«Depýtattyq saýalǵa Eýrazııalyq ekonomıkalyq odaqqa múshe elderden satyp ákelinip jatqan ábden tozyǵy jetken eski kólikter sebepshi boldy. Máselen, Batys Qazaqstan oblysy Reseıdiń birqatar óńirimen shekaralasyp jatqany belgili. Eki el arasynda saýda-sattyq jyl saıyn artýda. EAEO aýmaǵyndaǵy shekaralardan árli-berli ótý biraz jeńildegennen keıin, alys-beris te, barys-kelis te jaqsara tústi. Sonyń bir aıǵaǵy - sońǵy jyldary Batys Qazaqstan oblysynda tirkelgen avtomobılderdiń sany kúrt ósýde. Búginde oblysta 143 myńnan astam kólik tirkelse, sońǵy bes jylda 43 myńǵa óskeni anyqtaldy. Árıne, bul qýantarlyq jaǵdaı, biraq sol Reseıden satyp ákelinip jatqan eski kólikter esh jerde tirkelmeı, jol erejesin buzýǵa ábden áýestenip ketkeni halyqty jáne quqyq qorǵaý organdaryn ábigerge salýda», - dedi depýtat Narıman Tóreǵalıev.
Onyń aıtýynsha, 2018 jyly oblys aýmaǵynda 3 724 ártúrli jol-kólik oqıǵasy oryn alǵan bolsa, sonyń ishinde 583-i sheteldik kólikterdi tizgindegenderdiń úlesinde. Solardyń 102-si jol-kólik oqıǵasy bolǵan jerden qashyp ketken.
«Osyndaı kólikterge qatysty jol erejelerin buzýshylardy anyqtaý óte qıynǵa soǵýda. Olardy tirkeý nemese baqylaý máseleleri zańdy túrde rettelmegendikten, qashyp ketken kólikterdi izdestirý ońaıǵa soqpaı otyr jáne ákimshilik shara qoldaný múmkindigi de shekteýli. Sebebi kóliktiń ıesi sheteldik azamat, al bizde ol mashınanyń ıesi kim ekeni belgisiz. Osyndaı ıesiz kólikter ártúrli qylmysqa barýshylar úshin de qolaıly ekeni daýsyz», - dedi ol.
Senator oblysta tirkelmegen sheteldik nómirmen júrgen kólikter jolaýshylar tasýmen qatar, júk tasymalymen de aınalysyp jatqanyn jetkizdi. Olar tirkelgen jeri boıynsha tehnıkalyq baıqaýdan ótýge tıisti kólikter, al is júzinde tek qoldarynda talondary bar. Al olardyń naqty tehnıkalyq baıqaýdan ótkenin anyqtaý múmkin emes.
«Osy atalǵan jaǵdaı tek Batys Qazaqstan oblysyna ǵana tıesili másele emes, bul barlyq Eýrazııalyq ekonomıkalyq odaqqa múshe eldermen shekaralas jatqan Atyraý, Aqtóbe, Shymkent, Taraz, О́skemen, Qostanaı, Petropavl, Pavlodar qalalarynda jáne Astana qalasynda oryn alyp otyrǵan jaǵdaı. Sońǵy kezderi Armenııa, Qyrǵyzstan elderinen de óte kóp eski jeńil kólikter satyp ákelinýde. Shet memleketterden Qazaqstanǵa jetkizilgen kólikterdi tirkeýge alý qoldanystaǵy zańmen belgilenbegendikten, osy eski kólikterdiń sanyn anyqtaý da múmkin bolmaı otyr. Bul az bolǵandaı, zańsyz kólikter Mońǵolııadan da ákelinýde», - dedi Narıman Tóreǵalıev.
Statıstıkalyq málimetke qaraǵanda, 2018 jyldyń 1 jeltoqsanyna tirkelgen jeńil kólikterdiń sany 4 mln 48 myń birlikke jetken, sonyń 63,5 paıyzy paıdalaný merzimi 10 jyldan asqan kólikter. Demek, elimizdegi avtomobıl parkiniń eskirýi ekologııalyq máselelerdi ýshyqtyra túsýimen qatar, ekonomıkalyq shyǵyndardy da eseleı túsýde.
«Sheteldik «syrty bútin, ishi tútin» jeńil kólikterdiń tizginine qanshama adamnyń ómiri táýeldi ekenin aıtpaı-aq túsinýge bolady. Adamnyń ómiri men onyń qaýipsizdigi eń basty másele ekenin atap ótkim keledi. Qurmetti Baqytjan Ábdiruly, joǵaryda baıandalǵandardyń negizinde osy máselelerdi retteýge qatysty qandaı sharalar qabyldanyp jatqany jáne qoldanystaǵy zańnamany jetildirý maqsatynda Úkimettiń ustanymy týraly aqparat berýińizdi suraımyz», - dedi depýtat.
