«100 naqty qadam» Ult josparynyń 81-qadamynda «áleýmettik medısınalyq saqtandyrý jaǵdaıyndaǵy bastapqy medısınalyq áleýmettik kómekti qarjylandyrý – báseke esebinen medısınalyq uıymdardyń korporatıvtik basqarý qaǵıdattaryna kóshýin qamtamasyz etetini» aıtylyp, memlekettik medısınalyq uıymdardy jekeshelendirýdi yntalandyrý, memlekettik emes uıymdar arqyly tegin medısınalyq kómektiń kepildendirilgen kólemin berýdi keńeıtý qajettigi atap kórsetilgen.
Jekemenshik medısınany damytyp, medısınalyq mekemelerge korporatıvtik basqarýdy engizý úshin elimizdiń densaýlyq saqtaý salasynda kóptegen ózgeris qolǵa alyna bastady.
Joǵaryda atap ótkenimizdeı, menedjment salasy durys jolǵa qoıylmaǵan uıymdar da bar. Keıbir bas dárigerler ózi basqaryp otyrǵan mekemede qalyptasqan kúrmeýli máselelerdiń túıinin shesheıin dep te talpynbaıdy. Sonymen birge, ýchaskelik dárigerlerdiń alańsyz jumys isteýine kóńil bólip, jumysynyń nátıjesine qaraı jalaqy tóleý de qarastyrylmaǵan. Osydan kelip, dárigerlerdiń tapshylyǵy, belgili bir salaǵa beıimdelgen mamandardyń jetispeýshiligi týyndaıdy. Sondyqtan jumysyn jónge keltire almaı otyrǵan densaýlyq saqtaý uıymdary jaqsy jumys isteıtin basqa áriptesiniń qaraýyna, ıaǵnı jaqsy menedjment qalyptasqan uıymǵa berilip, jaqsy basqarýshylardyń qolyna tapsyrylady. Memleket-jekemenshik áriptestigi damıdy. Basqarýdyń mundaı tásili básekelestik ortanyń qalyptasýyna sebepker bolyp, halyqqa kórsetiletin qyzmettiń sapasyn arttyrmaq. Al memleket úshin bul – zamanaýı ınfraqurylymǵa jáne ǵımarattardy ustaý shyǵyndaryn azaıtýǵa qol jetkizýdiń joly.
Jekeshelendirýdiń keshendi josparynyń sheńberinde ázirshe 9 densaýlyq saqtaý nysany: eki respýblıkalyq jáne 7 jergilikti medısınalyq uıym jekeshelendirilmek. 10 medısınalyq uıym, sonyń ishinde 8-i satyp alý quqymen, ekeýi satyp alý quqynsyz senimdi basqarýǵa beriledi. Búginde memleket-jekemenshik áriptestigi aıasynda barlyǵy 11 joba boıynsha kelisimshart jasalypty.
Jaqynda Astanadaǵy «Ulttyq ǵylymı kardıohırýrgııa ortalyǵy» AQ bazasynda «Qazaqstan Respýblıkasynyń densaýlyq saqtaý uıymdarynda menedjmentti jáne korporatıvtik basqarýdy damytý» taqyrybynda ótken respýblıkalyq konferensııada Densaýlyq saqtaý mınıstri Eljan Birtanov memlekettik kásiporyndarǵa korporatıvtik basqarý tásilderin engizý arqyly sharýashylyq júrgizý quqyǵyndaǵy memlekettik kásiporyn nysanyna tolyq kóshiriletinin atap ótip, memlekettik medısınalyq mekemelerdi qaıta qurý jumystary 2019 jyldyń aıaǵynda aıaqtalatynyn jetkizdi. Sondaı-aq, ár óńirde adam resýrstaryn basqarýdyń aımaqtyq saıasaty, medısınalyq uıymdar deńgeıinde personal basqarýdyń nátıjeli baǵdarlamasy engiziledi.
Jıynda Densaýlyq saqtaý vıse-mınıstri Lázzat Aqtaeva korporatıvtik basqarý tásilderin engizýge kedergi keltirip otyrǵan máselelerdi alǵa tartty. Onyń aıtýynsha, korporatıvtik basqarý tásilderin engizý aıasynda ókiletti jáne jergilikti atqarý organdarynyń quzyretterin, Qamqorshylyq keńesiniń ókilettigin keńeıtý kerek. Ol úshin aldymen normatıvtik quqyqtyq bazalardy jetildirip, jergilikti atqarýshy organdardyń belsendiligin arttyrý qajet.
Elimizde jaqsy menedjmentti jolǵa qoıyp, jumysyn sátti júrgizip otyrǵan medısınalyq uıymdardyń shoǵyry da qalyptasyp úlgeripti. Kóshtiń basynda Astana qalasy men Almaty jáne Shyǵys Qazaqstan oblystary tur. Bul óńirlerde byltyrdyń ózinde-aq sharýashylyq júrgizý quqyndaǵy medısınalyq mekemelerdiń qatary 80 paıyzǵa jetken. Al densaýlyq saqtaý uıymdarynyń 70 paıyzynda Qamqorshylyq keńesi qurylǵan.
Kerisinshe, 8 aýdanda korporatıvtik basqarýdy engizý jumystarynyń tómen deńgeıi nemese múlde joqtyǵy anyqtalyp otyr. Ońtústik Qazaqstan oblysynda korporatıvtik basqarý tásilderin engizýdiń tómengi kórsetkishi (15,9 paıyz) baıqalady, munda qamqorshylyq keńester de atymen joq.
Vıse-mınıstr personaldy basqarýdyń korporatıvtik saıasaty áýeli medısınalyq uıymdardyń 20 paıyzynyń bazasynda engiziletindigin jetkizdi. Densaýlyq saqtaý salasynyń kadr resýrstaryn basqarýdyń ulttyq saıasatyn júzege asyrý negizinde mynadaı qaǵıdattar engiziletin bolady: qajetti (qoljetimdi) adam resýrstarynyń bolýy; jumyskerlerdiń tıisti ókiletiniń qalyptasýy jáne úzdiksiz kásibı damý men adam resýrstarynyń ónimdiligi.
Mınıstrliktiń málimeti boıynsha, korporatıvtik basqarý júıesi personaldy basqarý qyzmetiniń mártebesin kóteredi, qyzmetkerleriniń áleýetin arttyrýǵa septigin tıgizedi.
Endigi kezekte medısınalyq uıymdarǵa zamanaýı HR-tehnologııalardy engizý qarastyrylyp otyr. Bul da medısına salasynyń sapasyn arttyryp, jurtshylyqqa kórsetiletin qyzmet túrlerin jetildirýge yqpal etpek. Jalpy, densaýlyq salasyndaǵy ózgerister barlyq medısına uıymynyń jumys ónimdiligin arttyrady dep kútilýde.
Qymbat TOQTAMURAT,
«Egemen Qazaqstan»