Ilııas izi: «Eńbekshi qazaqtan» «Egemen Qazaqstanǵa» deıin...
Basylymnyń basqarma tóraǵasy Darhan Qydyráliniń qatysýymen I.Jansúgirovtiń mýzeıinde aqyn rýhyna taǵzym jasalyp, ádebı-sazdy kesh uıymdastyryldy. Oblystyq mádenıet basqarmasynyń qoldaýymen ótken keshte jyr qulageriniń óleńderi oqylyp, Ilııastyń jýrnalıstıka salasyndaǵy eńbekterine sholý jasaldy.
– Bul ǵasyrlyq mereıtoıdy ult tarıhynda orny bar uly tulǵalarmen baılanystyra otyryp, taǵzym, taǵylym sıpatynda ótkizip kelemiz ári bul – ańtańdaqqa toly shejire. Biz 100 jyldyq qarsańynda basylymnyń ótken tarıhyn túgendeý ústinde «Egemen Qazaqstannyń» qazaq baspasózinde repressııa daýylyna ushyraǵan gazet ekenine naqty kóz jetkizdik, – dedi aqyn mýzeıindegi keshte sóz alǵan gazet basshysy.
Rasynda, bas basylymdy basqarǵan 18 qaıratkerdiń on besi sol kezeńde atylyp, ózgesi qýǵyn-súrginge ushyraǵan. Sondyqtan gazettiń 100 jyldyq jylnamasy qazaq tarıhynan tys emes. Al Ilııas Jansúgirovtiń esimi «Egemen Qazaqstan» tamyr alatyn «Eńbekshi qazaq» gazetimen tyǵyz baılanysty. Aqyn Máskeýdegi jýrnalıstıka ınstıtýtyn aıaqtaǵannan keıin «Eńbekshi qazaq» gazetinde 3 jyl qyzmet jasaǵan. Basylymnyń mereıtoıyn Jetisý jerinde atap ótýdi Ilııas muralarymen sabaqtastyrýdyń bir sebebi osynda jatyr.
Taldyqorǵandaǵy jas aqyn-jazýshylar men zııaly qaýym ókilderi qatysqan keshte oblystyq mádenıet basqarmasynyń basshysy Márlen Kólbaev, Qazaqstan halqy Assambleıasy oblystyq hatshylyǵynyń meńgerýshisi Ǵabıt Tursynbaı, Tekeli qalasynyń ákimi Bahtııar О́nerbaev, I.Jansúgirov atyndaǵy Jetisý ýnıversıtetiniń oqytýshysy Muratbek Imanǵazınovter sóz alyp, aqyn shyǵarmashylyǵy men «Egemen Qazaqstan» gazetiniń 100 jyldyq tarıhyna qatysty áńgime órbitti.
Jas tolqyn nazaryndaǵy bas basylym
Kezekti shara I.Jansúgirov atyndaǵy Jetisý ýnıversıtetinde jalǵasty. Munda stýdentter qaýymymen kezdesti. Erkin áńgimelesý qalybyndaǵy júzdesýde jetisýlyq jastar «Egemen Qazaqstan» gazetiniń tarıhy men ult baspasózindegi ornyna, redaksııa jumysynyń ereksheligine qyzyǵýshylyq tanytyp, ınternet jýrnalıstıka men dástúrli baspasóz, qazirgi zamandaǵy álemdik trendter, shetel jýrnalıstıkasyndaǵy erekshelikter, tanymal gazetterdiń ishki ahýaly jaıynda saýal qoıdy.
– Internet tehnologııasy damyǵan zamanda jastardyń dástúrli baspasózge qyzyǵýshylyǵy tómendegenin aıtyp jatamyz. Alaıda, bizdiń stýdentterimizdiń «Egemen Qazaqstan» gazetiniń tarıhy men redaksııanyń jumysyna qyzyǵýshylyǵy zor. Jýrnalıstıka mamandyǵyn tańdaǵan jastardyń erteń sheber jazatyn kásibı jýrnalıske aınalýy úshin bilimmen qatar tájirıbe mektebi de qajet. Osy maqsatqa jetý úshin bilimgerlerdiń qazaq baspasóziniń qarashańyraǵy – «Egemen Qazaqstan» gazetine qyzyǵýshylyǵy zańdy. Júzjyldyq tarıhy bar basylymmen kezdesý ótkizýdi stýdentter ótingeli biraz ýaqyt bolǵan edi, sol mereıli sát mereıtoıy qarsańynda oryndaldy. Biz aldaǵy kezeńde bas basylymmen tyǵyz baılanysta bolamyz, – degen ýnıversıtet rektory Marat Baımyrzaev ǵylymı keńestiń sheshimimen «Egemen Qazaqstan» gazetiniń basqarma tóraǵasy Darhan Qydyrálige I.Jansúgirov atyndaǵy Jetisý ýnıversıtetiniń Qurmetti professory ataǵy berilgenin jarııalap, arnaıy belgi tapsyrdy.
Kemshilikti keıde BAQ arqyly bilemiz
Jalpy Almaty oblysynyń damý qadamdaryn «Egemen Qazaqstan» gazeti únemi jazyp, kórsetip keledi. Eldiń ıgiligine qyzmet etý – ortaq mindet.
Shara aıasynda basylymnyń basqarma tóraǵasy Darhan Qydyrálini Almaty oblysynyń ákimi Amandyq Batalov arnaıy qabyldady. Jyly shyraıly kezdesýde oblys basshysy óńirdiń áleýmettik-ekonomıkalyq damýy jóninde qysqasha áńgimeledi. Ákim aımaqtaǵy aýyl sharýashylyǵy, sonyń ishinde qant óndirisi, júgeri ósirý, mal bordaqylaý jaıyna, áleýmettik qorǵaý sharalaryna, týrızmdi órkendetý isine toqtaldy. Atqarylǵan isterdi halyqqa jetkizýdegi «Egemen Qazaqstan» gazetiniń orny erekshe ekenin de atap ótti.
– Búginde ınternet-jýrnalıstıka damydy, blogerler belsendi dep jatamyz, biraq sózi salmaqty, máselelerdi baıypty, obektıvti bere alatyn gazetterdiń orny qashanda bólek. Osyndaı basylymdar – árdaıym bizdiń basty minberimiz. Keıde aımaqtardaǵy kemshilikterdi BAQ arqyly bilip otyramyz. Bul jaǵynan bizge syn materıaldar da kómektesedi. Sebebi bizdiń barlyq jerge barýǵa múmkindigimiz bola bermeıdi. Sondyqtan sizderdiń eńbekterińizdi baǵalaımyz. Bıyl «Egemen Qazaqstan» basylymyna 100 jyl tolyp otyr. Bul – úlken beles. Mereıtoılyq sharalarǵa Almaty oblysy da belsene atsalysady. Biz óz tarapymyzdan qashanda qoldaý kórsetýge daıynbyz, – dedi óz sózinde Amandyq Batalov.
Ardager jýrnalısterge – laıyqty marapat
Ilııas Jansúgirovtiń 125 jyldyǵy men «Egemen Qazaqstan» gazetiniń 100 jyldyq mereıtoıy aıasyndaǵy shara Saltanat saraıynda gazet ardagerlerimen jáne jergilikti BAQ ókilderimen kezdesýine ulasty.
Jıynda sóz alyp, bas basylymdy 100 jyldyq mereıtoıymen quttyqtaǵan oblys ákiminiń orynbasary Batyrjan Baıjumanov:
– Bıyl «Egemen Qazaqstan» gazetiniń jaryq kórgenine 100 jyl tolyp otyr. Elbasy Nursultan Nazarbaev «Otanymyzdyń bas gazeti» dep joǵary baǵa bergen basylym ǵasyrlyq mejege úlken abyroımen jetti. Búgingi «Egemen Qazaqstan» – jańa turpatty, joǵary deńgeıdegi basylym. Elimizdiń órkendeýi men jańǵyrýynyń naǵyz jarshysy. Jetisý jeriniń jetistigi men jaǵymdy jańalyǵy 100 jyldyq tarıhy bar gazettiń betinen kórinis taýyp otyr. «Egemen Qazaqstannyń» Almaty oblysyndaǵy menshikti tilshisi bolyp qyzmet etken gazet ardagerleri men jýrnalısterdiń qalamynan týǵan maqalalar bizdiń barlyq saladaǵy tabysymyzdy baıtaq elimizge pash etti. Ár jyldary gazet tilshisi bolǵan Batyq Májıtuly, Kúmisjan Baıjan, Nurbol Áldibaev, Almas Núsip sııaqty qalamy júırik jýrnalısterdiń eńbegin Jetisý oqyrmandary joǵary baǵalaıdy, – dedi.
Saltanatty sharada basylym basshysy gazette ár jyldary eńbek etken Ǵaıys Egemberdıev, Álı Ysqabaı, Batyq Májıtuly, Kúmisjan Baıjan, Nurbol Áldibaev sııaqty ardager jýrnalısterge qurmet kórsetip, «Egemen Qazaqstan» gazetine 100 jyl» mereıtoılyq medalimen marapattady.
Almaty oblysy