Qaıtalap aıtamyn, Qazaqstannyń Tuńǵysh Prezıdenti Nursultan Nazarbaevtyń tusynda júzege asyrylǵan reformalarǵa qoldaý bildirdim.
90-jyldardyń ortasynda meniń tarapymnan ótkir qarsylyqtar men pikir qaıshylyqtary bolǵanyn da aıtýǵa tıispin.
Men saıasatta jańa tulǵa emespin. О́tken ǵasyrdyń 70-jyldarynyń basynan 80-jyldarynyń sońyna deıin Azııa jáne Afrıka elderimen baılanys boıynsha Keńestik komıtet tóraǵasynyń orynbasary boldym. KSRO osy komıtet arqyly ult-azattyq qozǵalystarǵa dem berip, kómektesetin. Kómek naqty – qarjylaı, qarýmen jáne basqadaı túrde. Joǵaryda atalǵan kontınentterdiń elýden astam elinde boldym, ult-azattyq qozǵalystardyń basshylarymen aralastym, keıinirek olardyń birqatary jańadan paıda bolǵan memleketterdiń basshylary boldy.
Angola, Mozambık, Namıbııa, Ońtústik Afrıka, Rodezııa (Zımbabve) sııaqty elderdiń táýelsizdikke qol jetken kezeńiniń alǵashqy aptalaryna, alǵashqy aılaryna kýá boldym. Araǵa jyldar salyp qaıta kelgende táýelsizdiktiń qorytyndysyn da kórdim. Azamattyq soǵys, prezıdenttik oryntaq úshin taıpaaralyq tartystar, uzaqqa sozylǵan ashtyq. Jergilikti patshasymaqtardyń mádenıetsiz saıasaty «demokratııa», «bostandyq», «táýelsizdik» dep atalatyn, uran bolýǵa laıyq uǵymdardy joqqa shyǵardy. Men bul arada dekolonızasııa ıdeıasyn qosa aıtýǵa da júreksinip turmyn.
1990 jyldardyń bas kezindegi táýelsizdik, demokratııa uǵymy TMD keńistigindegi elderde jeńil synaqtan ótken joq. Qazir de ońaı emes. Jalpy, memleketterdiń tarıhynda táýelsizdigin jarııalaýdan ony saqtap qalý, baıandy etý qıyn. Búgin mende birsypyra jaıttardy salystyra qaraýǵa múmkindik bar. Árbir qoǵamnyń jáne saıası elıtalardyń tarıhı reformalarǵa daıyndyǵy týraly tujyrym jasaýǵa da bolady. Muny keıinge qaldyrmaı qazir de jasaýǵa bolar edi. Biraq oǵan bizdiń qoǵam daıyn emes sııaqty. Birjaqty pikirler eshkimge qyzyq emes. Jaqyn bolashaqta, aldaǵy jıyrma jyldyqtarda «Qazaqstan Respýblıkasynyń alǵashqy Prezıdentten, al Nazarbaevtyń – qazaqtaı halyqtan joly boldy» dep batyl aıta alatyn bolashaq táýelsiz sarapshyny men jaqsy túsinemin. Qazir ondaı pikirlerge nazar aýdarmaıdy. Al bolashaqta nazar aýdaratynyna men senemin.
Oljas SÚLEIMENOV,
aqyn, Qazaqstannyń Eńbek Eri
