16 Jeltoqsan, 2018

Tarıhshylar «Táýelsizdik – basty qundylyq» taqyrybynda otyrys ótkizdi

570 ret
kórsetildi
4 mın
oqý úshin

«Ǵylym ordasynyń» konferens-zalynda Táýelsizdik kúnine oraı  «Táýelsizdik – basty qundylyq» taqyrybynda otyrys ótti.

Tarıhshylar «Táýelsizdik – basty qundylyq» taqyrybynda otyrys ótkizdi

Otyrys barysynda Shoqyn Ýálıhanov atyndaǵy Tarıh jáne etnologııa ınstıtýtynyń  2018 jylǵy qyzmetine toqtalǵan ınstıtýt dırektory Zııabek Qabyldınov QR BǴM Ǵylym komıtetiniń qoldaýymen ǵylymı irgeli jobalardyń, maqsatty nysandyq qarjylandyrylatyn jobalardyń jáne memlekettik tapsyrmalar negizinde júzege asyrylǵan jobalardyń artýy nátıjesinde ınstıtýttyń qarjylyq áleýetiniń 19 ese óskendigin atap ótti. Sonyń nátıjesinde ǵalymdardyń jalaqysyn kóterip, ýaqtyly berilýine jaǵdaı jasaldy. Bul óz kezeginde eńbek ónimdiligine áser etip, ǵylymı eńbekterdiń shyǵarylymyn eki esege ulǵaıtty. Halyqaralyq 7 tilde shyǵatyn ǵylymı jýrnal «Otan tarıhy» siltemelik kórsetkishi joǵary álemdik Skopýs bazasyna enýge daıyndalýda, tarıh salasyndaǵy analogy joq, QR BǴM ǴK bilim jáne ǵylym salasyn baqylaý komıtetinde tirkelgen «e-history.kz» (edu.e-history.kz) elektrondyq ǵylymı jýrnaly da ınstıtýt qyzmetkerleriniń kúshimen shyǵarylýda. Buryn daǵdarysqa ushyrap toqtap qalǵan kásipodaq uıymy men ardagerler keńesi, Úılestirý keńesi qaıta ashyldy. Ǵalymdardyń ǵylymı jumystarynyń nátıjeleri bolyp tabylatyn monografııalyq eńbekterin shyǵarýǵa bıýdjette qarjy qarastyrylmaǵandyqtan, olardy kásipkerlerdiń demeýshiligimen shyǵarý úshin arnaıy «Qamqorshylar Keńesi» quryldy. Nátıjesinde birneshe kitaptar úlken tırajben shyǵarylyp, respýblıkanyń kitaphanalaryna taratyldy. Memleket qamqorlyǵy arqasynda ınstıtýttyń 6 jas ǵalymdaryna (35 jasqa deıingi) QIK arqyly paıyzsyz nesıege páterler berilgendigin jáne áleýmettik jaǵdaı tómen 8 qyzmetkerge kásipodaq pen ınstıtýt tarapynan kómek retinde bir aılyq jol júrý aqysy tólenip otyrǵanyn baıandady. Ǵylymǵa degen jastardyń yntasyn arttyrý úshin E.Bekmahanov atyndaǵy «Úzdik tarıhshy» baıqaýy ótkizilip, demeýshilerdiń kómegimen júlde qory 600000 teńgege kóterilip, Qazaqstannyń túkpir-túkpirinen kelgen jastardyń ǵylymı jumystary iriktelip, qarjylaı marapattalǵanyn atap ótti.

Odan keıin ınstıtýt dırektory Zııabek Qabyldınovtyń «Sýltanmamet: gosýdarstvennyı deıatel, dıplomat ı batyr» jáne «History of Astana»  kitaptarynyń tanystyrylymy ótti.

Instıtýt jetistikteriniń kórinisi retinde otyrys barysynda dırektordyń orynbasary Áýezhan Shashaev memlekettik marapattaýlarǵa toqtalyp, ınstıtýttyń Bas ǵylymı qyzmetkeri, t.ǵ.d., Ahmet Toqtabaıǵa QR BǴM Ǵylym komıtetiniń Qazaqstan Respýblıkasy Táýelsizdigi kúnine  oraı «Qazaqstan Respýblıkasynyń ǵylymyn damytýǵa sińirgen eńbegi úshin» tósbelgisin» jáne ınstıtýtynyń jetekshi ǵylymı qyzmetkeri, t.ǵ.k., dosent Fakııa Shamshıdenovaǵa QR BǴM Alǵysyn saltanatty túrde tabystady. Jetekshi ǵylymı qyzmetker Álimǵazy Dáýlethan Sh. Sh. Ýálıhanov atyndaǵy Tarıh jáne etnologııa ınstıtýtynyń «Qurmetti professory» atańyna ıe boldy.

Is-shara aıasynda QR Prezıdenti Arhıviniń dırektory Jámıla Ábdiqadyrova Elbasynyń «Uly dalanyń jeti qyry» baǵdarlamalyq maqalasyndaǵy jańa mindetterdi júzege asyrý barysyndaǵy QR Prezıdenti Arhıvi men Sh.Sh. Ýálıhanov atyndaǵy Tarıh jáne etnologııa ınstıtýty arasyndaǵy yntymaqtastyq týraly baıandasa, dırektordyń ǵylym jónindegi orynbasary Saıym Borbasov Birinshi Prezıden qorynyń bas júldegeri retinde ınstıtýttyń «Jas ǵalymdar keńesi» marapattalǵany týraly aıta kele, jas býyn tarıhshylardyń ǵylymı dástúrdi úzbeı kele jatqanyna maqtanyshpen toqtaldy.

Instıtýt dırektory Zııabek Qabyldınov «Instıtýttyń úzdik jas tarıhshysy» baıqaýynyń qorytyndysyn jarııalap, jeńimpazdy tós belgimen jáne demalys ornyna beriletin sertıfıkatpen marapattady.

Belgili ǵalymdar, Bolat Kómekov, Baǵdat Ábishova, Klara Hafızova, B. Tursynbaev, Raqymǵalı Qul-Muhamed, R.R. Shaıahmetov  jáne de Astana, Atyraý, Shymkent, Almaty jáne taǵy basqa qalalardyń joǵarǵy oqý oryndary men ǵylymı zertteý mekemelerinin ǵalymdary, oqytýshy-professorlary, doktorantar men magıstranttary, t.b. qatysty.

Elvıra SERIKQYZY,

«Egemen Qazaqstan»

ALMATY