Bıznes • 04 Mamyr, 2017

Aýyl sharýashylyǵy – memlekettiń draıveri

343 ret
kórsetildi
5 mın
oqý úshin

Qaraǵandy oblysy boıynsha jaqsy damyǵan, basqalarǵa úlgi bolatyndaı sharýashylyqtar barshylyq. Degenmen, sońǵy jyl­dary qaraǵandylyq aýyl­sha­rýashylyq taýaryn óndirý­shiler kóktem shyǵysymen Nurada jınalýdy dástúrge aınal­dyr­ǵan. Bul jumystardy sapa­ly uıymdastyrýda aýdan ákimi Nı­qanbaı Omarhanovtyń bas­shylyq qabiletin aıta ketken jón.

Aýyl sharýashylyǵy – memlekettiń draıveri

Keńestegi maqsat – qol jetken tabystarmen shektelmeı, odan ári damý, básekege qabiletti aýylsharýashylyq ónimi kólemin arttyrý.

Eń birinshiden, qazirgi ýaqytta aldymyzda asa jaýapty jumys – kóktemgi egisti merziminde ári sapaly atqarý mindeti tur. Ekin­shiden, mal sharýashylyǵyn damytý, ol úshin qajetti jem-shóp daıyndaý máselelerin qarastyrý qajet.

Sherbakov aýylynyń «Qaı­nar» JShS bazasynda ótken agro­keńeske oblys ákimimen birge, Aýyl sharýashylyǵy mınıs­triniń birinshi orynbasary Qaı­rat Aıtýǵanov qatysty. Oblystaǵy árta­­raptandyrylǵan ozyq sharýa­shylyqtardyń biri «Qaınar» JShS-da dándi daqyldar men mal ósiriledi. Kórmede kásiporyn asyl tuqymdy maldar men aýylsharýashylyq tehnıkasyn kórsetti.

Mınıstrdiń birinshi orynbasary men oblys ákimi Sherbakov aýylyndaǵy áleýmettik nysandardy aralady. Mektep pen sporttyq-saýyqtyrý ke­shen­derinde boldy. Jalpy, agro­keńes atalmysh aýyldaǵy má­denıet úıinde ótti. Keńes aldynda aýdan ákimderi kóktemgi egis naýqanyn ótkizýge daıyn ekendikteri týraly baıandady. Keńeske Qaraǵandy oblysynyń ákimdigi, agroónerkásip keshenin damytýda yntymaqtastyq ornatý jónindegi memorandým jasasqan S.Seıfýllın atyndaǵy Qazaq agrotehnıkalyq ýnıversıtettiń ókilderi de qatysty.

– Biz 2017 jyly Qaraǵandy oblysynda kóktemgi egis jumys­taryn júrgizý boıynsha usynystar ázirledik. Aýylsharýashylyq ta­ýar­yn óndirýshilerge kitapshalar tarattyq, – dedi aýyl sharýa­shy­lyǵy ǵylymdarynyń doktory, professor Nurlan Serikpaev.

– Bizde yntymaqtastyq jó­nin­degi usynys bar. Ǵylymı je­tistikterimiz, ǵalymdardyń ázir­lemeleri engizilgen 10 bazalyq sharýashylyq anyqtaldy». Ob­lysqa JOO qyzmetkerleri – ósimdikterdi qorǵaý, jer óńdeý, tuqym sharýashylyǵy boıynsha mamandar keldi. Aımaqta veterınarlyq fakýl­tettiń joǵary kýrstarynyń 84 stý­denti tájirıbeden ótýde. Son­daı-aq, ýnıversıtet bolashaq agronomdardy jiberýdi josparlap otyr.

– Aýyl sharýashylyǵy mınıs­trligi men oblys ákimdiginiń arasynda jasalǵan egistik jerlerdi ártaraptandyrý boıynsha memo­randýmǵa sáıkes, aýdandar ákimdikterimen 2017 jyly dándi daqyldar men dándi-burshaqty daqyldar egistikteriniń aýdanyn 815 myń gektarǵa deıin, maıly daqyldar – 14 myń gektarǵa deıin, azyqtyq – 51 myń gektarǵa deıin, kartop – 16 myń gektarǵa deıin jáne kókónister egistigin 3500 gektarǵa ulǵaıtý boıynsha pármendi sharalar qabyldandy, – dedi oblys ákiminiń orynbasary Shagýrashıd Mamalınov óz baıandamasynda.

Onyń aıtýynsha, egisti oń­taıly agrotehnıkalyq mer­zimde ótkizý úshin qolda bar tehnı­ka jetkilikti. Oblysta tuqym sebý jumystary 15 mamyrda bastalmaq. Dalaǵa 20 myń dana aýylsharýashylyq tehnıkasy shyǵarylmaq. 10 myńnan astam traktor, 162 zamanaýı egin egý keshenderi, 6 myń dánsepkish dıqandar úshin daıyn.

– Elbasynyń agroónerkásip kesheni el ekonomıkasyn damy­týdyń jańa draıveri bolýy ke­rektigi týraly tapsyrmasyn oryn­daý maqsatynda oblystyń aýyl sharýashylyǵy salasyn ári qaraı damytýǵa sharalar qa­byl­danýda. Bıylǵy 1 toqsan qorytyndysy boıyn­sha aýyl sharýashylyǵynda 24 mlrd teń­geniń ónimi shyǵarylyp, naq­ty kólem ındeksi 2016 jylǵy tıisti kezeńge 100,3 paıyzdy qura­dy.

Bıyl egis alqabyn ártarap­tandyrý josparyna sáı­kes arpa, suly jáne kópjyldyq shóp sııaq­ty mal azyqtyq daqyldar alqa­­byn arttyrýǵa sharalar qol­danatyn bolamyz.

Sonymen qatar, básekege qabi­letti ónim alý maqsatynda kartop jáne kókónis alqaptaryn da keńeıtýdi josparlap otyrmyz. Qaraǵandylyq dıqandarǵa jeńildikpen 19 myń tonna dızel otyny bólindi. Bıliktiń kómegimen JJM jetkizý máselesi sheshilgen.

О́simdik ósirý mamandaryn qoldaý úshin 2 mlrd teńgeden asa sýbsıdııa qarastyrylǵan. «Tuqym sharýashylyǵyn damytýdy sýbsıdııalaý» baǵdarlamasy boıynsha 391 mln teńge bólindi, – dedi Shagýrashıd Qalıuly.

Keńes barysynda birqatar problemalar da qaraldy. Oblys ákimi shalǵaı jatqan aýdandardyń aýylsharýashylyq taýar ón­dirý­shileri úshin tuıyqtar berý bo­ıynsha temirjolshylardyń qa­tysýymen jeke keńes ótkizýdi tapsyrdy.

– Problemalar týraly ashyq aıtyńyzdar. Osy máselelerdi ashyq ári jan-jaqty talqylaý úshin aýyl eńbekkerlerimen, sharýashylyq basshylarymen kezdesýge arnaıy kelip otyrmyn, – dedi Erlan Qoshanov. – Sheshim qabyldaımyz. Qajet bolsa, ortalyq organdarǵa shyǵamyz.

Aımaq basshysy kooperatıvke birigý jaıyn da aıtyp ótti. «Bárińizge málim, aýyl­da kooperatıvterdi damytý – Elbasynyń tikeleı tapsyr­masy. Kooperatıv – birin­shi­den, aýyldyq jerde jappaı kásipkerlikti damytýǵa, ekin­shiden, jumyssyzdyqty azaı­týǵa, úshinshiden, ár aýylǵa maldy talapqa saı soıý men sút jı­naýǵa qajet tehnologııalyq qondyrǵylardy ornatýǵa múm­kindik beredi. Sondyqtan, ákimder ár aýylda kooperatıvter ashý jumystaryn uıymdastyrýy kerek», dedi Erlan Qoshanov.


Mıras ASAN,

«Egemen Qazaqstan»


QARAǴANDY


Sońǵy jańalyqtar

Tarazda anasy eki balasyn terezeden laqtyryp jiberdi

Tótenshe jaǵdaı • Búgin, 12:50