B.Saǵyntaev 2018 jyly áleýmettik-ekonomıkalyq damýdyń maqsatty ındıkatorlaryna qol jetkizý boıynsha oblystyń jobalyq baqylaý jumystarynyń júıesi jáne Memleket basshysynyń Joldaýlaryn iske asyrý máseleleri boıynsha óńir aktıvimen, aýdan ákimderimen jáne bıznes ókilderimen kezdesý ótkizdi.
Kezdesýde Elbasynyń ósimniń jańa modelin qalyptastyrý boıynsha alǵa qoıǵan mindetterin júzege asyrý máseleleri talqylandy. Osy maqsatta ekonomıkanyń barlyq mańyzdy baǵyttary boıynsha jobalyq basqarý júıesi engizilgeni málim. Bul – jappaı kásipkerlikti damytý, ınvestısııalar tartý, ındýstrııalandyrý, AО́K, ónimdi jumyspen qamtý, sıfrlandyrý, tehnologııalyq jańǵyrtý jáne Indýstrııa 4.0 elementterin engizý. Árbir joba boıynsha maqsatty kórsetkishter de belgilengen bolatyn.
Úkimet basshysyna óńirdiń áleýmettik-ekonomıkalyq damý barysy týraly baıandaǵan oblys ákimi Qyrymbek Kósherbaev densaýlyq saqtaý, bilim berý, kólik jáne kommýnıkasııa, turǵyn úı-kommýnaldyq sharýashylyǵy jáne basqa da salalarda júzege asyp jatqan jobalarǵa keńinen toqtaldy.
Memleket-jekemenshik áriptestigi aıasynda Qyzylorda oblysy boıynsha quny 29 mlrd teńge bolatyn 66 joba júzege asyrylǵan. Búgingi tańda 10 joba boıynsha MJÁ kelisimsharty jasaldy. Sóz yńǵaıynda aıta ketsek, kásipkerler salǵan tórt júzge jýyq balabaqsha bar.
Jıyn barysynda Qyzylorda oblysy ekonomıkasynyń qurylymdyq transformasııasyn jáne sapaly ári teńgerimdi ekonomıkalyq ósýdi qamtamasyz etý boıynsha ishki qorlaryn anyqtaý jáne paıdalaný josparlary da qaraldy. Osy máselege qatysty ózderi jaýapty baǵyttar boıynsha Ulttyq ekonomıka mınıstri T.Súleımenov, Investısııalar jáne damý mınıstri J.Qasymbek, Aqparat jáne kommýnıkasııalar mınıstri D.Abaev sóz sóıledi.
Talqylaýǵa bıznes ókilderi de qatysty. «Atameken» ulttyq kásipkerler palatasy basqarma tóraǵasynyń orynbasary E.Jumaǵazıev jobalyq basqarý mindetterin iske asyrýǵa bıznesti tartýdyń basymdyqty baǵyttary týraly aıtyp berdi.
Premer-Mınıstr kásipkerlikti damytý Úkimettiń basty basymdyqtarynyń biri ekenin atap ótti. Bul – elimizdiń ekonomıkalyq ósiminiń jańa modelin qurýdyń basty baǵyty. Osyǵan oraı Úkimet kásipkerlik ahýalyn jaqsartý jáne ShOB sýbektileriniń iskerlik belsendiligin yntalandyrý boıynsha júıeli sharalar qabyldaýda. Bızneske qolaıly jaǵdaılar jasaý men qaıta retteýge baǵyttalǵan zań jobasy Parlamentte qaralyp jatyr. Densaýlyq saqtaý jáne bilim berý uıymdaryna qoıylatyn 30-dan astam eskirgen sanıtarlyq erejeler joıylady. Salyqtyq tekserister sany 40%-ǵa azaıady.
Otandyq bıznesti damytýǵa qoldaý kórsetý maqsatynda Memleket basshysy «Shaǵyn nesıe berýdi kóbeıtý» tórtinshi áleýmettik bastamasyn jarııa etti. Bul maqsatqa qosymsha 20 mlrd teńge bólinedi (aýyldyq jerlerde nesıe berýge – 14 mlrd teńge, qalalarda nesıe berý úshin – 6 mlrd teńge).
Prezıdenttiń tapsyrmasyna sáıkes, ózin-ózi jumyspen qamtyǵan azamattar men halyqtyń ekonomıkalyq belsendi emes toptaryn ekonomıkany damytýǵa tartý jónindegi mindetterdi oryndaýǵa, sondaı-aq sıfrlandyrý men avtomattandyrýdy eskere otyryp mamandardy daıarlaý jáne qaıta daıarlaý máselesine erekshe kóńil bólindi.
Talqylaýdy qorytyndylaı otyryp, Baqytjan Saǵyntaev Úkimet bıznesti damytýǵa ne kedergi keltiretinin, sheshimin tabýdyń qandaı joldary bar ekenin jáne qalaı kómektesýge bolatynyn bilýi qajet ekenin aıtty.
Úkimet basshysy Qyzylorda oblysyna jumys sapary aıasynda Prezıdenttiń bes áleýmettik bastamasyn júzege asyrý máseleleri boıynsha bilim berý, densaýlyq saqtaý jáne áleýmettik sala qyzmetkerlerimen kezdesti.
Kezdesý barysynda Memleket basshysynyń áleýmettik bastamalary aıasynda beriletin jańa múmkindikter: qoljetimdi baspana, salyq salýdy tómendetý, stýdentterge arnalǵan jańa paket – qosymsha granttar men jataqhanalar, shaǵyn nesıe berýdi kóbeıtý, turmys sapasyn jaqsartý úshin jańa gaz qubyrlaryn tartý jáne óńirlerde bıznesti damytý máseleleri egjeı-tegjeıli qaraldy.
Sondaı-aq Memleket basshysynyń «Tórtinshi ónerkásiptik revolıýsııa jaǵdaıyndaǵy damýdyń jańa múmkindikteri» Joldaýyn júzege asyrý aıasynda ınfraqurylymdy jańǵyrtý, memleket-jekemenshik áriptestigin damytý jáne salany yryqtandyrý arqyly densaýlyq saqtaý júıesin jetildirý máseleleri talqylandy.
Baqytjan Saǵyntaev berilgen tapsyrmalardy júzege asyrý úshin Úkimettiń barlyq qajetti sharalardy qabyldap jatqanyn atap ótti. Bes bastama boıynsha naqty is-sharalar men oryndalý merzimin qamtıtyn Jol kartasy iske qosylýda. Barlyq is-sharalar 2022 jylǵa deıin júzege asyrylmaq. Qazirgi ýaqytta olardyń oryndalý tetikteri tolyqtaı pysyqtalýda – naýryz aıynyń sońyna deıin qajetti zańnamalyq ózgerister jasalady.
Kezdesýde Investısııalar jáne damý mınıstri J.Qasymbek, Bilim jáne ǵylym vıse-mınıstri T.Eshenqulov, Eńbek jáne halyqty áleýmettik qorǵaý vıse-mınıstri N.Áltaev, Ulttyq ekonomıka mınıstri T.Súleımenov Elbasy bastamalarynan týyndaıtyn óz salalaryna qatysty máseleler jóninde keńirek toqtaldy.
Talqylaý barysynda «Bolashaq» ýnıversıtetiniń ǵylymı jetekshisi B.Dosmanbetov, jyraý A.Almatov, oblystyq medısına ortalyǵynyń dáriger-hırýrgi N.Amıtov, oblystyq mýzykalyq drama teatrynyń kórkemdik jetekshisi A.Hýseın pikir bildirdi.
Sapar aıasynda Premer-Mınıstr B.Saǵyntaev «Qaraózek» kompressorlyq stansasyna baryp, Prezıdenttiń besinshi áleýmettik bastamasy – «Eldi gazben qamtamasyz etýdi jalǵastyrý» aıasynda «Saryarqa» magıstraldy gaz qubyrynyń qurylys josparymen tanysty.
Qaraózek stansasy Qazaqstan ken oryndarynyń batys toptarynan (Qarashyǵanaq, Qashaǵan, Teńiz, Jańajol jáne О́riktaý gazy) tabıǵı gazdy turaqty jetkizýdi qamtamasyz etý úshin Beıneý – Bozoı – Shymkent gaz magıstraldy júıesinde jumys isteýge baǵyttalǵan. Zaýyttyń ónimdiligi jylyna 10 mlrd tekshe metrdi quraıdy, bul kórsetkishti bolashaqta jylyna 15 mlrd tekshe metrge deıin jetkizý josparlanyp otyr.
Bıylǵy shilde aıynda «Qaraózek» kompressorlyq stansasynan «Qyzylorda – Jezqazǵan – Qaraǵandy – Temirtaý – Astana» baǵytynda 2,7 mln adamdy tabıǵı gazben qamtamasyz etetin «Saryarqa» gaz qubyrynyń qurylysy bastalady.
Baqytjan Saǵyntaev Aral aýdanynda «Araltuz» sehtary men Aral qalasyndaǵy balyq óńdeý zaýytynyń mysaldary negizinde balyq jáne azyq-túlik ónerkásibiniń damý qarqynymen tanysty. Sondaı-aq Aral óńiriniń jurtshylyǵymen jáne aýdan aktıvimen Soltústik Araldy damytý máseleleri jóninde kezdesý ótkizdi. Kezdesý barysynda Soltústik Aral jobalaryn iske asyrý, aýyl sharýashylyǵyn damytý, sonyń ishinde sýarmaly jerlerdi jaqsartý máseleleri talqylandy.
Búginde aýdan ekonomıkasyn damytý boıynsha sharalar kesheni iske asyrylýda. Aral aýdanynyń bıýdjeti jeti esege ulǵaıtyldy, sonyń arqasynda jańa óndiris oryndary men áleýmettik nysandar ashyldy. Memleket basshysynyń bastamasymen qurylǵan Araldy qutqarýdyń halyqaralyq qoryna 25 jyl toldy. Bul sheshim Aral mańy turǵyndary úshin ǵana emes, sondaı-aq búkil el úshin mańyzdy oqıǵa boldy. Araldyń qazaqstandyq sektory qaıta qalpyna keldi.
Baqtııar TAIJAN,
«Egemen Qazaqstan»
Qyzylorda oblysy
