23 Sáýir, 2011

Ult rýhyn ósirip, halyq amanatyn aqtaǵan

460 ret
kórsetildi
3 mın
oqý úshin
«Degdar adam úsh nárseden qaımyǵady: kóktiń qudiretinen, ulylardyń bolmysynan, dana­lar­dyń sózinen», depti Konfýsıı. Osy kóktiń qudiretine senip, ulylardyń bolmysyna uıyp, da­na­lardyń sózine den qoıyp, til taǵ­dyry – el taǵdyry dep tún uı­qy­syn tórt bólip, bul umty­lys­tyń, qulshynystyń bárin ulttyń rýhyn ósirýge, halyqtyń amana­tyn aqtaýǵa arnaǵan azamattyń biri – Sultan Sháripuly Ora­zaly der edik. Qarapaıym jýrnalısten memleket jáne qoǵam qaıratkeri, belgili jazýshy dáre­je­sine deıin kóterilgen onyń 70 jyldyǵy elordadaǵy Kongress Holl sa­raıynda «Til sardary» atty ta­qyryppen ótti. Mundaı ıgilikti iske janashyr bolǵan Astana qalasynyń ákim­digi jáne til bas­qarmasy ekenin aıta ketkenimiz abzal. Shyńǵystaýdyń shyraıyn kirgizip qana qoımaı, tórtkúl dú­nıe­ge dańqyn shyǵarǵan Abaı, Shá­ká­rim, Muhtar elinde ómirge kelip, qar­shadaıynan qazaqtyń basyna tóngen qasiretti kózimen kórip, kóńiline túıip, keıde bul qalaı boldy dep sanasy san bólingen Sul­tan Sháripulynyń mereıli to­ıy­nyń tórinen oǵan iltıpat eldik turǵyda kórsetildi. Parlament Se­natynyń Tóraǵasy Qaı­rat Má­mı­diń quttyqtaýyn tór­aǵa oryn­ba­sary Muhambet Kópeev jetkizse, Májilis Tóraǵa­sy Oral Mu­ha­med­janovtyń ystyq iltı­pa­tyn depýtat Aldan Smaıyl oqyp berdi. Al Prezıdent Ákimshiligi Bas­shy­synyń orynbasary Máýlen Áshim­baevtyń júrekjardy sózin Ákim­shi­liktiń ishki saıasat bóli­mi­niń meń­gerýshisi Darhan Myńbaı jetkizdi. Budan keıingi sózdi senator Qýanysh Sultanov alyp, zaman­da­sy týraly aǵynan jaryldy. Onyń sóz jattaǵan baladan ult­tyq tildiń uranshysyna  aınal­ǵanyn jetkizdi. Muhtar Áýezov atyn­daǵy ádebıet ınstı­týty­nyń dı­rektory, akademık Seıit Qas­qabasov, Jazýshylar odaǵynyń atynan aqyn Nesipbek Aıtuly sóz alyp, syı-sııapat ja­sa­dy, jyr­dan shashý shashty. Sol sekildi Baılanys jáne aqparat mınıstri A.Jumaǵalıevtyń, «Qa­zaq­stan» ulttyq arnasynyń ar­naıy qurmeti kórsetildi. Keshte Sultekeń túsirgen ádebı habarlardan Ǵ.Músirepovpen, Ǵ.Mus­­tafınmen, I.Esenberlınmen, T.Ahtanovpen, rejısser A.Toq­panov­pen qaıta júzdesip, Sh.Aıtmatov­tyń, Q.Kýlıevtiń, M.Kárimniń dı­dar­laryn kórý erekshe áserge bó­ledi. Shyńǵystaýdyń shejireli kó­ri­nisi, qalamgerdiń til týraly oı tol­ǵamdary da kóp nárseni ań­ǵartty. Aıtylǵan tilekter, kór­se­tilgen kórinister ánmen ádiptelip, jyr­men túıindelip otyrdy. Ási­rese, Q.Ybyshevtyń oryndaýyn­daǵy Abaıdyń «Segiz aıaǵy», ózgege tastaı túıilip, túınekteı tıgen, qa­zaq­ty tóńiregine úıirgen Iman­júsiptiń «Ereımentaýyn» D.Mu­qanov áýeletkende arǵy-ber­gi tarıh kóz aldyńnan jylys­ta­dy. G.Sa­rına M.Janbolatovtyń «Án dom­byra­syn» «Til bilgishim, bulbul qu­sym, Jez tańdaıym, boz tor­ǵaıym» dep shyrqasa, Q.Bu­ǵybaı M.Shahanovtyń «Rýh pen til» at­ty ánin «Dilińdi, tilińdi jo­ǵalt­sań, joǵaltasyń joǵalta­syń bá­rin» dep shyrqaý kókke kó­tergende zal ishi erekshe terbeldi. Keshti túıindegen Sultan Shá­rip­­uly bir asyl aǵasynyń jaýap­­ty qyzmetke barǵanda qy­lysh­tyń júzindeı ótkir jumysqa kelipsiń, qutty bolsyn, sol ótkir júzben bireýdiń janyn jaralap alma, aby­roımen kelip, abyroımen ke­tý­­diń ózi abyroı, degenin eske tú­sirip: Meniń alǵa ustaǵan ómirlik qaǵıdam osy boldy. Sodan taımaı, taısalmaı jetpis degen jasqa kelippin. Osy arada sózimdi men emes, el sóıledi, sol úshin basymdy ıemin, dedi. Súleımen MÁMET.
Sońǵy jańalyqtar