Aıyna – 1 mln bıoqapshyq

Birshama kásiptiń túrimen aınalysyp kórgen tájirıbeli keıipkerimiz eki jyl buryn jumysyn bastaǵan kásiporynda aı saıyn 1 mln bıoqapshyq shyǵarady. Onyń ónimi 250 kúnde shirip, topyraqqa tolyǵymen sińip ketedi eken.

«Polıetılen paketter 100 jylǵa deıin shirimeıdi, sol qalpy jata beredi. Al ór­tesek, aýaǵa zııandy zattar bóledi. Sonyń saldarynan qorshaǵan ortamyz úlken zardap shegip otyr. Biz óndirip otyrǵan qapshyqtar – zııansyz. Sondaı-aq bul qaltalarda ta­maqty saqtaý yńǵaıly. О́ıtkeni ónimniń quramynda birde-bir hımııalyq qospa joq, kerisinshe sút qyshqyly, sellıýloza men krahmal bar. Tıimdiligi de osynda. Sondyqtan da bul qapshyqtardaǵy azyq-túlikter buzylmaıdy», deıdi M.Abbasov.

Keıipkerimiz Qazaqstanda paıdaly ónim­ge degen suranystyń azdyǵyna qynjylady. Taýarynyń 90 paıyzy Reseıge, qalǵany Qytaı men Ýkraınaǵa jiberiledi. Elimizde bolmashy bóligi ǵana qalady eken. Forbes.kz portalynyń 3 jyldaı burynǵy taratqan aqparatyna qaraǵanda, bas qalada aı sa­ıyn shamamen 30 mıllıonǵa jýyq polıetılen paketter qoldanylyp, qoqys polıgondaryna jóneltiledi. Soǵan qaramastan bıoqapshyqtarǵa elordadan tapsyrys az túsedi, onyń janynda almatylyqtar eko­logııalyq taza ónimdi tutynýǵa kóbirek yqy­las tanytatyn kórinedi.

«Bizdiń turǵyndar qarapaıym polı­etılen paketke azyq-túlik saqtaýdyń aǵza­ǵa qanshalyqty zııan keltiretinin bil­meıdi. Tipti sondaı paketterdegi tamaqty mıkro­tolqyndy peshte ysytady. Mundaıda adam­dy qaterli isikke shaldyǵýǵa alyp ke­letin qaýipti zattar bólinetinin baǵamdaı ber­meıdi. Mine, sol sebepti de tegin nemese bizdiń bıoqapshyqtardyń baǵasymen salys­tyrǵanda anaǵurlym arzan polıetılen paketterdi satyp alady. Ekologııalyq taza qapshyqtarymyzdyń standartty ólshemdegi túri qazirde 50 teńge turady. Ony birneshe ret qoldanýǵa bolady. Biraq adamdar 10 teń­gelik zııandy paketti qoldanady. Son­da densaýlyǵyn, ózi jutatyn aýanyń taza­lyǵyn 40 teńgege baǵalap tur ǵoı...», deıdi M.Abbasov.

Bıoqapshyqtyń naryqtaǵy polıetılen paketterden qymbat bolý sebebi, ónimdi jasaýǵa qajetti sellıýloza men krahmal shetelden alynady. Osy bir sellıýloza men krahmal alynatyn júgeri, kartop pen maqta bizde de óndiriledi. Endeshe, ne­ge bıoqapshyqty otandyq dándi daqyl, kókó­nisterdiń krahmaly men sellıýlozasynan jasamasqa? Bul suraqqa keıipkerimiz: «Mun­daı jaǵdaıda álbette ónimniń baǵasy tu­tynýshylarǵa qoljetimdi bola túsedi. Alaıda bul úshin bizge sol júgeri, kartop pen maqtadan qajetti sellıýloza, krahmaldy alýmen aınalysatyn zaýyt ashý kerek», dep qysqa qaıyrdy. Onyń oıynsha, bunyń bári jalpy birjaqty emes, keshendi jumys pen mańyzdy sheshimder qabyldaýdy qajet etedi. Aıtalyq, elimizde tutynýshylardan aqyryndap saýda-sattyq oryndarynda polıetılen paketti kelýshilerge 10 teńgeden satyp alýdy mindettep jatyr. 5-10 teńge degen satyp alýshylardy polıetılen pa­ketterdi az paıdalanýǵa, únemdeýge nemese ekologııalyq taza qapshyqtardy tutynýǵa yqpal etpeıdi.

Eko-ambassador sóziniń sońyn: «Biz kút­ken nátıjege qol jetkizý úshin polıetılen paketterdiń baǵasyn bıoqapshyqtarmen teńestirýimiz kerek. Tutynýshynyń tańdaýy qaısysyna túsetinin sonda kóremiz. Sony­men qatar polıetılen paketterdiń zııany týraly aqparat kóbirek taratylýy tıis», dep túıindedi. Aıtpaqshy, M.Abbasov kási­bimen tabıǵatty qorǵap qana qoımaı, múm­kindigi shekteýli jandardy jumysqa alyp, áleý­mettiń áleýetin arttyrýǵa da septigin tıgizip otyr.