Aleksandr Kvasnevskıı: Bes áleýmettik bastama - zaman talabyna laıyqty jaýap

Negizinde tek naryqtyq qa­ty­nastar arqyly áleýmet­tik-eko­nomıkalyq máselelerdi sheshý múm­kin emes. Bul arada memleketten tıisti qol­daý kórsetilýi qajet. Prezı­dent­tiń osy bes áleýmettik bastamasynan halyq­ty memleket tarapynan jan-jaqty qol­daý isi anyq kórinedi.

Nursultan Nazarbaevtyń bes áleý­met­tik bastamasy Qazaqstandy Ortalyq Azııa elderi arasyndaǵy kóshbasshy memleketke aınaldyrady. О́ıtkeni onda zamanaýı áleýmettik sharalardy qolǵa alý, halyqtyń áleýmettik-tur­mystyq jaǵdaıyn kóterý, ekono­mıkany damytý maqsatynda bir mezgilde jańa negizderdi qalyptastyrý kózdelgen. 

Qazirgi tańda kóptegen elder óz hal­qy sanynyń ósýine saı is-qımyldar ja­saýda. Qazaqstanda da aldaǵy 25 jyl­da halyq sany 20 paıyzǵa artady. Son­dyqtan Prezıdent N.Nazarbaev óz bastamasy arqyly eldiń árbir tur­ǵynyna baspana alýdy qoljetimdi etýdi kózdep otyr. Bul óz kezeginde birneshe máselelerdiń bir mezgilde oń­taıly sheshilýine múmkindik beredi. Birinshiden, halyqtyń ómir súrý deńgeıi artady. Ekinshiden, qurylys salasynyń ekonomıkalyq turǵyda damýyna jol ashylady. Úshinshiden, elektr energııasyn tıimdi ári únemdi tutynatyn, ekologııalyq taza, ınfraqurylymy jetilgen úıler paıda bolady. Tór­tin­shiden, jastardy qoljetimdi, sapaly bilim­men, jumyspen qamtýǵa, halyq den­saýlyǵyn jaqsartýǵa baǵyttalǵan jumystar qarqyn alady.

Táýelsizdigin jarııalaǵaly beri Qaz­aq­­stan óz ekonomıkasyn damytý maq­sa­tyn­da júıeli jumystar júr­giz­di. Bul oraıda Qazaqstan shaǵyn jáne orta kásip­kerliktiń rólin artty­rýǵa barynsha kóńil aýdaryp keledi. Pre­zıdent bastamasynda aıtylǵan mıkro­kredıtteýdi ulǵaıtý isi osy baǵyttaǵy jumystarǵa serpin beretini sózsiz. Bul arada qoldaǵy múmkindikterdi tıimdi paı­dalaný, oqy­tý baǵdarlamalary ar­qyly shaǵyn kásip­kerlik salasyndaǵy azamattar men jas kásipkerlerge qol­daý bildirý mańyzdy. 

Qazaqstan Prezıdentiniń áleýmettik bastamalary boıynsha el turǵyndary tabysynyń aıyrmasyn azaıtýǵa, osy máseledegi teńsizdikti tómendetýge qa­tys­­­ty naqty sharalar qolǵa alynbaq. Bul oraıda az jalaqy alatyndarǵa sa­ly­na­tyn salyq júktemesi 10 paıyzdan 1 paıyzǵa deıin tómendetiletini belgili bolyp otyr. Bul qoǵamdaǵy teńsizdikke qar­sy is-árekettiń naqty kórinisi bolyp tabylady. 

Sapaly bilim berý isi jahandyq deń­­geı­degi básekege qabilettilikti arttyratyn zamanaýı úderisterde jetekshi rólge ıe. Bul másele Prezı­denttiń úshinshi áleýmettik bastama­synda aıtylǵan. On­da joǵary teh­nıkalyq bilim berýge nazar aýdarý, stýdentterdiń jaǵdaıyn jaqsartý máse­leleri atap kórsetilgen. 

Aldaǵy on jylda Qazaqstanda jo­ǵary bilim alýǵa talpynatyn jastar sany ulǵaıa túsip, osy saladaǵy bilim oshaqtaryna degen suranys artady. Sondyq­tan qazaqstandyq jastardyń bilim izdep shetel asyp ketpeýi úshin olar­­ǵa óz elinde jaǵdaı jasalýy qa­jet. Mine, Qazaqstan Prezıdenti ózi­niń bes bastamasynda osy yqtımal túıt­kilderdiń aldyn alýǵa qatysty tıisti sharalardy qazirden iske asyrýdy tapsyryp otyr.

N.Nazarbaevtyń qoljetimdi ári sapaly bilim berýge baılanysty bastamasy aımaq elderi arasynda Qazaqstandy bilim berý salasynda jetekshi orynǵa shyǵarady.

Aldaǵy 25 jyl kóleminde Qazaqstan halqynyń 70 paıyzy qalalyq jerlerge shoǵyrlanýy múmkin. Bul óz keze­ginde taza energııaǵa degen suranysty ul­ǵaıta túsedi. Sondyqtan da Qazaqstan Pre­­zıdenti eldiń ońtústik óńirinen As­ta­naǵa deıin gaz qubyryn tartý qajet­tigin óziniń bes áleýmettik bastamasyn­da atap kórsetti. Bul – shynaıy stra­tegııalyq mańyzdy joba. Atalǵan jo­ba iske assa, buǵan deıin paıdalanyp kel­­gen kómirdi tutyný toqtatylyp, eko­­logııalyq máseleler sheshimin tabady, ha­lyq­tyń densaýlyǵy, ómir súrý deń­geıi jaqsarady. 

Aleksandr KVASNEVSKII, 
Polsha Respýblıkasynyń burynǵy prezıdenti