# Ádebıet

Ádebıet • Keshe

Aısberg aqıqaty

«...Bárimiz – jazýyn eshkim uqpaıtyn bir japyraq qaǵazbyz...»                                                                                        «Jazý» Ol kúnde keshkisin serýenge shyqqanda, oqýshy dápteriniń jyrtylǵan bir paraǵy aǵarańdap eleýsiz ǵana jolynda jatady. Ol jaqyndaǵanda, astynan samal keýlep, kóterilip-basylyp, kóterilip-basylyp, usha jónelgisi kelgendeı qalbańdaı túsip, tynshı qalady... Tursynjan Shapaıdyń «Jazý» atty qysqa áńgimesiniń oqıǵasy osylaı bastalady.

Ádebıet • Keshe

Joq kitapty izdeý

Horhe Lýıs Borhes. Bul esimniń dabysy qalyń oqyrmannyń arasyna qanyq shyqqan joq. Esesine, ony qolyna qalam ustaǵan árbir qalamger jaqsy biledi. Nege deseńiz, ádebıette «aqyndardyń aqyny», «jazýshylardyń jazýshysy» degen uǵym bar, Borhes te solaı. Mysaly, Fransııada Stefan Mallarme, orysta Velımır Hlebnıkov sekildi aqyndar bar. Olardy ádebıet syny «aqyndardyń aqyny» dep ataıdy.

Ádebıet • Keshe

Krest-kedergi...

Dara qalamgerlerdiń árqaısysynyń ózine tán stıli bolady. Ol sodan aýytqymaıdy. Shyǵarma avtory kórsetilmese de, stıli arqyly tanyp alýǵa bolatyn qarymdy qalamgerlerdiń biri – Marhabat Baıǵut. Sýretteýdiń, oqıǵany, detaldy oınatýdyń qapysyz sheberi. Mysaly, «qaramaıly shpaldaıyn qarapa­ıym temirjolshylyqtan túksiz-dymsyz kúıde zeınetkerlikke shyǵyp, arzymas aqshaǵa kúneltetin Bismillá» degen sýretteýdiń ózinen Bismillá shaldyń áleýmettik portretin aıqyn tanısyń. 

Ádebıet • Keshe

Aqyl sýaty men sezim qýaty toǵysqanda

Qaı ǵasyrdaǵy uly aqyn, jazýshyny almańyz, óz dáýirindegi adamgershilik, moraldyq máselelerdi aınalyp ótpegen. 

Ádebıet • 12 Mamyr, 2021

Tán tunshyǵýly, jan shyńǵyrýly

Eshkim jazaıyn dep jazbaı­dy hám jazbaıyn dep jazbaı ketpeıdi desedi. Sýretkerdiń qalamynan týǵan kórkem dúnıe­niń bári – ómirdiń isi. Myń san oıdy ábden qorytyp, kórkem til kestesimen oqyrmanǵa usynǵan jazýshylardyń aıyrmashylyǵy – beıneli oılaıtyndyǵynda ǵana. Álqıssa.

Ádebıet • 12 Mamyr, 2021

Tereńdik taǵylymy

Formasııalyq damý úlgisi ǵana emes, minez-qulyqtary da bir-birine uqsa­maıtyn halyqtardyń arasyn jaqyndata túskeni úshin adam balasy eń aldymen ádebıetke qaryzdar. Sóz óneri qııalymyz týǵyzǵan myna fánıdiń jalǵan kórinisi ekenine qaramastan, ol bizge kúrmeýi kúrdeli tirshiliktiń tereńinde jasyrynǵan qundylyqtardy tabýǵa kómektesip keledi. Násildik, dinı-ǵuryptyq aıyrmashylyǵymyzǵa, qaı jerde, (meıli ol saharanyń shóli me, álde, teńizdiń kók maısa jaǵalaýy ma, nemese tipti sheksizdigi saǵymdy da adastyratyn keń baıtaq dala ma) týyp, peshenemizge qandaı ulttyń ókili bolý taǵdyry jazylǵanyna qaramastan ádebıet bárimizdi muńaıtatyn, qýantatyn, tabystyratyn, tańǵaldyratyn, biriktiretin, aıaýshylyǵymyzdy oıatyp, baýyrmashyldyq sezimimizdi arttyra túsetin, aqylmen túsindirip bere almaıtyn, bizdiń sanamyzdan da bıik turǵan – Qudaıdyń qupııasy.

Ádebıet • 11 Mamyr, 2021

«Zúleıhanyń oıanýy» kitaby tuńǵysh ret qazaq tilinde jaryq kórdi

Tanymal reseılik jazýshy Gúzel Iаhınanyń «Zúleıhanyń oıanýy» romany qazaq tiline aýdaryldy, dep habarlaıdy Egemen.kz.

Ádebıet • 10 Mamyr, 2021

Siz bilesiz be?..

«Birtúrli» Ahmatova Ákesi Ahmatovanyń aqyn­dy­ǵyn moıyndamapty, tipti pys­qyryp ta qaramaǵan. Sondyqtan qyzyna óz tegimen jarııalanyp, jurtqa masqara bolmasyn dep laqap atpen jazýyn talap etedi.

Ádebıet • 10 Mamyr, 2021

Kúnikeıdiń jazyǵy

«Kúnikeıdiń jazyǵy» – ótken ǵasyr basynda jazylǵan shyǵarmalardyń ishindegi eń bir qarama-qaıshylyqqa toly, áli de pikirtalas týdyryp kele jatqan, psıhologııalyq ıirimderi qarapaıym kisini qansha talpynsa da boılatpas, bir emes, birneshe oıdyń sorabyn salar, bir emes, birneshe sezimniń súrleýin kórseter asa kúrdeli shyǵarma.

Sońǵy jańalyqtar

Aısberg aqıqaty

Ádebıet • Keshe

Joq kitapty izdeý

Ádebıet • Keshe

Krest-kedergi...

Ádebıet • Keshe

Zaısanda mal qyrylyp jatyr

Aımaqtar • Keshe

Foto