Ártaraptandyrý aýyldyń áleýetin arttyrady

О́ńirdegi Qashyr aýda­nyna baryp keldik. Mol astyq ósiretin, aýyldary malǵa toly, kókónis-jemis­teri de, kartoby, kún­baǵysy, tátti baly da jet­kilikti, turmys-tir­shi­likteri aýqatty, áleýet­ti aýdan sanalady. Al Elbasy bıylǵy Jol­daýyn­da «Agrarlyq sektor eko­no­mı­kanyń jańa draıverine aınalýy kerek. Qazaqstannyń agro­ónerkásip kesheniniń bola­shaǵy zor. Kóptegen pozısııalar boıynsha biz álemde iri agrarlyq eksporttyq ónim óndirýshilerdiń biri bola alamyz. Bul, ásirese, ekologııalyq taza taǵamdarǵa qa­tysty. «Made in Kazakhstan» bren­di sondaı ónimderdiń eta­lony bolýǵa tıis» dep atap ótti. – Endi ınvestısııalyq joba­lar­dyń esebinen sýarmaly al­qap­tardyń aýmaǵyn ulǵaıtýdy jos­parlap otyrmyz. Elbasy sýar­maly egis alańyn 5 jyl ishin­de 40 paıyzǵa keńeıtip, 2 mıl­lıon gektarǵa jetkizý, aýyl sharýa­shylyǵyn ártaraptandyrý jaı­ly Joldaýynda aıtty. Qazir aýdandaǵy birqatar sharýa qo­ja­lyqtary sýarmaly egis al­qap­tarynyń kólemin 130-140 gek­tarǵa jetkizbekshi. Aýdanda sýarmaly egistikter aýmaǵyn 5500 gektarǵa deıin jetkizetin bolsaq, bul keńestik kezeńdegi kólemge saı keledi, – dedi aýdan ákimi Janat Shuǵaev. Ekinshi bir nátıje, aýdan or­ta­lyǵy Tereńkólde jas maman­­darǵa arnalǵan 16 páterli jataq­hana paıdalanýǵa berilipti. Tur­ǵyn úı baǵdarlamasy sheń­berinde 24 páterli tórt turǵyn úıdiń jobalaý-smetalyq qujattamasy ázirlenýde. – Biz qurylysy birinshi jar­ty­­jyldyqta aıaqtalatyn or­ta­ly­qtandyrylǵan jylý jáne sý júıesi bar 4 páterli bir tur­­­­ǵyn úı men eki páterli bes je­ke úıdi satyp alýdy jospar­lap otyr­­myz, – dedi aýdan bas­shy­sy. – Sonymen birge, tirek aýyldarda bıýdjettik sala qyz­metkerleri úshin eki páterli úsh úıdiń qurylysyn júrgizetin mer­di­gerler anyqtaldy. Byl­tyr aýdan­ǵa kelgen 65 jas ma­man­nyń 35-i kóterme qoldaý jeńil­dik­terin alypty. Aýdan­nyń 2017 jyl­ǵa arnalǵan damý bıýdjeti 1,1 mlrd teńgeni quraıdy. Osy qara­jat­tyń esebinen 9 joba júzege aspaq. Aýdan sharýashylyqtary­­­nyń kómegimen aýyldardaǵy 25 kó­she­ge asfalt tóselip, jol­dar jón­deýden ótti. Aýdan or­ta­­­ly­­­ǵyn­da 2 shaǵyn fýtbol ala­­ńy, birneshe shaǵyn oıyn alań­­dary jasal­dy. Aýdan ortalyǵynda Dene shynyqtyrý, saýyqtyrý kesheni salynady. Qyzyldaý aýylynyń klýb úıin osy aýyldyq aýmaq aýma­ǵyn­daǵy birqatar sharýa qojalyq­tarynyń basshylary 5 mıllıon teńgedeı qarajat jumsap, jóndeý jumystaryn júrgizdi. Mundaı ıgi iske birqatar sharýa qojalyqtary birlesip, 22 mıl­lıon teńgedeı qarjy bólip, úles qosty. – Byltyr 30 myń tonna kar­top jınap aldyq. Igor Sher­bak basqaratyn sharýa qo­ja­­­lyǵy kartoptyń ár gek­tary­­nan 45 tonnaǵa deıin ónim al­dy. Ieliginde 600 gektar sýar­ma­ly alqap bar bolsa, onyń 160 gektaryna kartoptyń krahmaly az, gollandııalyq elı­taly «gala» tuqymyn egedi. Tamshylatyp sýarý keshenin iske qosty. Sharýa­shylyq orna­las­qan Bobrovka aýylynda syıym­dylyǵy 6,5 myń tonnalyq kókónis saqtaý qoı­­ma­syn saldy. Mol ónim alýǵa sýar­­ma­ly al­qap­tardy iske qosý jáne za­ma­naýı aýylsharýashy­lyq teh­­nı­­­kalardy paıdalaný arqyly jettik, – deıdi Janat Shuǵaev. Sharýa qojalyqtary sýarmaly alqaptar aýmaǵyn jyl saıyn arttyryp keledi. Jergilikti tur­ǵyndarǵa jumys bar. Qazir qoı­ma kartopqa, kókóniske tolyp tur. Qoımanyń basty ereksheligi – munda ónim saqtaý túgeldeı kompıýtermen basqarylady. Ekin­sh­iden, joǵaryda aıtqany­myzdaı, kartop ósirýshiler osyn­daı rekordtyq kórsetkishke sýar­maly alqaptardy tıimdi damytý, ónim ósirýdegi jańashyldyqtar arqyly qol jetkizdi. Aýdan ákiminiń aıtýynsha, shaǵyn jáne orta kásipkerlikpen aınalysatyn nysandardyń sany 1342 birlikti qurasa, 1770 adam shaǵyn jáne orta kásipkerlikpen aınalysady eken. Jalpy, aýdan boıynsha aýylsharýashylyq óndirisimen 12 kásiporyn, 207 sharýa jáne fermerlik qoja­lyq­tar, 6858 jeke sharýalar aınalysady. Aýdan ákimi Janat Shuǵaevpen bolǵan áńgimeden aýdanda aýyl­sharýashylyq ónimderin óndi­retin kooperatıvter qury­lyp jatqanyn bildik. Farıda BYQAI, «Egemen Qazaqstan» Pavlodar oblysy, Qashyr aýdany