Aımaqtar • 24 Qazan, 2019

Bas jarylyp, kóz shyqqan joq...

781 ret
kórsetildi
5 mın
oqý úshin

Jýyrda, Manash Qozybaev atyndaǵy Soltústik Qazaqstan memlekettik ýnıversıtetinde oqıtyn stýdent jastar arasynda kıkiljiń bolyp, ol áleýmettik jeliler arqyly elimizdiń barlyq túkpirine tarady. Bas jarylyp, kóz shyqpasa da onyń dúmpýi qatysqan balalardyń kóptiginen úlken shý týdyrdy.

Bas jarylyp, kóz shyqqan joq...

Kıkiljińge qatysqan stýdentterdiń bári de Petropavlǵa «Serpin – 2050» baǵdarlamasymen kelip, grantpen oqyp jatqandar. Sol baǵdarlamamen kelip oqyp jatqandar qazir  birinshi kýrsta 166, ekinshi kýrsta 358, úshinshi kýrsta 245, al tórtinshi kýrsta 204 stýdent oqyp jatyr. Bári de baǵdarlamaǵa sáıkes jataqhanamen qamtylǵan, stıpendııa alyp turady. Stýdentter elimizdiń ońtústik jáne batys oblystarynan kelgen jastar.

Biz Túrkistan oblysynan kelgen Elaman Qonysbekov, Qyzylordadan kelgen Ázimbaı Asylbek, Taldyqorǵannan kelgen Ábdáli Meıirbekpen áńgimelestik. Olardyń aıtýyna qaraǵanda kıkiljiń túkke turmaıtyn ashanadaǵy kezekke turýǵa talasýdan shyqqan. Úzilis ýaqyty az, qarny ashqan stýdentterdiń bári tezirek tamaq alýǵa kımelemeıtin be edi. Sondaı kezde úshinshi kýrsta oqıtyn jáne ekinshi kýrsta oqıtyn bir-eki stýdent talasyp qalady.

Úshinshi kýrstyqtar ózderiniń eresektigin kórsetip, kúsh kórsete sóılep, Esildiń jaǵasyna jasy kishilerdi «máseleni talqylaýǵa» shaqyrǵan. Al Esil ózeni bulardyń oqý ornyna jaqyn, bıik dóńnen túse qalsa arjaǵynda jarqyrap jatyr. Kezdesetin jerge bes-alty úshinshi kýrstyqtar kelse ekinshi kýrstyqtar jataqhanadaǵy 60-70 balany bir-aq aparǵan. Ekinshi kýrstyqtardyń ózderi ǵana tutastaı bir jataqhanada turatyndyqtan «attan» degenge bári atyp shyqqan sııaqty. Alaıda balalardyń bári kezdesýge tóbelesten góri, qyzyqtaýǵa barǵan sııaqty. О́ıtkeni, polısııa da, ýnıversıtet basshylyǵy da, stýdentterdiń ózderi de eshqaısynyń qolynda qarý bolmaǵanyn aıtady.

Kezdespek bolǵan jer ózen jaǵasyndaǵy «Vostochnyı bereg» dámhanasynyń janynda. Qaptaǵan qazaq balalarynyń urys-keris jasap, jınalyp jatqanyn kórip, kafe qyzmetkerleri dereý polısııa shaqyrǵan. Sóıtip, ol jerge polısııa batalonynyń 11 avtopatrýli jiberiledi. Muny kórgen balalar tym-tyraqaı qashady. Osy kórinis beınekameraǵa túsip, jelilerge salynǵan.                                               

Polısııa departamenti baspasóz qyzmetiniń habaryna qaraǵanda 46 stýdent ustalyp, Podgornyı ýchaskelik polısııa pýnktine jáne Petropavl qalalyq PB jetkizilgen.  «Bir stýdentke emdelýdi qajet etpeıtin medısınalyq kómek kórsetildi. Taǵy bir jábirlenýshiniń beti kógergen. Atalǵan fakti QK 293-shi «Buzaqylyq» baby boıynsha sotqa deıingi tergep-tekserýlerdiń biryńǵaı tizilimine engizildi. Qazirgi ýaqytta bolǵan oqıǵanyń barlyq mán-jaıyn anyqtaýǵa baǵyttalǵan jedel-tergeý is-sharalary júrgizilýde», delingen habarlamada.

Ýnıversıtettiń tárbıe jáne áleýmettik ister jónindegi prorektory Nurlan Baıymbetovtyń aıtýyna qaraǵanda ustalǵan ekinshi kýrstyń stýdentteri jataqhanadan shyǵarylady, al kıkiljińdi bastaǵan úshinshi kýrstyń alty stýdentin oqýdan shyǵarý jóninde usynys jasalǵan. Ýnıversıtet basshylyǵy tarapynan tártiptik keńes tıisti tárbıe jumystaryn júrgizgen. Jataqhanadan shyǵarylatyn stýdentterge páter taýyp alý úshin on kún merzim berilgen.  

Mine, bar oqıǵa osy. Alaıda ony san-saqqa júgirtip, otqa maı quıýshylar kóbeıip jatyr. Atyń óshkir «dedovshına» degendi eske alyp, «sonyń nátıjesi, stýdentterdiń bir-birinen aqsha talap etýiniń kesiri, tipti ashtyqtan nanǵa talasqan» degen sııaqty aqylǵa syımaıtyn kóripkeldik aıtýshylar kóp. «Dedovshına» degen bolsa aldymen birinshi kýrstyń stýdentteri japa sheger edi ǵoı. Al nanǵa talasqan degen tipti nanymsyz. О́ıtkeni, stýdentterdiń bári 21 myń teńgeden stıpendııa alyp turady, onyń ústine úılerinen de kómek kelip turatyn kórinedi. Jaqsy oqıtyndar 24 myń teńge stıpendııa alady. Bizben sóılesken stýdentter «ashtyq degendi aýyzǵa da alýǵa bolmaıdy, bárimiz ońtústiktiń balalarymyz, aqshalarymyzdy qosyp, kezekpen tamaq istep otyramyz», dedi.

«Qulannyń qasynýyna myltyqtyń basýy» degendeı dál osy oqıǵadan keıin rektor Serik О́mirbaev ta qyzmetten ketken edi. Eki oqıǵanyń biri-birine esh baılanysy bolmasa da ásire boljalshyldar rektordy osy kıkiljińniń kesirinen ketti dep soǵýda. Al rektordyń jumystan ketý týraly aryzy bul oqıǵadan on eki kún buryn berilgen eken...

Qoryta aıtsaq, «sózde qańqý jaman, aýrýda shanshý jaman» degendeı alypqashpa áńgimege mán berýdiń keregi joq, barlyq bolǵan oqıǵa osy. Alaıda stýdentter arasyndaǵy tárbıe men tártip jumystaryn jandandyra túsý qajet sekildi.  «Serpin» baǵdarlamasyna da osynaý bolmashy kıkiljiń syzat túsire qoımas degen senimdemiz. Onyń bizdiń halqymyz úshin paıdasy zor.