Kelisim 2018 jylǵy12 tamyzda Aqtaý qalasynda jasalǵan bolatyn. Kelisimniń basty maqsaty Kaspıı teńizinde Ázerbaıjan Respýblıkasynyń, Iran Islam Respýblıkasynyń, Qazaqstan Respýblıkasynyń, Reseı Federasııasynyń jáne Túrikmenstannyń qarýly kúshteri áskerı kemeleriniń júzýi men áýe kemeleriniń ushýynyń qaýipsizdigin qamtamasyz etý bolyp tabylady.
Kelisim Kaspıı teńizinde, aýmaqtyq sýlardan jáne onyń ústindegi áýe keńistiginen tys jerlerde is-qımyl jasaıtyn taraptardyń áýedegi jáne sýdaǵy áskerı kemelerine qoldanylatyn bolady.
Kelisimniń 3-babyna sáıkes Taraptar óz áskerı keme komandırleriniń 1972 jylǵy Teńizde kemeler soqtyǵysynyń aldyn alýdyń halyqaralyq qaǵıdalaryn múltiksiz saqtaýy boıynsha sharalardy qabyldaýy kerek.
Taraptardyń sýdaǵy áskerı kemeler men áýe kemeleri radıobaılanysty ornatý kezinde aǵylshyn tilindegi nemese basqa da qolaıly tilderde shaqyrý belgilerin paıdalanady.
Senator Serik Jaqsybekov zań jobasy Kaspıı mańy memleketteriniń ózara is-qımylynyń negizgi qaǵıdattaryn iske asyrýǵa baǵyttalǵanyn atap ótti.
Otyrysta sondaı-aq «Qazaqstan Respýblıkasy men Reseı Federasııasy arasyndaǵy 2013 jylǵy 24 jeltoqsandaǵy Qazaqstan Respýblıkasy men Reseı Federasııasy arasyndaǵy áskerı-tehnıkalyq yntymaqtastyq týraly shart sheńberinde beriletin áskerı maqsattaǵy ónimniń bolýyn jáne nysanaly paıdalanylýyn baqylaýdy júzege asyrý tártibi týraly kelisimdi ratıfıkasııalaý týraly» zań jobasy qaraldy.
Kelisim Shart aıasynda jetkiziletin áskerı maqsattaǵy ónimniń bolýyn jáne maqsatty paıdalanylýyn baqylaýdy júzege asyrý maqsatynda Qazaqstan men Reseı arasynda 2017 jylǵy 29 qarashada Máskeý qalasynda qol qoıylǵan bolatyn.
Kelisimniń máni taraptardyń Shart boıynsha jetkiziletin áskerı maqsattaǵy ónimniń bolýyn jáne maqsatty paıdalanylýyn baqylaýdy júzege asyrý tártibi bolyp tabylady.
Kelisimniń erejelerine sáıkes áskerı maqsattaǵy ónimdi jetkizýshi tarap áskerı maqsattaǵy ónimge baqylaýdy júzege asyrýǵa:
- ónimderdiń bolýyn jáne maqsatty paıdalanylýyn tekserýge;
- Qarýly kúshterde, basqa da áskerlerde, áskerı quralymdarda, quqyq qorǵaý organdarynda jáne arnaıy organdarda onyń maqsatty paıdalanylýyn rastaıtyn qajetti qujattardy salystyrýǵa;
- jetkizilgen ónimdi esepten shyǵarýdyń negizdiligin tekserýge quqyly.
Qazaqstan tarapynan kelisimdi iske asyrý jónindegi ýákiletti organdar Qorǵanys mınıstrligi men Sıfrlyq damý, qorǵanys jáne aeroǵarysh ónerkásibi mınıstrligi, Reseı tarapynan – Áskerı-tehnıkalyq yntymaqtastyq jónindegi federaldyq qyzmet bolyp tabylady.
Áskerı maqsattaǵy ónim jetkiziletin Taraptyń ýákiletti organy osy maqsattar úshin qalyptastyrylǵan tıisti baqylaý tobyn qabyldaýdan bas tartýǵa quqyly emes jáne onyń baqylaýdy júzege asyrýy úshin qajetti jaǵdaılar jasaýǵa mindetti.
Baqylaý 2004 jylǵy 7 shildedegi Qazaqstan men Reseı úkimetteri arasyndaǵy Qupııa aqparatty ózara qorǵaý týraly kelisimniń jáne taraptardyń áskerı maqsattaǵy ónim jetkiziletin tártiptik talaptaryn saqtaý erejelerin eskere otyryp júzege asady.
Osy Kelisimdi ratıfıkasııalaý ádettegi qarý-jaraqtyń halyqaralyq saýdasyna baqylaý ornatý jáne kúsheıtý arqyly halyqaralyq qaýipsizdikti nyǵaıtýǵa, sondaı-aq olardy zańsyz qaıta baǵyttaý men zańsyz aınalymynyń jolyn kesýge yqpal etetin bolady.
Halyqaralyq qatynastar, qorǵanys jáne qaýipsizdik komıtetiniń músheleri sol kúni elimizdiń «Syrbar» syrtqy barlaý qyzmetiniń basshylyǵymen kezdesti.
Kezdesý barysynda ulttyq qaýipsizdikti qamtamasyz etý máseleleri talqylandy. Mekeme basshylyǵy senatorlarǵa alǵa qoıylǵan mindetterdi iske asyrý barysy týraly habardar etti.
