Ádebıet • 19 Qazan, 2017

Latynǵa kóshý – eleýli betburys bolmaq

1510 ret
kórsetildi
3 mın
oqý úshin

Elbasy N.Nazarbaevtyń «Bolashaqqa baǵdar: rýhanı jańǵyrý» atty baǵdarlamalyq maqa­lasy elimizdiń rýhanı álemine jańa lep ákeldi. 

Latynǵa kóshý – eleýli betburys bolmaq

Memleket basshysy munda eldiń máde­nı-ór­ke­nıettik damýyna óz kózqarasyn bildir­di. Baǵ­darlamalyq maqaladaǵy negizgi tezıs­ter­­d­iń biri – 2025 jylǵa qaraı qazirgi qazaq­ álip­bıin latyn álipbıine kóshirý qajet­tiligi týraly. Bul aýqymdy is-shara Qazaq­stan­nyń básekege qabilettiligin kúsheıtý jáne ulttyq biregeılikti saqtaý qajettiligi men kompıýter­lik saýattylyqty joǵarylatý, shet tilderin meńgerý jáne mádenı ashyqtyqty arttyrýmen tikeleı baılanysty bolýyna negizdelip otyrǵanyn naqtylap atap ótýimiz qajet.

Elbasy óziniń eńbeginde latyn grafıkasyna kóshý­diń qalaı júrgiziletindigi jóninde naqty merzim­derin bel­gilep, 2017 jyldyń sońyna deıin latyn álip­bıiniń jańa nusqasy ázirlenetindigi jóninde baıandaǵan.

Meniń oıymsha, Memleket basshysy aldymyzǵa naqty jobalar qoıyp otyrǵanda, jergilikti atqarý­shy organdar osy kezden bastap tıisti daıyn­dyq jumys­taryna kiriskeni abzal. Qazirgi kúnde barlyq aýdan, qalalarda tilderdi oqytý ortalyqtary jumys isteıdi. Solardyń múmkindigin tolyqqandy paıda­lanyp, 2018 jyldan bastap, mamandardy ázir­leý jáne orta mektepter úshin oqýlyqtar daıyn­daýy­myz jáne bar­lyq uıymdastyrýshylyq jáne ádistemelik jumys­tar­dy taıaýdaǵy eki jyl ishinde júrgizýimiz qajet dep esep­­teımin.

Saýatty jastar­dy qospaǵanda, aýyl­dyq jer­ler­degi halyqtyń basym kópshiligi latyn álip­bıi­nen kóp habary bolmaǵan­dyǵyn eskersek, aınal­dyr­ǵan 4-5 jyldyń ishinde atqa­rar jumys az bol­maı­tyn­ǵa uqsaıdy. Onyń ar jaǵynda 2025 jyl da qylań be­rip qalady. Al Prezı­dentimiz «2025 jylǵa qaraı is qaǵaz­daryn, merzimdi baspasózdi, oqýlyqtardy, bárin de latyn álipbıimen basyp shyǵara bastaýǵa tıispiz», degen bolatyn. 

Osy jerde biz Elbasy óziniń ıdeıalaryn júıeli túr­de iske asyra biletinine taǵy bir kózimizdi jetkizip otyr­myz. Esterińizde bolsa, 2012 jyldyń jeltoq­sa­nyn­da Prezıdent Qazaq­stan halqyna arnalǵan Joldaýynda latyndandyrý ıdeıa­­syn aıta kele, 2025 jyldan bastap jazýdy la­tyn grafıkasyna aýystyrý boıynsha jumysqa kirise berý­di tapsyryp, «Balalarymyzdyń bolashaǵy úshin osyndaı sheshim qabyldaýǵa tıispiz jáne bul álem­men bir­lese túsýimizge, balalarymyzdyń aǵylshyn tili men Internet tilin jetik ıgerýine, eń bastysy – qazaq tilin jańǵyrtýǵa jaǵdaı týǵyzady», degen bolatyn. 

Qazirgi kúnde birqatar azamattar tarapynan latyn álipbıine ótý «ózge ult ókilderine qıyn soǵady», «olar ony qıyn qabyldaıdy» degen orynsyz pikirler aıtylatynyn estip jatamyz. Meniń oıymsha, bul durys túsinik emes. О́ıtkeni, latyn áripteri – negizinen álemniń kóptegen elderi tańdaǵan álipbıi. 

Qorytyndylaı kele aıtarym, latyn álipbıine oralý – eldiń ekonomıkalyq ósýi men mádenı damýy úshin orasan zor áleýeti bar táýelsiz Qazaqstan tarıhyndaǵy eleýli betburys bolmaq!

 

Bastar ESQARAEV,
Ońtústik Qazaqstan oblystyq 
tilderdi damytý, arhıvter men 
qujattama basqarmasynyń basshysy