2013 jylǵy 29 qańtar, Astana, Úkimet Úıi
«Bırja saýdasynyń úlgi erejesin bekitý týraly»
Qazaqstan Respýblıkasy Ykimetiniń 2009 jylǵy 8 jeltoqsandaǵy № 2042 qaýlysyna ózgeris engizý týraly
Qazaqstan Respýblıkasynyń Úkimeti qaýly etedi:
1. «Bırja saýdasynyń úlgi erejesin bekitý týraly» Qazaqstan Respýblıkasy Ykimetiniń 2009 jylǵy 8 jeltoqsandaǵy № 2042 qaýlysyna (Qazaqstan Respýblıkasynyń PÚAJ-y, 2009 j., № 57, 498-qujat) mynadaı ózgeris engizilsin:
kórsetilgen qaýlymen bekitilgen Bırja saýdasynyń úlgi erejesi osy qaýlyǵa qosymshaǵa sáıkes jańa redaksııada jazylsyn.
2. Osy qaýly alǵashqy resmı jarııalanǵan kúninen bastap kúntizbelik on kún ótken soń qoldanysqa engiziledi.
Qazaqstan Respýblıkasynyń Premer-Mınıstri S.AHMETOV.
Qazaqstan Respýblıkasy Úkimetiniń 2013 jylǵy 29 qańtardaǵy №59 qaýlysyna qosymsha
Qazaqstan Respýblıkasy Úkimetiniń 2009 jylǵy 8 jeltoqsandaǵy № 2042 qaýlysymen bekitilgen
Bırja saýdasynyń úlgi erejesi
1. Jalpy erejeler
1. Osy Bırja saýdasynyń úlgi erejesi (budan ári - Úlgi ereje) «Taýar bırjalary týraly» 2009 jylǵy 4 mamyrdaǵy Qazaqstan Respýblıkasynyń Zańyna sáıkes ázirlendi jáne bırjalyq taýarlarmen bırjalyq mámilelerdi jasaý kezindegi taýar bırjasynyń músheleri qyzmetiniń tártibin aıqyndaıdy.
2. Úlgi ereje negizinde árbir taýar bırjasy óziniń Bırja saýdasynyń erejesin (budan ári - Bırjanyń erejesi) ázirleıdi jáne bekitedi.
3. Osy Úlgi erejede paıdalanylatyn negizgi uǵymdar:
1) ashý baǵasy - bırjalyq saýda bastalatyn baǵa ne naqty bırjalyq saýdada naqty bırjalyq taýar (taýarlar toby) boıynsha birinshi bırjalyq mámile jasalǵan baǵa;
2) bırjalyq taýardy satýǵa (satyp alýǵa) arnalǵan ótinim - Úlgi erejege sáıkes bırjalyq mámile jasaý úshin qajetti barlyq jaǵdaılardy qamtıtyn bırjalyq saýda-sattyqtarǵa qatysýshynyń bırjalyq taýardy satyp alý (satý) týraly usynysy (oferta) nemese bırjalyq saýda-sattyqtarǵa qatysýshynyń bırjalyq taýardy satyp alý (satý) týraly usynysty qabyldaýy týraly habarlamasy (aksept);
3) bırjalyq broker (budan ári - broker) - saýda qyzmetin retteý salasyndaǵy ýákiletti organ beretin lısenzııa negizinde Qazaqstan Respýblıkasynyń zańnamalyq aktilerine sáıkes taýar bırjasynda óz qyzmetin júzege asyratyn, aksıonerlik qoǵamnyń nemese jaýapkershiligi shekteýli seriktestiktiń uıymdyq-quqyqtyq nysanynda qurylatyn jáne klıenttiń tapsyrmasy boıynsha sonyń esebinen jáne múddesi úshin bırjalyq taýarmen mámileler jasaıtyn zańdy tulǵa;
4) bırjalyq dıler (budan ári - dıler) - saýda qyzmetin retteý salasyndaǵy ýákiletti organ beretin lısenzııa negizinde Qazaqstan Respýblıkasynyń zańnamalyq aktilerine sáıkes taýar bırjasynda óz qyzmetin júzege asyratyn, aksıonerlik qoǵamnyń nemese jaýapkershiligi shekteýli seriktestiktiń uıymdyq-quqyqtyq nysanynda qurylatyn jáne óziniń múddesi úshin jáne óziniń esebinen, sondaı-aq klıenttiń tapsyrmasy boıynsha bırjalyq taýarmen mámileler jasaıtyn zańdy tulǵa;
5) bırjalyq taýar - aınalymnan alynyp tastalmaǵan nemese aınalymda shektelmegen taýar, onyń ishinde jyljymaıtyn múlikti jáne zııatkerlik menshik obektilerin qospaǵanda, taýar bırjasy bırjalyq saýdaǵa jibergen merzimdi kelisimshart;
6) bırjalyq saýda-sattyq - bırjalyq taýarlar boıynsha mámileler jasaýǵa baǵyttalǵan Bırja erejesi sheńberinde júrgiziletin prosess;
7) bırjalyq alym - taýar bırjasy bırjalyq saýda-sattyqty uıymdastyrý úshin alatyn komıssııa;
8) eseptik uıym - bank nemese onymen taýar bırjasy jáne (nemese) klırıngtik ortalyq bırjalyq saýda-sattyq ótkizý kezinde ózara is-qımyl jasaý tártibi jáne bırjalyq saýda-sattyqta jasalǵan mámileler boıynsha esepterdi júzege asyrý týraly sharttar jasaǵan banktik operasııalardyń jekelegen túrlerin júzege asyrýshy uıym;
9) klıent - bırjalyq taýarmen mámileler jasaý úshin broker jáne (nemese) dıler kórsetetin qyzmetterdi paıdalanatyn jeke nemese zańdy tulǵa;
10) klassıkalyq saýda rejımi – birin-biri biletin satyp alýshylar men satýshylar arasynda bırjalyq taýardyń sharttyq baǵasy boıynsha ataýly mámileler jasalatyn saýda rejımi;
11) qosarlanǵan qarsy aýksıon rejımi – satýshylar men satyp alýshylar básekelestigi nátıjesinde bırjalyq mámileler jasyryn túrde jasalatyn, al bırjalyq taýarǵa baǵa suranys pen usynystyń tepe-teńdik deńgeıinde belgilenetin saýda rejımi;
12) makler - bırjalyq saýda-sattyqtarǵa qatysýshylar jasaǵan bırjalyq mámilelerdi tirkeýdi júzege asyrýǵa ýákiletti taýar bırjasynyń qyzmetkeri;
13) merzimdi kelisimshart – oryndaý