«Bolashaqqa baǵdar: rýhanı jańǵyrý» baǵdarlamalyq maqalasynda taıaý jyldarda atqarylatyn mindetterdiń ishinde «Qazaqstannyń qasıetti rýhanı qundylyqtary», «Qazaqstannyń kıeli jerleriniń geografııasy» jobalaryn júzege asyrýǵa aıryqsha kóńil bólingen. Bul ıdeıanyń túpki tórkini Altaıdan Arqaǵa deıin sozylyp jatqan ulan-asyr jerimizdegi kıeli mekenderdi, qasıetti oryndardy ózara sabaqtastyra otyryp, ult jadynda birtutas keshen retinde qalyptastyrýdy kózdeıtini anyq.
Jýyrda halqymyzdyń ulttyq biregeıliginiń myzǵymas negizin quraýdy maqsat etken osyndaı biregeı sharalar aıasynda «Soltústik Qazaqstan oblysynyń kıeli jerleri» ınteraktıvtik kartasynyń tusaýy kesildi. Muraǵat dırektory Sáýle Málikova osydan tórt aı buryn tarıhı qujattar negizinde materıaldar jınaqtaý, keń kólemde júrgizilgen zertteýler negizinde 14 nysan kıeli jerler kartasyna engizilgenin jetkizdi. Qoldaǵy baı derekterge qaraǵanda, kartanyń kólemi ulǵaıa túspek.
О́ńirdiń kıeli kartasyna Botaı qonysy, Abylaıhannyń rezıdensııasy, Syrymbet ýsadbasy, Qarasaı men Aǵyntaı batyrlardyń eskertkish kesheni, áýlıe Petr men Paveldiń shirkeýi sekildi tarıhymen de, sáýletimen de týrısterdi qyzyqtyratyn qasterli muralar ekshelenip alynǵan.
Máselen, ashyq aspan astyndaǵy murajaı ispettes Botaı qonysy kóp jyldan beri shetel ǵalymdarynyń da zertteý obektisine aınalyp keledi. Bul aýmaqta osydan 50 ǵasyr buryn tarpań minezdi jylqy túligi qolǵa úıretilip, arbaǵa jegilgeni, qymyz ashytylǵany áldeqashan moıyndalǵan. Sol sııaqty belgili ǵalym K. Aqyshev jetekshilik etken ekspedısııa Shal aqyn aýdanynda ornalasqan Baıqara qorǵanynan arǵy babalarymyz skıf, saq taıpalary ómir súrgen dáýirdi dáleldeıtin baǵa jetpes arheologııalyq qazbalar taýyp, bizdiń zamanamyzǵa deıingi 5-shi ǵasyr jádigerlerine jatqyzylǵan bolatyn. El jadynda «Abylaıhannyń aq úıi» retinde jattalyp qalǵan keshendi murajaı da úlken mańyzǵa ıe. Onyń irgetasy 18-shi ǵasyrda qalanyp, keıin jermen jeksen bolýdyń az-aq aldynda turǵanda Elbasynyń qoldaýy arqasynda qalpyna keltirilgen.
О́mir ESQALI,
«Egemen Qazaqstan»
