse­le­ler boıynsha qabyldap, olar­ǵa to­lyq jaýap berý jumysyn jal­ǵas­­ty­rýda. Jańa úılerdiń qurylysyna qa­zaq­standyq kompanııalar tar­tyl­ǵan. Aral­taldaǵy 100 úı – bútin bir shaǵyn aý­dan. Onda 50 úsh bólmeli jáne son­shalyqty tórt bólmeli kottedj tur­ǵy­zyldy. – Úı irgesindegi jer telimine sh­a­rýashylyq qurylystaryn turǵyzý úshin ótemaqy berý qarastyrylǵan, – dep jalǵastyrdy sózin Aldııar Ha­lelov. – Onyń ústine, qazirgi kezde qoldanylyp otyrǵan baǵamen. She­shimin tabýǵa jan-jaqty qoldaý kórsetiletin basty máselelerdiń biri – jumyspen qamtý. Kópshiliginiń ken oryndarynda turaqty jumysy bar. Shaǵyn jáne orta bıznespen aınalysatyn kásipkerlerge qonystanǵannan keıin óz isin jalǵastyrýǵa arnalǵan jer telimderi berilip jatyr. Jańa jaǵ­daıda sharýa qojalyǵyndaǵy ju­mysyn jańǵyrtýǵa baılanysty má­sele de oılastyryldy. Bul jerde ja­ńa­dan qonystanýshylardyń ta­lap-ti­lekterin eskerý qajet. Osyn­­daı tap­­syrmalar kásipkerlik já­­ne jer qa­­tynastary bólimderine be­ril­di. «Qarashyǵanaq 1» shaǵyn aý­da­nynda 300 oryndyq mektep jáne Aral­talda 320 oryndyq balabaqsha qu­rylysy aıaqtalyp keledi. Bul, so­nymen birge, qosymsha jumys oryndary. «Oralqurylysınvest» kompanııasy dırektorynyń orynbasary Fedor Pavkın aıtyp ótkendeı, balabaqsha turǵyzýdaǵy barlyq qurylys jumystarymen birge, jıhaz ben qural-jabdyq jetkizip berý aıaqtaldy. Qurylys departamenti men bilim bóliminiń talaptary da esk­erilip otyr. Nysan basynda úne­mi tehnıkalyq qadaǵalaý ókili júr­di. Merdigerlerdiń ózderi de ju­mys sapasynyń joǵary bolýyna, qu­rylys merzimi men qa­ý­ip­sizdik teh­­nıkasy normalaryn múl­tik­siz saq­taý­ǵa múddeli boldy. Bala­baq­shada búl­dirshinderdiń sabaq oqýy já­ne dem alýy úshin barlyq jaǵdaı qara­s­- ­tyrylǵan. – Mundaı iste maıda-shúıde bolmaıdy, – deıdi Aldııar Halelov. – Jańadan qonystanýshylardyń Araltaldaǵy ár aýlany tehnıkalyq sý­men qamtamasyz etý týraly ti­legi oryndaldy. Bul úshin uń­ǵy­ma­­lar qazyldy. Qonystaný bel­gi­­lengen merzimde ótkiziledi dep oı­laımyn, Alla qalasa, qyrkúıek aıyn­da jańa jerge qonystanady. Ba­­labaqsha is júzinde ázir. Mek­tep­­tegi sońǵy jumystardy birinshi ta­myz­ǵa deıin aıaqtaýdy josparlap otyr­myz. Berezovka men Bestaý bala­la­ry­nyń demalýy men emdelýine qol­daý kór­se­temiz. Biz aldymyzǵa ár­qaı­sysynyń ja­ǵ­­daıyna kirýdi maqsat etip qoıdyq, ony oryndap shyǵamyz dep senemin. Sonymen birge, ábden oılastyrylǵan josparǵa da ómir óz tolyqtyrýyn engizedi. Sondyqtan, jańadan qo­nys­­tanýshylarǵa qoldaý kórsetý jó­nin­degi komıssııa qonystanýshylar kó­shi­rilgennen keıin de áreket etetin bo­lady. Qazbek QUTTYMURATULY, «Egemen Qazaqstan» Batys Qazaqstan oblysy