Sonaý sekseninshi jyldardyń orta sheninde elimizdiń mádenı-rýhanı ómirine mol úles qosqan ónerli otbasylar kóp-aq edi. Jasy jer ortasynan asqan otaǵasynan bastap aıaǵyn apyl-tapyl basqan baldyrǵandarǵa deıin qosyla shyrqap, tal boılaryndaǵy tamasha ónerlerin ortaǵa salyp ulttyq ónerdiń úrdisin bekem jalǵastyryp jatatyn. Nege ekenin kim bilsin, sońǵy kezde osy bir ádemi úrdis sırep qalǵan tárizdi. Áıtpese zamanynda respýblıka kóleminde Dáribaev, Altaev, Baıyrbekovter tárizdi otbasylyq ansamblderdiń ádemi óneri áli kúnge deıin ónerqumar qaýymnyń jadynda.
Ejelden án-jyrdyń altyn besigi atanǵan Kókshe óńirinde de baǵaly bastama jalǵasyn taýyp, el ishin áýelegen án men kúmbirlegen kúı kernep jatatyn. Ásirese oblys ortalyǵyndaǵy Nurmyshevtar, Hýshevtar, Aıyrtaý aýdanyndaǵy Syrymbet eldi mekeninde turatyn Muqyshevtar, Lenıngrad aýdanyndaǵy Hasenovter jáne de til ushyna ilikpeı jatqan ózge de ónerli otbasylyq ansamblder qandaı edi, shirkin. Halyq shyǵarmashylyǵy ortalyǵy ónerli otbasylardyń shyǵarmashylyq ósý deńgeıi, talanty men taǵylymy týraly arnaıy plakattar shyǵaryp, jınaqtar daıyndap, jergilikti baspasózde ózgege úlgi etip dáriptelip jatýshy edi.
– Zamanynda bul taraptan qoldaý jaqsy boldy, – deıdi ánshi Qaıranas Muqyshev, – án ushyp, óleń qonǵan ólkeden bolǵandyqtan ba eken, álde ata-babamyzdan qanda bar qasıet be áıteýir bizdiń otbasynda barlyǵy ónerge jaqyn boldy. Perzentterimniń keıbiri án shyrqasa, kishkentaı balapandarymnyń bári derlik bı bıleıtin. Úıdiń ishi keshkilik óz aldymyzǵa bir óner oshaǵy tárizdi bolýshy edik. Balalar birin-biri kórip ósedi emes pe? Barlyǵy da dombyra tartty, san túrli mýzykalyq aspaptarda oınady.
Saǵynyshtyń samaly esip turǵan osy bir aýyz sózden keıin oblys óńirindegi otbasylyq ansamblderdi indettik. Bireýin taptyq. Qııandaǵy Ereımentaý aýdanynan. Baǵzydan kele jatqan baǵaly úrdisti jalǵap at tuıaǵy jetetin jerdegi dúıim elge ómirsheń ónerimen tanylǵan Barlybaevtar otbasy birinen-biri ótken ónerpaz bolyp shyqty. Mundaıda atam qazaq «uıada ne kórseń, ushqanda sony ilersiń» demeı me. Kórgen, ilgen. Bir-birimen jalǵasa jarysqan. Sol qyzyǵýshylyqtyń arqasynda uly ónerdiń kishkentaı talshyqtary sabaqtalǵan. Shańyraq ıesi Sapar Ibragımuly óziniń negizgi sharýasynan basqa aýdandaǵy «Baldáýren» vokaldyq tobynyń jetekshisi eken. Otbasylyq ansambl aýdandyq, oblystyq baıqaýlardy bylaı qoıǵanda respýblıkada top jarypty. Sapardyń ózi «segiz qyrly, bir syrly» azamat. О́z janynan án de shyǵarady. Qos qyzǵaldaǵy Alına men Karınasy aýdanda ótetin mádenı kópshilik sharalardan qalǵan emes. Bireýi tamyljytyp án salsa, endi bireýi náshine keltire bı bıleıdi. Al otaǵasynyń zaıyby Elena Aleksandrovna bolsa shuǵylaly bıdiń shýaǵyn tókken myń buralǵan bıshi. Aýdandaǵy «Hanıs» bı tobynyń jetekshisi. О́z otbasynyń ǵana emes, talaby men yntasy bar, bıge qumar balalardy baýlyp júr.
Zaıyry otbasynyń bosaǵasynyń berik bolýyna ónerdiń de yqpaly zor bolýy kerek. Áıtpese qazirgi kúni búgin úılene salyp, erteń ajyrasyp jatatyndardyń kóp kezdesetin bir syltaýy bar. Ol «minezimiz jaraspady».
Demek, otbasylyq ansambl jalǵyz ónerge ǵana emes, birlikke, otbasyndaǵy yntymaqqa da qaltqysyz qyzmet etedi eken. Tek sol yqpaly zor otbasylyq ansamblderdiń dál qazir orny oısyrap tur.
Baıqal BAIÁDIL,
«Egemen Qazaqstan»
Aqmola oblysy