Abaı • 05 Jeltoqsan, 2020

Vetnamda Abaıdy “Shyǵystyń Volteri” dep atady

49 ret kórsetildi

Hanoı ulttyq pedagogıkalyq ýnıversıtetinde Abaı Qunanbaıulynyń vetnam tilinde shyqqan «Qara sózderi» kitabynyń tusaýkeseri ótti, dep habarlaıdy Egemen.kz.

«Abaı XIX ǵasyrdyń aıaǵynda, qazaq halqy tarıhı qıylysqa tap bolǵan ýaqytta shyǵarmashylyq jasady. Aqyn ózgergen álemniń dástúrli kóshpeli qoǵamdy orny tolmas kúıde joıyp jatqanyn, al halqy tarıhtyń shetinde qalmaý úshin qalyptasqan tártiptiń tolyq jańarýynan ótýi kerek ekenin óte jaqsy bildi. Mine, osy kitapta onyń otandastaryna degen úndeýi osyǵan negizdeldi», - dep atap ótti Qazaqstan Elshisi Erlan Baıjanov oıshyldyń áıgili týyndysyn tanystyrý kezinde.

Kitaptyń vetnamdyq basylymy onyń alǵysózi retinde Qazaqstan Prezıdenti Qasym-Jomart Toqaevtyń «Abaı jáne Qazaqstan HHI ǵasyrda» atty maqalasymen ashylady, sonyń arqasynda vetnamdyq oqyrman Abaı tulǵasy men onyń murasynyń qazirgi qoǵam úshin mańyzy týraly qundy oılar jınaı alady.

Dıplomattyń aıtýynsha, bul kitaptyń aýdarmasynyń tusaýkeseri Hanoı ulttyq pedagogıkalyq ýnıversıtetinde ótip jatqanynyń sımvoldyq máni bar, óıtkeni munda Abaı atyndaǵy ǵylym jáne mádenıet ortalyǵy jumys isteıdi.

 «Qara sózderdi» vetnam tilinde basyp shyǵarý – Vetnam aýdıtorııasy úshin Qazaqstan, onyń halqy, qazaq tarıhy, mádenıeti men ádebıeti týraly kóbirek bilýge taptyrmas múmkindik», – dedi ýnıversıtettiń Ákimshilik keńesiniń tóraǵasy jáne partııalyq komıtetiniń hatshysy Do Vet Hýng.

Abaı kitabynyń aýdarmashylarynyń biri, Vetnam jazýshylar odaǵynyń vetnamdyq jáne orys ádebıetterin taratýǵa qolǵabys kórsetý qory dırektorynyń orynbasary Le Dyk Man da óziniń áserimen bólisti. Kórkem aýdarma sheberi atqarylǵan jumys týraly oı qozǵaı otyryp, «aýdarma qyzmeti - bul eki ulttyń, eki mádenıettiń baılanystyrýshy kópiri, al árbir aýdarma osy kópirdiń ajyramas bóligi bolyp tabylady. Bizdiń aýdarma Vetnam men Qazaqstan arasyndaǵy osy kópirdiń alǵashqy bóligini biri bolǵanyna qýanyshtymyn».

Ho Shan Mın Ulttyq saıası akademııasynyń Halyqaralyq qatynastar departamentiniń dırektory Hoang Van Ngııa eki eldi joǵary deńgeıdegi saıası qatynastar men saýda-ekonomıkalyq baılanystar biriktiretindigin, alaıda mádenıet jáne bilim salasyndaǵy yntymaqtastyqtyń aýqymy olarǵa sáıkes kelmeıtindigin basa aıtty. Ol bul kitap osy olqylyqty ishinara toltyrady jáne odan ári vetnamdyqtar Abaı shyǵarmashylyǵyna, onyń ózin-ózi damytý, mádenıet, bilim berý jáne qoǵamdyq adamgershilik salasyndaǵy ıdeıalary men fılosofııasyna qyzyǵýshylyq tanyta bastaıdy degen senim bildirdi.

Tusaýkeserde sóz alǵan ýnıversıtettiń Tarıh fakýltetiniń dekany Dao Týan Thannyń aıtýynsha, «Abaı Qunanbaıulynyń ómiri men shyǵarmashylyǵy qazaq halqynyń ulttyq biregeılikti saqtaý, eldi jańǵyrtý jáne reformalaý jolyndaǵy tynymsyz kúresin aına sııaqty kórsetedi. Onyń oılaryn zertteı otyryp, men onyń kóptegen progressıvti ıdeıalarynyń qazirgi zamanǵa sáıkes keletindigin, dáýirinen asyp kekten kózqarastardy kórsetetindigin anyqtadym. Menińshe, Abaıdy «Shyǵystyń Volteri» dep ataýǵa bolady. Bul tulǵaaldymyzda alty keıipte kórinis tabady: fılosof, aqyn, qazaq ádebıetiniń negizin qalaýshy, kompozıtor, aýdarmashy jáne aǵartýshy».

«XIX ǵasyrdyń aıaǵy - HH ǵasyrdyń basyna jatatyn «Qara sózder» óziniń ózektiligimen tań qaldyrady. Onda ulttyq jáne álemdik mádenıetterdi ıntegrasııalaý, jastardy tárbıeleý, rýhanı tárbıe, adamgershilik jáne gýmanızm máseleleri sııaqty máseleler kóteriledi», – dep ýnıversıtettiń Fılologııa fakýltetiniń dekany Do Haı Fong ta nazar aýdartty.

«Qara sózderdiń» aýdarmasyn basyp shyǵarǵan shyǵarǵan vetnamdyq «Ádebıet» baspasynyń jetekshisi Ngýen An Vý baspadan shyqqan shet elderdiń baı jáne alýan túrli shyǵarmalar jınaǵynyń uly shyǵarma – Abaıdyń dıdaktıkalyq áńgimelerimen tolyqtyrylǵanyna qanaǵattanǵandyǵyn bildirdi.

Is-shara barysynda qatysýshylar Abaıdyń mýzykalyq murasymen tanysty, olarǵa «Kózimniń qarasy», «Aıttym sálem, Qalamqas», «Jelsiz túnde jaryq aı», «Qarańǵy túnde taý qalǵyp», «Segiz aıaq» atty eń áıgili ánderi oryndalǵan beınerolıkter kórsetildi.

Qazaq klassıginiń 175 jyldyǵyn merekeleý aıasynda Vetnamdaǵy Qazaqstan Elshiligi uıymdastyrǵan tusaý keserge ýnıversıtettiń professorlyq-oqytýshylyq quramy men stýdentteri, sheteldik elshilikterdiń dıplomattary, burynǵy KSRO elderimen dostyq toptarynyń jergilikti qaýymdastyqtarynyń jetekshileri, Vetnamnyń jetekshi aqparattyq agenttikteri men telearnalarynyń jýrnalısteri qatysty.

Sońǵy jańalyqtar

Almaty «qyzyl» aımaqqa kirdi

Aımaqtar • Búgin, 16:50

Tarazda jasyryn oıyn orny anyqtaldy

Aımaqtar • Búgin, 16:26

Aqtaýda býynsyz bala turady

Vıdeo • Búgin, 16:04

iPhone 12 densaýlyqqa zııan dep tanyldy

Tehnologııa • Búgin, 15:38

Jańa Lada Niva kóligi qurastyrylýy múmkin

Tehnologııa • Búgin, 15:26

Semeıde eki avtobýs jol apatyna tústi

Aımaqtar • Búgin, 15:18

Qudyqqa qulaǵan qunandy qutqaryp qaldy

Aımaqtar • Búgin, 13:38

Arysta joǵalǵan bir úıir jylqy tabyldy

Aımaqtar • Búgin, 13:25

Dollar qymbattady

Ekonomıka • Búgin, 11:35

Uqsas jańalyqtar