Saıasat • 31 Mamyr, 2018

Parlament Qaýipsizdik Keńesi týraly zańdy qabyldady

702 ret
kórsetildi
8 mın
oqý úshin

Qasym-Jomart Toqaevtyń tóraǵalyq etýimen Parlament Senatynyń otyrysy boldy, dep habarlaıdy Senattyń baspasóz qyzmeti.

Parlament Qaýipsizdik Keńesi týraly zańdy qabyldady

Senatorlar jan-jaqty qarady jáne talqylaı kelip, «Qazaqstan Respýblıkasynyń Qaýipsizdik Keńesi týraly» zańdy qabyldady.

Zań Qaýipsizdik Keńesiniń quqyqtyq mártebesin, quzyretin jáne qyzmetin uıymdastyrýdy aıqyndaıdy.

Qujatta Qaýipsizdik Keńesiniń ishki saıası turaqtylyqty saqtaý, konstıtýsııalyq qurylysty, memlekettik táýelsizdikti, aýmaqtyq tutastyqty jáne halyqaralyq arenada Qazaqstannyń ulttyq múddelerin qorǵaý maqsatynda Qazaqstan Respýblıkasynyń Prezıdenti quratyn jáne Qazaqstan Respýblıkasynyń ulttyq qaýipsizdigi men qorǵanys qabiletin qamtamasyz etý salasynda biryńǵaı memlekettik saıasat júrgizýdi úılestiretin konstıtýsııalyq organ bolyp tabylatyny kózdeledi.

Qaýipsizdik Keńesiniń quramy Qazaqstan Respýblıkasy Prezıdentiniń Qaýipsizdik Keńesiniń Tóraǵasymen kelise otyryp qalyptastyratyny usynylyp otyr.

Qaýipsizdik Keńesiniń negizgi mindetteri eldiń ulttyq qaýipsizdigin qamtamasyz etý, qorǵanys qabiletin nyǵaıtý, zańdylyq pen quqyqtyq tártipti qamtamasyz etý salasyndaǵy memlekettik saıasattyń negizgi baǵyttaryn josparlaý, qaraý jáne olardyń iske asyrylýyn baǵalaý bolyp tabylady.

Qaýipsizdik Keńesiniń mynadaı mindetterin aıqyndaý usynylady:  

1) memlekettik organdar men uıymdardyń eldiń ulttyq qaýipsizdigi men halyqaralyq ustanymdaryn, memlekettiń qorǵanys qabiletin, zańdylyq pen quqyqtyq tártipti qamtamasyz etý salasyndaǵy is-sharalardy iske asyrý jónindegi qyzmetin úılestirý;

2) ulttyq qaýipsizdikti qamtamasyz etý jáne Qaýipsizdik Keńesiniń sheshimderin iske asyrý maqsatynda quqyq qorǵaý jáne arnaýly memlekettik organdardyń qyzmetin úılestirý;

3) el damýynyń asa mańyzdy baǵyttary boıynsha memlekettiń strategııalyq qujattarynyń oryndalý jaı-kúıine monıtorıng júrgizý jáne baǵalaý;

4) memlekettik baǵdarlamalardy, zań jobalaryn, mańyzdy syrtqy saıası jáne memlekettik máni bar ózge de bastamalardy, sondaı-aq eldegi jaǵdaıdyń damýyn, álemdik jáne óńirlik úrdisterdi keshendi taldaý jáne baǵalaý, ulttyq qaýipsizdiktiń ishki jáne syrtqy qaterlerin boljaý, olardyń aldyn alý jáne olardy beıtaraptandyrý jónindegi usynystardy ázirleý jáne sharalardy aıqyndaý;

5) Qazaqstan Respýblıkasy Úkimetiniń ulttyq qaýipsizdikti, qorǵanys qabiletin, quqyqtyq tártipti qamtamasyz etý salasyndaǵy qyzmetiniń nátıjeleri men negizgi baǵyttary týraly jyl saıynǵy baıandamasyn tyńdaý;

6) eldiń ulttyq qaýipsizdigi men qorǵanys qabiletin qamtamasyz etý salasyndaǵy memlekettik saıasatty iske asyrý máseleleri boıynsha memlekettik organdardyń birinshi basshylaryn tyńdaý;

7) Qazaqstan Respýblıkasynyń ulttyq qaýipsizdikti, qorǵanys qabiletin jáne quqyqtyq tártipti qamtamasyz etý salasyndaǵy zańdarynyń oryndalýyn, onyń ishinde osy maqsattarǵa jumsalatyn qarajattyń tıimdi paıdalanylýyn baqylaýdy uıymdastyrý;

8) ortalyq jáne oblystardyń, respýblıkalyq mańyzy bar qalalardyń jáne astananyń jergilikti atqarýshy organdarynyń, sondaı-aq Qazaqstan Respýblıkasynyń Prezıdentine tikeleı baǵynatyn jáne esep beretin memlekettik organdardyń birinshi basshy laýazymdaryna taǵaıyndaýǵa usynylatyn kandıdatýralardy talqylaý;

9) Qazaqstan Respýblıkasynyń zańnamasyna sáıkes ózge de fýnksııalar.

Zańmen Qaýipsizdik Keńesi Tóraǵasynyń jáne onyń músheleriniń ókilettikteri belgilenedi, sondaı-aq Qaýipsizdik Keńesi men onyń Apparatynyń qyzmetin uıymdastyrý retteledi.

Senat otyrysynda «Qazaqstan Respýblıkasynyń keıbir zańnamalyq aktilerine Qazaqstan Respýblıkasy Qaýipsizdik Keńesiniń qyzmeti máseleleri boıynsha ózgerister men tolyqtyrýlar engizý týraly» zań eki oqylymda qaralyp, qabyldandy.

Bul zańmen elimizdiń Bıýdjet kodeksine, «Qazaqstan Respýblıkasynyń ulttyq qaýipsizdigi týraly» jáne «Quqyqtyq aktiler týraly» zańdaryna ózgerister men tolyqtyrýlar engizý usynyldy.

Atap aıtqanda, Bıýdjet kodeksine Qazaqstan Respýblıkasy Qaýipsizdik Keńesiniń Apparatyna strategııalyq josparlar ázirleý týraly talap qoıylmaıtyny týraly tolyqtyrý engizý kózdelip otyr.

«Quqyqtyq aktiler týraly» zańǵa Qaýipsizdik Keńesi Tóraǵasynyń aktileri normatıvtik quqyqtyq aktiler satysynan tys turatynyn kózdeıtin tolyqtyrý engiziledi.

Palata «1992 jylǵy 6 shildedegi Táýelsiz Memleketter Dostastyǵy Ekonomıkalyq Sotynyń mártebesi týraly kelisimge ózgerister engizý týraly hattamany  ratıfıkasııalady.

Hattama TMD Ekonomıkalyq Sotynyń kyzmetin «ad hoc» kaǵıdaty boıynsha jańa jumys ictey sıpatyna kóshirý arqyly jetildirý maqsatynda ázirlengen bolatyn. Bul jumys ictey sıpaty turaqty negizde jumys isteıtin Sot tóraǵasyn qospaǵanda, sýdıalardyń naqty daýdy qaraý kezindegi ǵana qyzmetin kózdeıdi.

Mundaı jumys sıpaty Ekonomıkalyq Sotty kútip-ustaýǵa jumsalatyn shyǵystardy qysqartýǵa múmkindik beredi, bul TMD organdarynyń biryńǵaı bıýdjetinen qarajatty tıimdi paıdalanýǵa ákeledi.

Palata otyrysynda «Qazaqstan Respýblıkasynyń keıbir zańnamalyq aktilerine zııatkerlik menshik calasyndaǵy zańnamany jetildirý máseleleri boıynsha ózgerister men tolyqtyrýlar engizý týraly» zań jobasy birinshi oqylymda qaraldy.

Bul qujattyń maqsaty zııatkerlik menshik salasyndaǵy zańnamany odan ári jetildirý, zııatkerlik menshik nysandaryn tirkeý rásimderin ońaılatý, quqyqtyq olqylyqtardy joıý, sondaı-aq zııatkerlik menshikti qorǵaý salasyndaǵy ákimshilik kedergiler týyndatyn erejelerdi alyp tastaý bolyp tabylady.

Azamattyq kodeks pen «Taýar tańbalary, qyzmet kórsetý tańbalary jáne taýar shyǵarylǵan jerlerdiń ataýlary týraly» zańǵa quqyq ıelenýshiniń taýar shyǵarylatyn jerdiń ataýyn paıdalaný quqyǵyn buzǵan tulǵadan shekken zalaldardyń ornyna sot belgilegen kólemde ótemaqy tóleýdi talap etý quqyǵyn kózdeıtin tolyqtyrý engiziledi.

Ýákiletti organnyń avtorlyq quqyqpen qorǵalatyn týyndylarǵa quqyqtardy tirkeý, ónerkásip menshigindegi nysandarǵa qorǵaý qujattaryn tirkeý men berý jónindegi quzyretin saraptama uıymyna («Ulttyq zııatkerlik menshik ınstıtýty» RMK) berý usynylyp otyr. Osyǵan baılanysty elimizdiń Salyq kodeksine ýákiletti organnyń joǵaryda aıtylǵan is-áreketi úshin memlekettik bajdy alyp tastaý bóligine túzetýler engiziledi.

Zańnamalyq aktilerge kommersııalyq emes uıymdardyń qyzmeti máseleleri boıynsha túzetýler qabyldandy.

Qujattyń maqsaty memlekettik áleýmettik tapsyrys salasyndaǵy zańnamany memlekettik áleýmettik tapsyrysty iske asyrýdyń tıimdiligi men ashyqtyǵyn arttyrý, sondaı-aq ýákiletti organǵa málimetter beretin kommersııalyq emes uıymdardyń tizbesin ońtaılandyrý arqyly jetildirý bolyp tabylady.

Qujat birqatar zańnamalyq aktilerdiń mazmunyna ózgeris engizedi.

Ákimshilik quqyq buzýshylyq týraly kodekske túzetýler sýbektilerdiń kommersııalyq emes uıymdar týraly zańnamasyn buzǵany úshin ákimshilik jaýaptylyǵyn naqtylaýǵa baǵyttalǵan.

«Qazaqstan Respýblıkasyndaǵy memlekettik áleýmettik tapsyrys, úkimettik emes uıymdarǵa arnalǵan granttar jáne syılyqaqylar týraly» zańǵa jańa «memlekettik áleýmettik tapsyrysty qalyptastyrý» jáne «memlekettik áleýmettik tapsyrystyń nátıjelerin baǵalaý» uǵymdary engiziledi. Memlekettik áleýmettik tapsyrysty qalyptastyrý jáne onyń nátıjelerin baǵalaýdy júzege asyrý bóliginde ýákiletti organ men memlekettik organdardyń quzyreti naqtylandy.     

«Kommersııalyq emes uıymdar týraly» zańǵa ýákiletti organǵa málimetter beretin úkimettik emes uıymdardyń tizbesin qysqartý maqsatynda túzetýler engiziledi.

«Qazaqstan Respýblıkasynyń Ulttyq kásipkerler palatasy týraly» zańǵa Ulttyq kásipkerler palatasynyń Úkimetpen jáne memlekettik organdarymen ózara is-qımyly máseleleri boıynsha ózgerister men tolyqtyrýlar engiziledi.

«Tutynýshylardyń quqyqtaryn qorǵaý týraly», «Memlekettik kórsetiletin qyzmetter týraly» jáne «Memlekettik jastar saıasaty týraly» zańdarǵa «Qazaqstan Respýblıkasyndaǵy memlekettik áleýmettik tapsyrys, úkimettik emes uıymdarǵa arnalǵan granttar jáne syılyqaqylar týraly» zańǵa engizilgen ózgeristerge sáıkes keltirý bóligine túzetýler engizildi.

Otyrys barysynda senatorlardyń depýtattyq saýaldary jarııa etildi. Senator Birǵanym Áıtimova orta mektepter muǵalimderiniń eńbekaqysyn kóterý jáne mektepte tamaqpen qamtamasyz etýdegi ózekti máseleler týraly; Nurlan Qylyshbaeva «Qorǵas» shekara mańyndaǵy yntymaqtastyq halyqaralyq ortalyqtyń qyzmeti týraly; Murat Baqtııaruly ótken ǵasyrdaǵy halqymyz bastan kesheken qýǵyn-súrgin qasireti men asharshylyq qurbandaryna resmı quqyqtyq, saıası baǵa berý jáne asharshylyqtyń qurbany bolǵan otandastarymyzdyń memlekettik reestrin jasaý máselelerin kóterdi.