Sonymen onlaın+oflaın festıvaliniń kórmesine tanylǵany da, tanylmaǵany da bar, keskindeme, músin, kıiz taqta jáne qazaqtyń ejelgi biz keste janrlarynda iriktelgen toǵyz sýretshi – Esimǵalı Jumanov, Lılııa Pozdnıakova, Dáýrenbek Beknazarov, Almas Nurǵojaev, Dına Býksıkova, Ersaıyn Japaq, Gúljanat Qabıjanova, Georgıı Lı, Zeınelhan Muhamedjannyń týyndylary qoıylǵan.
Tikeleı translasııalanǵan kórmeniń ashylýynda óner adamdary eldegi shyǵarmashylyq klasteriniń aldynda turǵan túıtkilderdi alǵa tartyp, álemdik óner naryǵyna qosylý qajettiligin aıtady. Ol úshin qazir Batyspen básekelestikke tótep bere alatyn joǵary bilim berý júıesin jetildirý qajet. «Eger biz shyǵarmashylyq adamdary elde qalsyn desek, bul salaǵa kóp kóńil bólýimiz kerek», deıdi sýretshiler.
Qazirdiń ózinde qazaqstandyq qylqalam sheberleri shetelde suranysqa ıe. Pandemııaǵa deıin Qazaqstannyń 200-den astam sýretshisi Soltústik Kıprde iri mesenat ári kolleksıoner Sýat beı Gıýnseldiń shaqyrýymen jumys istep, túrki elderiniń qazirgi zamanǵy óner murajaıynyń qorlaryn baıytýǵa qyzmet etken. Onyń ishinde 68 sýretshi madaq-marapatpen oralypty. Osylaısha, kóne toqyma tehnıkasyn jańǵyrtqan Zeınelhan Muhamedjan 2020 jyly Kıprde ótken Halyqaralyq sýretshiler sımpozıýmynyń kúmis júldegeri, Almas Nurǵojaev kúmis laýreaty atanǵan.
Biz ónerdiń qunyn baǵalaıtyn óz bilgirlerimiz ben kolleksıonerlerimizdi ósirýimiz kerek. Mádenıet pen shyǵarmashylyqqa degen qyzyǵýshylyqtyń jalpy deńgeıin kóterýimiz qajet.
Eger kórkemóner naryǵy durys damıtyn bolsa, onda keskindemeniń ózi bıýdjetke paıdaly bola alady. Máselen, qazir Qatar memleketi altynmen jáne oblıgasııalarmen birge ónerdi uzaq merzimdi ınvestısııa retinde qarastyryp satyp alýda. Qazaqstanda ázirshe «syılyq», «tábárik» óneri basym: kartınalar arzan aqshaǵa satyp alynyp, syıǵa tartylady. Alaıda arnaıy sertıfıkattar men saraptamasyz mundaı óner týyndysynyń ınvestısııalyq tartymdylyǵy nólge teń.
Kezdesý barysynda bizdiń sýretshiler: «Eger sizde belgili avtordyń kenepteri bolsa da, ony satý úshin saraptamaǵa kóp aqsha jumsaýǵa týra keledi jáne ony Qazaqstanda jasamaıdy», deıdi.
О́ner deldaly, ónertanýshy, Mondial Art halyqaralyq akademııasy qazylar alqasynyń múshesi Dına Dýspýlova da (Fransııa) óner naryǵyndaǵy baǵa týraly sóz qozǵady. Búgingi tańda eń úzdik qazaqstandyq sheberlerdiń baǵalarynyń shegi álemdegi baǵa júıesi boıynsha $10 myńnan aspaıdy – bul álemdik aýksıon naryǵyndaǵy barlyq tranzaksııalardyń 80 paıyzǵa jýyǵy tıesili arzan óner segmentine kiredi ($50 myńǵa deıin). Bul ortasha satyp alýshylar klasyna arnalǵan. Osy tómengi baǵa dıapazony men premıým segmenti (mıllıon dollardan bastap) arasynda ortasha dıapazon (mıllıon dollarǵa deıin) bar.
Máselen, ónertanýshy Dına Dýspýlova Ǵanı Baıanovtyń týyndysy arzan baǵaǵa satyp alynyp, aýksıonda 168000 dollarǵa satylǵanyn mysalǵa keltiredi. «Qoldan-qolǵa» kartınalardy sheberhanada satyp alǵanda, siz jumystyń ınvestısııalyq tartymdylyǵyn joǵaltasyz. Saraptamalyq qorytyndy bolýy kerek jáne túpnusqalyq sertıfıkat beriledi. Baı adamdar (jáne olar az emes) úlken kolleksııalarǵa ıe. Olardyń kolleksııasy qansha turatyndyǵyn eshkim bilmeıdi», deıdi spıker.
Jalpy, festıval maqsaty bir alańda bıznes-qaýymdastyq pen kásipkerlikti qoldaý ınstıtýttarynyń basyn qosý bolsa, ekinshi jaǵynan«Ádemi Bıznes Azııa» festıvaliniń uıymdastyrýshylary belgili bir dárejede kózdegen maqsatyna jaqyndady.
– Iá, qıyndyqtarǵa qaramastan, biz festıvaldy eki formatta – oflaın jáne onlaın rejiminde ótkizip otyrmyz. Bıznespen aınalysatyn adamdar qashan da ádemi. Sondyqtan festıvaldyń ataýy da – «Ádemi Bıznes Azııa».
Eń bastysy, sońǵy bir jylda barlyq sala sııaqty beıneleý óneri de biregeı tájirıbe jınaqtady. Endi áreketsiz jata almaıdy. Pandemııa álemdi aıtarlyqtaı ózgertti.
ALMATY
